Tinh gọn bộ máy, cơ hội và thách thức cho bất động sản

Theo dõi KT&TD trên

Các yếu tố mới tác động đến thị trường BĐS

Nhiều chính sách mới được ban hành, việc sáp nhập các bộ, ngành, nguy cơ chiến tranh thương mại, áp lực đến hạn thanh toán nợ trái phiếu - hàng loạt yếu tố mới này được đánh giá là sẽ tác động mạnh tới thị trường BĐS trong năm 2025.

Thị trường BĐS có ảnh hưởng sâu rộng đến nền kinh tế quốc gia, từ tăng trưởng GDP đến việc tạo ra nhiều cơ hội việc làm và thu hút nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài. Bên cạnh đó, các khoản thu từ thuế và phí BĐS cũng đóng góp một phần không nhỏ vào ngân sách Nhà nước.

Tại tọa đàm “BĐS năm 2025: tìm kiếm cơ hội trong thách thức” tổ chức ngày 11/2 vừa qua, ông Lê Văn Bình, Phó vụ trưởng Vụ Đất đai, Bộ Tài nguyên và Môi trường phân tích: giai đoạn 2023-2024, thị trường nhà ở thiếu nguồn cung, giá bán tăng đột biến. Hiện tại tìm nhà gá tầm 50 triệu/m2 rất khó, rất hiếm. Cả nhà chung cư cũ, tập thể cũ, giá bán cũng lên gấp 1,5 - 2 lần so với trước đây. Đó là do tác động của thị trường BĐS trong những năm vừa qua.

Tuy nhiên, khi thiết lập khung giá mới, nguồn cung tăng lên, thị trường bắt đầu chững lại. Sắp tới, cùng với các chính sách mới được ban hành, các sản phẩm nhà ở được cung cấp ra thị trường nhiều hơn, giá cả sẽ dần ổn định hơn, từ đó, người lao động có thể tiếp cận mua nhà.

Các BĐS có sẵn trên thị trường hiện nay thường là sản phẩm được tung ra cách đây vài năm, thậm chí 10 năm trước. Do đó, có nhanh thì cũng phải 2-4 năm nữa mới có sản phẩm theo chính sách mới. Một yếu tố nữa cũng được cho là sẽ tác động mạnh tới thị trường BĐS là đề xuất đánh thuế BĐS thứ hai (nếu được triển khai).

Về tác động của hành lang pháp lý mới, nhiều ý kiến bày tỏ lo ngại rằng sau hơn 6 tháng Luật Đất đai 2024, Luật Nhà ở 2023 và Luật Kinh doanh BĐS 2023 đi vào cuộc sống, với hàng loạt nghị định, thông tư, văn bản, quy định mới… được ban hành, tình trạng thiếu hụt nguồn cung nhà ở giá cả phải chăng chưa có gì chuyển biến.

Trong khi đó, triển khai Luật mới, nhiều địa phương đã ban hành Bảng giá đất điều chỉnh với mức tăng cao so với mặt bằng giá trước đây càng khiến cho giá nhà ở “leo thang”, tình trạng mất cân bằng cung - cầu, thiếu hụt nguồn cung nhà ở giá bình dân ngày càng trầm trọng, đầu cơ đất đai sẽ phổ biến hơn.

Kịch bản BĐS từ sau tinh gọn bộ máy

Việc hợp nhất, tinh gọn bộ máy không làm ảnh hưởng đến công việc và bản chất vốn có. Mặc dù vậy, phần nào đó vẫn có tác động về mặt tâm lý không chỉ với lãnh đạo Bộ, ngành, địa phương mà còn với doanh nghiệp, nhà đầu tư BĐS. Đây cũng là một thách thức mà thị trường phải đối diện để tìm ra cơ hội trong kỷ nguyên mới.

Ông Vương Duy Dũng, Phó cục trưởng Cục Quản lý nhà và Thị trường BĐS, Bộ Xây dựng cho rằng, đây là cơ hội không phải riêng của lĩnh vực BĐS mà còn là của nhiều lĩnh vực khác. Thực tế, đây là cơ hội cho tất cả các lĩnh vực, giúp cho đơn giản hoá các thủ tục.

Sau khi tinh gọn, sắp xếp lại bộ máy, nhiều cơ quan, bộ, ban ngành, liên quan thì thủ tục đầu tư một dự án BĐS sẽ giảm đi rất nhiều. Để đầu tư một dự án BĐS cần phải tính toán từ phương án đầu tư, quy hoạch, đất đai, xây dựng rất nhiều thủ tục hành chính rất nhiều. Về cơ bản để thực hiện một dự án cần phải có 30 - 40 thủ tục lớn còn chưa tính tới các thủ tục nhỏ lẻ.

“Việc sắp xếp tinh gọn bộ máy, đơn giản hoá thủ tục sẽ góp phần triển khai thủ tục dự án nhanh hơn nhiều. Đây chính là thuận lợi của các dự án BĐS và nhiều lĩnh vực khác. Đối với việc phân cấp phân quyền rõ ràng từ trung ương tới địa phương, thì các địa phương phải thích ứng với bộ máy mới, chức năng nhiệm vụ mới. Bây giờ hầu hết được phân cấp phân quyền cho các địa phương.

Ví dụ, việc thẩm tra, thẩm định các dự án cấp 1 trước đây là ở Trung ương, nhưng bây giờ địa phương phải chuẩn bị bộ máy, con người để thẩm định các dự án đó. Khi chúng ta tổ chức tốt, có bộ máy tốt sẽ giúp cho các dự án BĐS triển khai nhanh hơn, dẫn tới tăng được các nguồn cung cho BĐS”, ông Vương Duy Dũng nhận định.

Ông Nguyễn Văn Đính - Phó Chủ tịch Hiệp hội BĐS Việt Nam đã thận trọng đưa ra 2 kịch bản cho thị trường BĐS có thể xảy ra trong thời gian tới. Kịch bản thứ nhất là kịch bản tích cực, khi tinh gọn bộ máy sẽ thúc đẩy thị trường BĐS. Điều này giúp giảm thiểu thời gian, chi phí, chính sách pháp lý khiến thị trường BĐS sẵn sàng bước vào chu kỳ mới, thăng hoa và phát triển tốt. Kịch bản thứ 2, khi những cơ quan, cá nhân sau hợp nhất không được phân công nhiệm vụ cụ thể, không chủ động trong công việc khiến cả bộ máy "dậm chân tại chỗ", nhìn ngó rồi không ai dám ký, dám làm khiến thủ tục đầu tư BĐS tiếp tục bị trì hoãn kéo cả thị trường BĐS đi lùi, thậm chí là "đóng băng".

Đối với những khó khăn cũ và mới của thị trường, cơ hội nào trong năm 2025 để thị trường có thể phục hồi ở các phân khúc và dần đi vào ổn định? Dưới góc độ nhà đầu tư, ông Trần Như Trung -Tổng Giám đốc Công ty BĐS One Mount cho rằng: Thị trường BĐS năm năm 2025 sẽ khác với năm 2024 ở điểm, quy mô tham gia ở thị trường sẽ lớn hơn. Năm trước chỉ có BĐS ở Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, một phần Hải Phòng “nóng”, còn năm 2025 sẽ phát triển mở rộng, khi TP. Hồ Chí Minh khởi động mạnh, tạo ra tín hiệu, lan tỏa trên cả nước.

“Năm 2025, tín hiệu các thị trường cũng được phát triển, tôi cho rằng năm 2025 là năm đại dự án. Trước đây liên quan đến hành lang pháp lý còn chưa rõ ràng nên doanh nghiệp còn chờ đón, nghe ngóng. Nhưng, giờ hành lang pháp lý đã rõ ràng, thì các nhà đầu tư đầu tư lớn sẽ mở rộng, từ Nam ra Bắc, trong đó có huyện Cần Giờ, Long An… các đại dự án xuất hiện, đâu đó xuất hiện, cải thiện nguồn cung”, đại diện One Mount nhận định.

Cũng theo ông Trung, năm 2025 sẽ là khởi đầu. Về thành phần chủ đầu tư tham gia, có chủ đầu tư không còn xuất hiện nữa, nhiều loại tư duy sản phẩm, tư duy đầu tư không còn phù hợp. Bên cạnh đó, khẩu vị khách hàng, nhà đầu tư, cơ bản theo hành lang pháp lý của Luật. Đầu cơ đất nền trước tràn lan, nay quy định đầu tư của tỉnh/thành về tách thửa cũng đã rõ, dần dần ổn định.

Về phân khúc, theo ông Trung, năm 2025 sẽ đa dạng hơn 2024. “Ví dụ như trong năm 2024 sẽ chỉ có 1-2 món, từ năm 2025 - 2027 sẽ đa dạng menu hơn, nhà đầu tư, người dân có nhiều lựa chọn và cần quyết định đầu tư đúng đắn”, ông Trung nói.

Bảo Thoa