Tác động của chế độ ăn uống đến sức đề kháng của làn da trước tia UV

Theo dõi KT&TD trên

...Một chế độ dinh dưỡng hợp lý với những thực phẩm giàu chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất có thể góp phần tăng cường khả năng tự bảo vệ của làn da trước ánh nắng mặt trời, đồng thời giúp hạn chế những thói quen tưởng chừng vô hại nhưng có thể làm gia tăng nguy cơ tổn thương da.

Mối liên hệ giữa hợp chất psoralen và độ nhạy cảm của da trước tia cực tím

Trong mùa nắng nóng, xu hướng sử dụng các loại nước ép rau củ để làm mát và chăm sóc da từ bên trong ngày càng phổ biến. Tuy nhiên, các chuyên gia da liễu lưu ý người tiêu dùng cần thận trọng với hàm lượng psoralen - một hợp chất tự nhiên có khả năng làm tăng độ nhạy cảm của da với ánh sáng. Nghiên cứu công bố trên Tạp chí Da liễu Điều tra cho thấy, việc cơ thể tiếp xúc với hàm lượng lớn psoralen kết hợp với tia cực tím A (UVA) trong thời gian dài có thể làm gia tăng nguy cơ tổn thương tế bào biểu bì và các vấn đề về sắc tố da. Cần tây là một trong những loại rau giàu hợp chất này.

Việc tiêu thụ cần tây nguyên quả trong các bữa ăn hằng ngày thường không gây ra các phản ứng tiêu cực do sự hiện diện của chất xơ làm chậm quá trình hấp thụ. Ngược lại, việc sử dụng nước ép đậm đặc với tần suất cao có thể làm tăng lượng psoralen nạp vào cơ thể trong thời gian ngắn. Khi làn da tích tụ chất này trước lúc tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, khả năng bị cháy nắng hoặc kích ứng do nhiệt sẽ tăng lên. Vì vậy, các chuyên gia khuyến nghị người tiêu dùng nên ưu tiên ăn trực tiếp rau tươi hoặc đa dạng hóa các nguồn bổ sung chất chống oxy hóa nội sinh từ những nhóm thực phẩm an toàn hơn.

Vai trò của lycopene và các hoạt chất chống oxy hóa tự nhiên

Để hỗ trợ xây dựng hàng rào sinh học bảo vệ da từ bên trong, việc bổ sung các thực phẩm giàu lycopene và lutein được đánh giá mang lại hiệu quả tích cực. Các nghiên cứu trên Tạp chí Da liễu Anh chỉ ra rằng, việc duy trì một chế độ ăn có hàm lượng lycopene ổn định trong 2 tuần giúp cải thiện khả năng tự bảo vệ của tế bào trước tác hại của tia UV. Cà chua và dưa hấu là hai nguồn cung cấp dồi dào chất này. Đặc biệt, lycopene trong cà chua khi được nấu chín kết hợp với dầu ôliu sẽ tăng tỷ lệ hấp thụ vào cơ thể. Trong khi đó, phần ruột đỏ của dưa hấu chứa lượng lycopene cao hơn khoảng 40% so với cà chua ở cùng khối lượng, đồng thời cung cấp lượng nước lớn giúp duy trì độ ẩm cho da.

Bên cạnh đó, các nghiên cứu tại Đại học Alabama ở Birmingham (Mỹ) vào năm 2021 cũng ghi nhận vai trò của polyphenol có trong nho sấy khô đối với việc giảm tình trạng stress oxy hóa và phản ứng viêm do ánh nắng gây ra. Tương tự, hoạt chất axit ellagic tìm thấy trong quả mâm xôi, dâu tây và nam việt quất cũng được chứng minh có khả năng hỗ trợ ngăn chặn các enzyme phân hủy collagen. Dù mang lại nhiều lợi ích hỗ trợ cấu trúc biểu bì, các chuyên gia y tế nhấn mạnh rằng mức độ bảo vệ của các dưỡng chất này rất nhẹ, chỉ tương đương với chỉ số chống nắng SPF 2, do đó hoàn toàn không thể thay thế vai trò của kem chống nắng chuyên dụng và các biện pháp che chắn vật lý.

Tác động từ thói quen sử dụng trà, cà phê và ca cao đến sức khỏe làn da

Việc duy trì các thói quen thưởng thức đồ uống lành mạnh hằng ngày như trà xanh, cà phê và ca cao nguyên chất cũng ghi nhận những tác động tích cực đối với sức khỏe làn da nhờ hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào. Hợp chất Epigallocatechin gallate (EGCG) trong trà xanh hỗ trợ quá trình sửa chữa tự nhiên của cấu trúc DNA tế bào. Trong khi đó, số liệu theo dõi kéo dài 10 năm đăng tải trên Tạp chí của Viện Ung thư Quốc gia Mỹ cho thấy việc tiêu thụ khoảng 4 tách cà phê chứa caffeine mỗi ngày có liên quan đến việc giảm nguy cơ tổn thương đối với các tế bào hắc tố ác tính. Tuy nhiên, người dùng cần lưu ý kiểm soát lượng caffeine ở mức vừa phải và hạn chế sử dụng đường hoặc các chất tạo ngọt nhân tạo để tránh gây kích ứng da.

Đối với nhóm thực phẩm từ ca cao, các hợp chất flavanol thúc đẩy lưu thông máu dưới da và tăng cường khả năng giữ ẩm tự nhiên. Thử nghiệm lâm sàng chứng minh những người sử dụng đồ uống ca cao có nồng độ flavanol cao ít chịu tổn thương từ tia cực tím hơn so với nhóm đối chứng. Ngược lại, các loại đồ uống ca cao pha tạp hoặc có hàm lượng chất này thấp không mang lại hiệu quả bảo vệ tương đương. Từ thực tế này, các chuyên gia khuyên người tiêu dùng nên ưu tiên lựa chọn sô cô la đen có tỷ lệ ca cao từ 70% trở lên nhằm tối ưu hóa lượng hoạt chất chống oxy hóa nạp vào cơ thể, đồng thời giảm thiểu lượng đường phụ gia có hại cho da.

Bảo An