Thị trường mỹ phẩm ‘miếng bánh’ ngon khó quản?

Theo dõi KT&TD trên

"Miếng bánh" ngon…

Thị trường mỹ phẩm Việt Nam, đang tăng trưởng với tốc độ nhanh chóng trong khu vực. Chi tiêu dùng cho sản phẩm, dịch vụ làm đẹp cũng đang trở thành khoản chi cố định và ngày càng gia tăng, trở thành nhu cầu thiết yếu của các gia đình.

Trong một cuộc khảo sát năm 2022 về mức chi tiêu cho lĩnh vực làm đẹp của nữ giới trong độ tuổi 16 - 40 tuổi ở hai thành phố lớn là TP.HCM và Hà Nội của Công ty nghiên cứu thị trường Q&Me, cho thấy có 93% phụ nữ từ 25 - 32 tuổi sử dụng các sản phẩm chăm sóc da thường xuyên. Họ mua mỹ phẩm ở chủ yếu ba kênh: cửa hàng của thương hiệu, chuỗi cửa hàng chăm sóc sức khỏe & sắc đẹp và trang thương mại điện tử. Số tiền trung bình mà phụ nữ Việt chi tiêu cho mỹ phẩm chăm sóc da là 436.000 đồng mỗi tháng: sản phẩm chăm sóc da được sử dụng nhiều nhất là sữa rửa mặt (77%), nước tẩy trang (66%), kem chống nắng (45%), kem dưỡng ẩm (37%), toner (36%), serum (28%).

Trước nhu cầu ngày làm đẹp gia tăng, Việt Nam đang trở thành một thị trường có nhiều tiềm năng và sức hút với các mặt hàng làm đẹp. Khảo sát mới đây của Statista, cho thấy quy mô thị trường mỹ phẩm Việt Nam đang ngày càng lớn với tốc độ tăng trưởng trung bình là 6%/năm, từ gần 2 tỷ USD năm 2016 lên 2,2 tỷ USD năm 2022.

Riêng năm 2023, Statista dự đoán doanh thu từ thị trường bán lẻ mỹ phẩm tại Việt Nam đạt mức 2,36 tỷ USD. Tỷ lệ tăng trưởng kép (CAGR) của thị trường bán lẻ mỹ phẩm Việt giai đoạn 2023 - 2027 ước đạt 3,32%. Điều này cho thấy thị trường mỹ phẩm Việt Nam đang trở thành một thị trường có nhiều tiềm năng.

Thực tế, trên thị trường hiện có hàng nghìn thương hiệu mỹ phẩm dưới nhiều hình thức khác nhau, trong đó phần lớn là các sản phẩm được nhập từ các nước trên thế giới, nhất là từ Đông Á và Đông Nam Á, và một phần mỹ phẩm sản xuất trong nước.

Chia sẻ với phóng viên Thương Trường, đại diện hãng phân tích thị trường Good Good Report, cho rằng các sản phẩm thuộc nhóm mặt hàng mỹ phẩm & làm đẹp luôn nằm trong top những sản phẩm được thảo luận và tìm kiếm nhiều nhất... càng khẳng định, bán lẻ mỹ phẩm và làm đẹp tại Việt Nam còn nhiều dư địa phát triển, và đang là “miếng bánh” ngon cho các thương hiệu, nhà đầu tư cả trong và ngoài nước.

… nhưng khó quản?

Trước nhu cầu tiêu thụ lớn, đặc biệt là sự bùng nổ của tầng lớp trung lưu, giới trẻ...đang quan tâm nhiều tới vấn đề sức khỏe, đẹp... đang là yếu tố thu hút các doanh nghiệp mỹ phẩm, đặc biệt là châu Âu và châu Á gia nhập Việt Nam. Những xu hướng mới khi mua mỹ phẩm của các tín đồ vô hình trung giúp mô hình cửa hàng đa sản phẩm trở nên thịnh hành hơn. Mô hình này đang giải quyết được yêu cầu của khách hàng về việc trải nghiệm sản phẩm từ nhiều thương hiệu khác nhau.

Cũng nhờ đó, bán lẻ mỹ phẩm cũng trở nên đông đúc hơn, từ những cửa hàng mỹ phẩm đồ hiệu, cho tới bình dân… từ trung tâm thương mại, siêu thị, cho tới các cửa tiệm nhỏ và trên các sàn thương mại điện tử, mạng xã hội. Sự bùng nổ và phát triển quá rực rở của lĩnh vực bán lẻ mỹ phẩm cũng đang khiến cho công tác quản lý và kiểm soát trở nên khó khăn hơn.

Khảo sát của phóng viên Thương Trường mới đây, cho thấy ở hầu khắp các khâu phân phối, mỹ phẩm vẫn là mặt hàng được cho là ‘dễ dãi’ nhất về mặt chất lượng. Đáng chú ý, xuất hiện nhiều vi phạm về điều kiện đăng ký kinh doanh mỹ phẩm, điều mà nhóm sản phẩm này là bắt buộc phải nghiêm chỉnh thực hiện.

Đơn cử, tại cửa hàng nhỏ lẻ bên phố Trịnh Đình Cửu (Hoàng Mai, Hà Nội), nơi đây bày bán toàn các nhãn hàng mỹ phẩm mang nhãn hiệu nước ngoài, nhưng đa phần đều không có nhãn phụ tiếng Việt. Trong khi đó, phần công bố sản phẩm và giấy xác nhận nội dung quảng cáo cơ sở này cũng không có tài liệu chứng minh.

Điều đáng quan ngại là hiện nay, mỹ phẩm được bán tràn lan trên không gian mạng với vô số các loại mỹ phẩm khác nhau. Nhiều trang web bán mỹ phẩm ngang nhiên “hóa phép” công dụng của sản phẩm. Cụ thể, tại website: https://almonds.com.vn bộ combo sản phẩm gồm: Serum Linh Chi, Kem Thạch Sâm Đỏ được trang web này quảng cáo có công dụng “Trị dứt điểm tình trạng giãn mao mạch, Trị nám, tàn nhang nhanh lâu năm”... trong khi Giấy xác nhận công bố sản phẩm chỉ là mỹ phẩm.

Không chỉ vậy, số liệu được công bố tại hội thảo “Thực trạng quản lý mỹ phẩm và định hướng chính sách quản lý mỹ phẩm trong thời gian tới” diễn ra hồi cuối tháng 6 vừa qua, cho thấy: Từ năm 2012 – 2022, Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) đã kiểm tra hậu mãi 309 công ty sản xuất mỹ phẩm trong nước và nhập khẩu mỹ phẩm, thu hồi 3.313 sản phẩm mỹ phẩm, đình chỉ lưu hành, thu hồi 519 sản phẩm mỹ phẩm vi phạm chất lượng.

TS. Chu Quốc Thịnh, Trưởng phòng Quản lý mỹ phẩm - Cục Quản lý Dược, thông tin tại hội thảo cho biết: “Căn cứ kết quả cập nhật kết quả cuộc họp Hội đồng Mỹ phẩm ASEAN, Cục Quản lý Dược đã ban hành quyết định thu hồi tổng số 118 số tiếp nhận Phiếu công bố mỹ phẩm nhập khẩu. Cục Quản lý Dược đã ban hành các Quyết định đình chỉ lưu hành, thu hồi trên toàn quốc 39 sản phẩm mỹ phẩm không đạt tiêu chuẩn chất lượng và yêu cầu các Sở Y tế địa phương tiến hành kiểm tra các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh các mỹ phẩm vi phạm, xử phạt tổng số hơn 1 tỷ đồng...”.

Mặc dù chúng ta đã có những giải pháp để nhằm kiểm soát chất lượng cũng như tăng cường công tác quản lý đối với nhiều vi phạm trong hoạt động kinh doanh mỹ phẩm. Nhưng đó mới chỉ là “phần nổi của tảng băng chìm” mà thôi.

Câu chuyện đặt ra hiện nay là trong một thị trường vốn rất nhộn nhịp ấy, lực lượng chức năng quản lý như nào? Công tác hậu kiểm ra sao? Cách gì để kiểm soát mỹ phẩm trôi nổi trên không gian mạng? Chế tài xử phạt các hành vi vi phạm đã đủ chưa?....

Đành rằng, việc quản lý sẽ liên quan đến nhiều cơ quan khác nhau. Song, nếu không triệt để, không quyết liệt, thì thiệt thòi vẫn thuộc về người tiêu dùng.

Thái Đạt