Đồ uống 'xanh': Khi sức khỏe trở thành yếu tố sống còn của thương hiệu

Theo dõi KT&TD trên

Đồ uống "xanh" - thuật ngữ chỉ những sản phẩm thân thiện với sức khỏe và môi trường - đang định hình lại toàn bộ thị trường, từ chiến lược sản xuất đến cách tiếp thị và phân phối sản phẩm.

Không phải ngẫu nhiên mà đồ uống "xanh" bỗng chiếm lĩnh thị trường. Đại dịch COVID-19 đã tạo ra bước ngoặt quan trọng, khiến người tiêu dùng toàn cầu nhìn nhận lại mối quan hệ giữa sức khỏe cá nhân và những gì họ tiêu thụ hàng ngày. Theo nghiên cứu, hơn 70% người tiêu dùng đã thay đổi thói quen mua sắm sau đại dịch, với ưu tiên hàng đầu là các sản phẩm có lợi cho sức khỏe.

Tại Việt Nam, xu hướng này càng rõ nét khi tầng lớp trung lưu đang phát triển nhanh chóng, kéo theo sự gia tăng của nhóm người tiêu dùng có ý thức cao về sức khỏe. Họ không chỉ quan tâm đến thành phần dinh dưỡng mà còn đòi hỏi sự minh bạch trong quy trình sản xuất, nguồn gốc nguyên liệu, và tác động môi trường.

Chị Minh Anh, 35 tuổi, quản lý cấp cao tại một công ty công nghệ ở Hà Nội chia sẻ: "Tôi sẵn sàng chi trả nhiều hơn 20-30% cho những đồ uống có lợi cho sức khỏe. Đó không chỉ là tiêu dùng, mà còn là đầu tư cho sức khỏe dài hạn của bản thân và gia đình."

Trước sự thay đổi mạnh mẽ trong hành vi tiêu dùng, các tập đoàn đồ uống lớn buộc phải điều chỉnh chiến lược kinh doanh. Thay vì chỉ tập trung vào hương vị và giá cả, yếu tố sức khỏe đã trở thành tâm điểm trong phát triển sản phẩm.

Coca-Cola, một trong những gã khổng lồ toàn cầu, đã đầu tư hàng tỷ đô la vào nghiên cứu và phát triển các dòng sản phẩm ít đường, không đường, và bổ sung các thành phần có lợi cho sức khỏe. Tại Việt Nam, doanh số các sản phẩm này đã tăng trưởng gấp đôi so với các sản phẩm truyền thống trong năm 2024.

Pepsi cũng không đứng ngoài cuộc đua này khi liên tục đưa ra thị trường các dòng sản phẩm mới với định hướng healthier choices (lựa chọn lành mạnh hơn). Chiến lược của họ không chỉ dừng lại ở việc giảm đường, mà còn bổ sung các thành phần tự nhiên, vitamin và khoáng chất.

Các thương hiệu nội địa Việt Nam như TH True Milk, Tân Hiệp Phát cũng nhanh chóng nắm bắt xu hướng này, cho ra đời các dòng trà xanh không đường, nước trái cây ép 100%, hay các loại đồ uống làm từ thảo mộc với công dụng tăng cường sức khỏe.

Để tạo ra những sản phẩm thực sự có lợi cho sức khỏe mà vẫn giữ được hương vị đặc trưng, các công ty đã đầu tư mạnh vào công nghệ và nguyên liệu.

Công nghệ lên men tự nhiên đang được ứng dụng rộng rãi để thay thế đường và chất tạo ngọt nhân tạo. Kombucha - đồ uống lên men từ trà - đã trở thành hiện tượng trên thị trường với tốc độ tăng trưởng 25% mỗi năm tại Việt Nam. Sản phẩm này không chỉ cung cấp vị chua ngọt tự nhiên mà còn chứa probiotics có lợi cho hệ tiêu hóa.

Các loại chất làm ngọt từ thực vật như stevia, erythritol đang dần thay thế đường và chất tạo ngọt nhân tạo. Những chất này có chỉ số đường huyết thấp hoặc bằng không, giúp người tiêu dùng thỏa mãn cơn thèm ngọt mà không ảnh hưởng đến mức đường trong máu.

Một đổi mới đáng chú ý khác là sự phát triển của protein thực vật trong đồ uống, đặc biệt là protein từ đậu Hà Lan và hạt lanh. Những thành phần này không chỉ làm phong phú giá trị dinh dưỡng mà còn đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của người tiêu dùng ăn chay và thuần chay.

Bên cạnh đó, khái niệm "xanh" trong đồ uống không chỉ giới hạn ở lợi ích sức khỏe mà còn bao gồm cả yếu tố thân thiện với môi trường. Bao bì và vòng đời sản phẩm đang được người tiêu dùng quan tâm nhiều hơn bao giờ hết.

Các công ty đang chuyển sang sử dụng vật liệu tái chế hoặc có thể phân hủy sinh học cho bao bì sản phẩm. Heineken Việt Nam đã công bố kế hoạch sử dụng 100% bao bì có thể tái chế hoặc tái sử dụng vào năm 2025. Coca-Cola cam kết thu hồi và tái chế một lượng chai nhựa tương đương với sản lượng họ đưa ra thị trường.

Hơn thế nữa, các thương hiệu còn đang tích cực giảm lượng nước sử dụng trong quy trình sản xuất và trung hòa carbon - những yếu tố được khách hàng trẻ đặc biệt quan tâm.

Mặc dù xu hướng đồ uống "xanh" đang phát triển mạnh, thị trường Việt Nam vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức. Giá thành cao hơn so với đồ uống truyền thống là rào cản lớn tại một quốc gia có thu nhập trung bình như Việt Nam. Chênh lệch giá từ 30-50% khiến nhiều người tiêu dùng, đặc biệt ở các khu vực nông thôn và vùng sâu vùng xa, khó tiếp cận với các sản phẩm này.

Thói quen tiêu dùng lâu năm cũng là thách thức không nhỏ. Nhiều người Việt vẫn quen thuộc với vị ngọt đậm đà của đồ uống có đường, khiến việc chuyển sang sản phẩm ít ngọt hơn gặp nhiều khó khăn.

Tuy nhiên, những thách thức này cũng chính là cơ hội cho các doanh nghiệp sáng tạo. Các công ty đang tìm cách tối ưu hóa quy trình sản xuất, tận dụng nguyên liệu địa phương để giảm chi phí mà vẫn đảm bảo chất lượng và giá trị dinh dưỡng.

Đặc biệt, việc phát triển các dòng sản phẩm phù hợp với khẩu vị người Việt như trà xanh matcha, nước dừa tự nhiên, hay đồ uống từ các loại thảo mộc truyền thống như sâm, atiso... đang tạo ra lợi thế cạnh tranh cho các thương hiệu nội địa.

Trong 5 năm tới, ngành đồ uống "xanh" dự kiến sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ với nhiều xu hướng đáng chú ý. Đồ uống chức năng - những sản phẩm không chỉ giải khát mà còn mang lại lợi ích cụ thể cho sức khỏe như tăng cường miễn dịch, hỗ trợ giấc ngủ, cải thiện tâm trạng - sẽ chiếm lĩnh thị phần ngày càng lớn.

Cá nhân hóa cũng là xu hướng đáng chú ý. Với sự phát triển của công nghệ, người tiêu dùng có thể lựa chọn đồ uống phù hợp với thể trạng, mục tiêu sức khỏe và thậm chí cả gen di truyền của mình. Nhiều startup đã bắt đầu phát triển các ứng dụng di động kết hợp với phân tích dữ liệu để đưa ra những khuyến nghị cá nhân hóa về đồ uống.

Sự kết hợp giữa truyền thống và hiện đại cũng là hướng đi đầy tiềm năng. Các loại thảo mộc cổ truyền của Việt Nam như sâm, đương quy, nấm linh chi... đang được nghiên cứu và ứng dụng trong các công thức đồ uống hiện đại, tạo ra những sản phẩm vừa quen thuộc vừa mới lạ với người tiêu dùng.

Tiến Hoàng