Phát triển nhà ở xã hội: Chính sách nhân văn, trụ cột an sinh

Theo dõi KT&TD trên

Trước yêu cầu đó, phát triển nhà ở xã hội (NƠXH) không chỉ là một chính sách kinh tế - xã hội đơn thuần, mà còn thể hiện rõ tính nhân văn, là trụ cột quan trọng trong hệ thống an sinh xã hội của đất nước.

Chính sách nhân văn

Đảng và Nhà nước ta luôn xác định phát triển NƠXH là nhiệm vụ trọng tâm trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, gắn với mục tiêu tăng trưởng bao trùm, không để ai bị bỏ lại phía sau. Các chủ trương, chính sách về NƠXH liên tục được hoàn thiện, thể hiện quyết tâm chính trị mạnh mẽ và tầm nhìn dài hạn.

Không khí đón xuân rộn ràng của người dân mỗi dịp Tết đến xuân về tại dự án Khu nhà lưu trú công nhân Thiên Phát tại Khu Chế xuất Linh Trung II TP.HCM.

Điểm nổi bật của chính sách NƠXH là tính nhân văn sâu sắc. Thông qua việc hỗ trợ về đất đai, tín dụng, thuế và cơ chế đầu tư, Nhà nước tạo điều kiện để người thu nhập thấp có cơ hội tiếp cận nhà ở với giá phù hợp, phương thức thanh toán linh hoạt. Đây không phải là chính sách ngắn hạn, mà là sự hỗ trợ lâu dài, có điều kiện, khuyến khích người dân tự vươn lên bằng chính sức lao động của mình.

An cư trong căn NƠXH tại dự án Khu nhà ở công nhân Viglacera tại KCN Yên Phong (Bắc Ninh) đã hơn 1 năm nay, anh Nguyễn Hoàng Thắng cùng gia đình đang chuẩn bị mua sắm những món đồ trang trí nhỏ để đón cái Tết thứ hai đầm ấm sum vầy, hạnh phúc.

"Khi còn phải đi thuê, cuộc sống không ổn định, trong cảnh nóng bức, lụp xụp, không đảm bảo an ninh và an sinh tối thiểu, lại nơm nớp với sự tăng giá và nguy cơ chuyển chỗ ở, ảnh hưởng lớn đến tâm lý con trẻ. Nếu phải mua nhà ở thương mại, những người có tổng thu nhập chỉ hơn 10 triệu đồng/tháng như vợ chồng mình sẽ phải hàng chục năm nữa mới mua nổi nhà. Với dự án này, vốn 300 triệu tích cóp, vay mượn, thêm chính sách hỗ trợ cho vay từ Ngân hàng chính sách xã hội, căn nhà nhỏ tại Khu nhà ở công nhân Viglacera này như một giấc mơ hiện hữu. Vừa đi làm gần nhà máy, vừa có trường học cận kề, vừa phù hợp với tình hình tài chính, vừa ổn định an cư, đó là niềm vui lớn nhất của người lao động xa quê, yên tâm làm việc và cống hiến", anh Nguyễn Hoàng Thắng nói.

Tại dự án NƠXH Tân Đông Hiệp (New Lavida), phường Dĩ An, TP. HCM, niềm vui sau 3 tháng nhận bàn giao nhà chưa dứt, gia đình chị Nguyễn Thanh Trúc (quê tại Quảng Ngãi) sau hơn chục năm mưu sinh lập nghiệp đã nhận được Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất (sổ hồng) do Chủ đầu tư Tập đoàn Lê Phong bàn giao ngay trước thềm năm mới. "Toàn bộ các căn hộ đã được các gia đình chuyển về ở lấp kín đầy. Chúng tôi được sinh sống và kết nối trong một cộng đồng cư dân NƠXH thân thiện, đồng cảm, hân hoan, nhận được sổ hồng, nói chung là vui không nói được", chị Trúc xúc động tâm sự.

Theo ông Nguyễn Văn Khôi, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, nhà ở không chỉ là nơi che mưa, che nắng, mà còn là nền tảng để người dân an cư, yên tâm lao động, học tập và cống hiến. Đối với người thu nhập thấp, công nhân tại các khu công nghiệp, lực lượng vũ trang hay cán bộ, công chức trẻ, giấc mơ về một căn nhà phù hợp khả năng tài chính vẫn còn nhiều trăn trở. Nếu không được giải quyết thỏa đáng, bài toán nhà ở sẽ kéo theo hàng loạt hệ lụy xã hội như điều kiện sống thiếu an toàn, áp lực lên hạ tầng đô thị, gia tăng bất bình đẳng và giảm chất lượng nguồn nhân lực.

"Bên cạnh đó, chính sách NƠXH còn góp phần ổn định đời sống cho hàng triệu công nhân - lực lượng trực tiếp tạo ra của cải vật chất cho xã hội. Khi có nơi ở ổn định, người lao động yên tâm gắn bó lâu dài với doanh nghiệp, nâng cao năng suất và chất lượng lao động. Điều này tạo ra "lợi ích kép": Vừa bảo đảm an sinh xã hội, vừa thúc đẩy phát triển kinh tế", ông Nguyễn Văn Khôi, Chủ tịch VNREA đánh giá.

Trụ cột an sinh - Kích hoạt mọi giải pháp phát triển NƠXH

Phát triển NƠXH không chỉ giải quyết nhu cầu trước mắt, mà còn là đầu tư cho tương lai. Một xã hội nơi người dân có chỗ ở an toàn, ổn định sẽ là nền tảng vững chắc cho phát triển bền vững, củng cố niềm tin của nhân dân và tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Chị Hoàng Thị Mai, người dân tộc Nùng, sống tại căn hộ tầng 8, Tòa GP2, dự án NƠXH Green Park, phường Đông Kinh, tỉnh Lạng Sơn.

PGS.TS Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam nêu quan điểm, việc tăng nguồn cung NƠXH thông qua cải cách thủ tục sẽ tạo hiệu ứng lan tỏa cho toàn thị trường. Khi NƠXH phát triển đúng nghĩa, áp lực lên nhà ở thương mại sẽ giảm, thị trường sẽ vận hành lành mạnh hơn.

Ngay những ngày đầu năm 2026, hàng loạt các dự án NƠXH được đồng loạt khởi công trên khắp cả nước. Phó chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Phạm Văn Thịnh cho biết: Bắc Ninh luôn xác định muốn phát triển bền vững thì phải phát triển NƠXH. Hiện Bắc Ninh đã phê duyệt khoảng 124 nghìn căn hộ NƠXH. Thời gian tới, tỉnh sẽ tiếp tục khảo sát, phê duyệt thêm để đáp ứng nhu cầu.

Ngày 17/1, Bộ Công an và Công ty TNHH Tây Bắc Housing tổ chức lễ khởi công dự án xây dựng nhà ở cho lực lượng vũ trang Công an Nhân dân tại hai khu đất thuộc khu đô thị số 13, phân khu số 2, phường Tân Tiến, tỉnh Bắc Ninh. Dự án có quy mô gồm 2 khối NƠXH cao tầng, mỗi khối 15 tầng nổi, 1 tầng tum và 1 tầng hầm, tổng số khoảng 900 căn hộ. Tổng mức đầu tư hơn 1.134 tỷ đồng, dự án dự kiến hoàn thành và đưa vào sử dụng trong năm 2028.

Ông Phạm Duy Hải, Tổng giám đốc Công ty TNHH Tây Bắc Housing phát biểu: "Việc khởi công dự án không chỉ có ý nghĩa về mặt đầu tư xây dựng mà còn là hoạt động thiết thực chào mừng Đại hội XIV của Đảng. Thể hiện quyết tâm chính trị và tinh thần trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc cụ thể hóa các chủ trương, đường lối của Đảng về phát triển NƠXH, bảo đảm an sinh và ổn định đời sống cho lực lượng vũ trang".

Tại lễ khởi công, Thứ trưởng Bộ Công an Trung tướng Đặng Hồng Đức chia sẻ: "Ai trong cuộc sống cũng đều có một ước mơ là có căn nhà và tổ ấm, các cán bộ, chiến sĩ công an nhân dân cũng có ước mơ như vậy để bố mẹ, vợ con và gia đình ổn định cuộc sống. Từ đó sẵn sàng cống hiến trong công tác".

Tại Đồng Nai, dự án NƠXH tại Khu dân cư Long Hưng được khởi công xây dựng. Ông Bùi Thanh Trúc, Chủ tịch HĐQT kiêm tổng giám đốc Donacoop cho biết, dự án có quy mô 6 block chung cư 25 tầng, cung ứng 2.805 căn hộ.

Cùng ngày, Công ty cổ phần Lắp máy điện nước và Xây dựng cùng Tổng công ty Xây dựng Hà Nội - CTCP khởi công xây dựng 2 dự án NƠXH, với tổng mức đầu tư hơn 2.300 tỷ đồng tại xã Phước An, tỉnh Đồng Nai. Đặc biệt, mức giá bán thấp nhất chỉ 450 triệu đồng/căn hộ.

Các dự án NƠXH hoàn thành sẽ góp phần quan trọng vào việc thực hiện mục tiêu 65 nghìn căn cho giai đoạn 2025-2030 theo chỉ tiêu Thủ tướng Chính phủ giao và Tỉnh ủy đặt ra cho tỉnh Đồng Nai, đồng thời góp phần hoàn thành Đề án 1 triệu căn NƠXH đến năm 2030 của Chính phủ.

UBND tỉnh Khánh Hòa khởi công đồng loạt 3 dự án NƠXH ngay trong tháng 1/2026.

Cũng trong không khí đầu xuân, UBND tỉnh Khánh Hòa khởi công hai dự án NƠXH quy mô lớn, cung cấp hơn 1.700 căn hộ cho người thu nhập thấp. Hai dự án đó là Golden Square Nha Trang (CT-01) và NƠXH MK Rivera (CT-02).

Trước đó, ngày 9/1, dự án NƠXH Hưng Phú II được khởi công trên khu đất rộng gần 6.900m² tại phường Bắc Nha Trang. Dự án có tổng mức đầu tư hơn 1.445 tỷ đồng, quy mô 30 tầng nổi và một tầng hầm, cung cấp 1.062 căn hộ, trong đó khoảng 80% là NƠXH.

Tại TP.HCM, ngày 16/1, ông Lê Thanh Tùng, Giám đốc Công ty Idico Conac trong lễ khởi công dự án Khu NƠXH Mỹ Xuân B1 (Conac Garden) tại phường Phú Mỹ cho biết, dự án không chỉ nhằm mục tiêu phát triển quỹ nhà ở, mà còn thể hiện trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp trong việc đồng hành cùng Nhà nước thực hiện các chính sách an sinh, đặc biệt là chính sách NƠXH, đây là một sự kiện quan trọng của chủ đầu tư trong chuỗi hoạt động chào mừng Đại hội Đảng lần thứ XIV của Đảng. Khi hoàn thành, dự án được kỳ vọng giúp người lao động yên tâm làm việc, gắn bó lâu dài với doanh nghiệp và địa phương.

Theo ông Phạm Quang Anh, Giám đốc Sở Xây dựng Thái Nguyên, để hoàn thành chỉ tiêu Chính phủ giao, tỉnh đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, nổi bật là áp dụng cơ chế "luồng xanh 24 giờ", rút ngắn tối thiểu 50% thời gian xử lý hồ sơ các dự án nhà ở xã hội, tháo gỡ vướng mắc thủ tục và đẩy nhanh tiến độ các dự án.

Song song với cải cách thủ tục, tỉnh chủ động chuẩn bị quỹ đất cho phát triển NƠXH. Giai đoạn 2021-2025 bố trí khoảng 7,1ha đất ở và 15,3ha đất hạ tầng kỹ thuật; giai đoạn 2026-2030 dự kiến 37,21ha đất ở và 86,82ha đất hạ tầng kỹ thuật. Đối với nhà lưu trú công nhân khu công nghiệp, giai đoạn 2026-2030, dự kiến bố trí 4,67ha đất xây dựng và 10,89ha đất hạ tầng kỹ thuật.

Dự án NƠXH Tổng kho 3, Lạc Viên, TP Hải Phòng khi hoàn thiện sẽ cung cấp 4.456 căn nhà cho người thu nhập thấp vào năm 2026.

Đến nay, Thái Nguyên đã xác định 31 vị trí quỹ đất phát triển NƠXH với tổng diện tích khoảng 113,61 ha, phù hợp quy hoạch đô thị và nông thôn. Tỉnh tiếp tục rà soát, cập nhật quỹ đất, ưu tiên các vị trí có hạ tầng thuận lợi, đồng thời tổng hợp quỹ đất 20% NƠXH tại các dự án khu đô thị, khu nhà ở, khu dân cư đã hoàn thành giải phóng mặt bằng để triển khai.

Theo ông Nguyễn Hà Nam, Giám đốc Sở Xây dựng TP Đà Nẵng, địa phương đã vượt chỉ tiêu phát triển NƠXH năm 2025 và đặt mục tiêu gấp đôi trong năm 2026. Cụ thể, năm 2026, thành phố đặt mục tiêu khởi công mới từ 6 đến 8 dự án NƠXH, mở bán khoảng 6.000 - 7.000 căn hộ và hoàn thành 4.979 căn hộ theo chỉ tiêu Chính phủ giao.

Bên cạnh đó, ông Trần Sỹ Nam, Phó giám đốc Sở Xây dựng TP.HCM tiết lộ kế hoạch TP.HCM đang tăng tốc phát triển NƠXH. Dự kiến năm 2026, hơn 17.000 căn sẽ được đưa ra thị trường nhằm giảm áp lực chỗ ở và từng bước tái cấu trúc nguồn cung nhà ở đô thị.