Đề xuất không thu quá 95% giá trị hợp đồng nhà ở xã hội trước khi người mua được cấp sổ đỏ
Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến góp ý đối với Dự thảo Nghị định quy định chi tiết và biện pháp thi hành Nghị quyết 201/2025/QH15 về cơ chế, chính sách đặc thù phát triển nhà ở xã hội (NƠXH).
Trong đó, một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất chủ đầu tư không được thu quá 95% giá trị hợp đồng trước khi người mua nhà được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất.
Cụ thể, tại Điều 20 dự thảo, Bộ Xây dựng nêu rõ nguyên tắc xác định giá bán, giá thuê mua nhà ở xã hội. Theo đó, chủ đầu tư căn cứ vào phương pháp xác định giá và mức lợi nhuận định mức theo quy định của pháp luật về nhà ở. Việc xây dựng giá bán, giá thuê mua NƠXH phải được thẩm tra bởi tổ chức tư vấn có đủ điều kiện năng lực, đảm bảo minh bạch, đúng chi phí đầu tư xây dựng.
Trước thời điểm thông báo tiếp nhận hồ sơ đăng ký mua hoặc thuê mua NƠXH tối thiểu 30 ngày, hoặc khi nộp hồ sơ đề nghị công nhận nhà ở đủ điều kiện bán (trường hợp nhà hình thành trong tương lai), chủ đầu tư có trách nhiệm gửi quyết định giá bán, giá thuê mua và hồ sơ thẩm tra tới Sở Xây dựng cấp tỉnh nơi có dự án. Những thông tin này sẽ được công bố công khai trên Cổng thông tin điện tử của UBND cấp tỉnh và Sở Xây dựng, bảo đảm người dân có thể tiếp cận thông tin minh bạch.
Trong vòng 180 ngày kể từ ngày công trình được nghiệm thu hoàn thành và đưa vào sử dụng, chủ đầu tư phải thực hiện kiểm toán (kiểm toán nhà nước hoặc kiểm toán độc lập), đồng thời thực hiện quyết toán chi phí đầu tư xây dựng theo quy định. Kết quả kiểm toán, quyết toán phải gửi đến Sở Xây dựng để kiểm tra, xác nhận lại giá bán, giá thuê mua nhà ở xã hội.
Sở Xây dựng có thời gian 30 ngày để rà soát hồ sơ và đưa ra ý kiến bằng văn bản đối với giá bán, giá thuê mua mà chủ đầu tư đưa ra. Ý kiến chính thức của Sở cũng phải được công khai minh bạch.
Đặc biệt, dự thảo quy định rõ: Trường hợp giá bán, giá thuê mua sau kiểm toán, quyết toán và kiểm tra của Sở Xây dựng cao hơn so với mức đã ký hợp đồng, chủ đầu tư không được thu thêm phần chênh lệch từ người mua hoặc thuê mua nhà. Ngược lại, nếu giá được xác định thấp hơn, chủ đầu tư phải hoàn trả lại phần chênh lệch cho người mua.
Đáng chú ý, Bộ Xây dựng đề xuất quy định chủ đầu tư không được thu quá 95% giá trị hợp đồng cho đến khi người mua được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất (thường được gọi là "sổ đỏ"), đồng thời phải hoàn thành việc hoàn trả phần chênh lệch (nếu có). Quy định này nhằm bảo vệ quyền lợi người mua, tránh trường hợp bị thu tiền vượt mức trước khi hoàn tất các thủ tục pháp lý.
Ngoài ra, chủ đầu tư dự án NƠXH cũng phải chịu trách nhiệm toàn diện về tính chính xác của hồ sơ đăng ký, quyết định giá bán, tiến độ và chất lượng dự án. Đồng thời, các đơn vị kiểm toán, tư vấn thẩm tra cũng phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về kết quả mình đưa ra.
Đây là một trong những nỗ lực nhằm minh bạch hóa quy trình bán nhà ở xã hội, bảo vệ quyền lợi của người dân và tăng cường trách nhiệm của các bên liên quan trong việc triển khai chính sách phát triển nhà ở xã hội bền vững và hiệu quả hơn.
T.An
