Những điều cần biết về mâm cỗ cúng rằm tháng Giêng
Mâm cúng rằm tháng Giêng thường gồm có hoa quả, nhang đèn, vật thực… Tùy theo vùng miền, mâm cỗ cúng sẽ có những lễ vật khác nhau.
Rằm tháng Giêng, còn gọi là Tết Nguyên Tiêu, mang ý nghĩa là đêm rằm đầu tiên của năm mới âm lịch ("Nguyên" nghĩa là thứ nhất, "Tiêu" nghĩa là đêm). Đây là một dịp quan trọng trong đời sống tâm linh người Việt, thể hiện rõ qua câu nói dân gian: "Cúng quanh năm không bằng rằm tháng Giêng" hay "Lễ Phật quanh năm không bằng ngày rằm tháng Giêng".
Đồ lễ cúng rằm tháng giêng không có nhiều khác biệt so với đồ lễ cúng ngày Tết Nguyên đán. Tuy nhiên, không nhất thiết phải chuẩn bị quá cầu kỳ, quan trọng nhất là lòng thành.
Những lễ vật phổ biến thường được bày biện trong lễ cúng
Trái cây: Nhiều gia đình bày mâm ngũ quả, biểu tượng cho sự sung túc, đầy đủ, cân bằng, hài hòa trong cuộc sống. Thông thường mâm ngũ quả gồm chuối, bưởi, đào, quýt, và dưa hấu.
Hoa tươi: Hoa huệ, hoa cúc vàng hoặc hoa lay ơn thường được chọn để dâng lên bàn thờ, tượng trưng cho lòng thành và sự thanh khiết.
Hương, đèn nến: Hương thơm và đèn nến mang ý nghĩa tưởng nhớ tổ tiên, người thân đã khuất.
Trầu cau: Bộ trầu cau gồm 3 đến 5 lá trầu, 1 miếng cau bổ, tượng trưng cho tấm lòng son sắt và sự hòa hợp.
Rượu, nước, trà: Lễ vật này tượng trưng cho sự thanh sạch và trong sáng, thường được sắp xếp trên bàn thờ.
Mâm cỗ cúng rằm tháng Giêng có thể là cỗ chay hoặc mặn, hoặc cả hai - gồm cỗ mặn cúng gia tiên và cỗ chay để cúng thần linh.
Mâm cỗ chay cúng rằm tháng Giêng
Việc dâng mâm cỗ chay vào ngày rằm tháng Giêng được xem là hướng con người đến những điều thiện lành, từ bi. Mâm cỗ thường bao gồm các món cơ bản như:
Xôi gấc hoặc xôi đỗ xanh: Xôi là một trong những món không thể thiếu, tượng trưng cho sự no ấm, đoàn viên. Màu đỏ của xôi gấc có ý nghĩa cầu may mắn, phúc lộc.
Nem chay (chả giò chay): Được làm từ các loại rau củ như mộc nhĩ, nấm hương, cà rốt, đậu phụ...
Đậu hũ chiên sả: Đậu hũ được cắt miếng, ướp với sả băm nhỏ, sau đó chiên vàng. Món ăn này đơn giản, dễ thực hiện nhưng rất thơm ngon.
Canh nấm chay: Canh nấm kết hợp từ nhiều loại nấm như nấm hương, nấm kim châm, đậu hũ non... tạo ra hương vị thanh mát, ngọt tự nhiên.
Rau củ luộc hoặc xào chay: Các loại rau củ tươi ngon như bông cải, cà rốt, đậu que... không chỉ đẹp mắt mà còn giàu dinh dưỡng.
Chè trôi nước chay: Món chè ngọt ngào có ý nghĩa cầu mong sự đoàn viên, viên mãn trong gia đình.
T.An (t/h)
