Mua ô tô không chỉ trả tiền xe: Người dân còn phải đóng những khoản gì?

Theo dõi KT&TD trên

Trước hết, cần lưu ý rằng giá bán do các hãng xe công bố trên thị trường đã bao gồm thuế giá trị gia tăng (VAT) và thuế tiêu thụ đặc biệt (đối với dòng xe thuộc diện chịu thuế này) - đây là hai khoản thuế được tính gộp vào giá xuất xưởng, người mua không phải nộp thêm riêng. Tuy nhiên, đây mới chỉ là điều kiện để sở hữu chiếc xe, chưa đủ để đưa xe ra đường một cách hợp pháp. Theo các quy định mới nhất, người mua ô tô phải nộp thêm 5 khoản phí, lệ phí trước khi lăn bánh, bao gồm: lệ phí trước bạ, phí đăng kiểm và lệ phí cấp giấy chứng nhận đăng kiểm, phí bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới, lệ phí đăng ký xe và cấp biển số, cùng phí sử dụng đường bộ (bảo trì đường bộ).

Lệ phí trước bạ

Trong số các khoản phải nộp, lệ phí trước bạ tiếp tục là khoản chi phí lớn nhất khi mua ô tô. Theo Nghị định 10/2022/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 51/2025/NĐ-CP và Nghị định 175/2025/NĐ-CP), đối với ô tô chở người từ 9 chỗ trở xuống, mức thu lệ phí trước bạ khi đăng ký lần đầu là 10% giá tính lệ phí (một số địa phương áp dụng mức cao hơn, lên tới 12% tùy quy định của từng tỉnh, thành), từ lần đăng ký thứ hai trở đi áp dụng mức chung 2%. Đối với các loại rơ moóc, sơ mi rơ moóc, xe chở người bốn bánh có gắn động cơ và một số phương tiện tương tự, mức thu chung là 2%.

Chính sách ưu đãi dành cho xe ô tô điện chạy pin tiếp tục được duy trì, với việc miễn lệ phí trước bạ lần đầu cho đến hết ngày 28/2/2027 - đây là một trong những động lực chính sách quan trọng khuyến khích người tiêu dùng chuyển đổi sang phương tiện thân thiện môi trường trong giai đoạn hiện nay.

Phí đăng kiểm và lệ phí cấp biển số

Trước khi xe được cấp biển số, chủ xe cần đưa phương tiện đến các trung tâm đăng kiểm để kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường. Phí đăng kiểm cùng lệ phí cấp giấy chứng nhận đăng kiểm dao động khoảng 110.000-360.000 đồng một lần, tùy theo loại xe và số chỗ ngồi.

Một điểm đáng chú ý trong năm 2026 là lệ phí đăng ký xe và cấp biển số ô tô đã có sự điều chỉnh giảm đáng kể theo Thông tư 155/2025/TT-BTC, có hiệu lực từ ngày 1/1/2026. Tại Hà Nội và TP. HCM, mức thu được điều chỉnh giảm còn 14 triệu đồng một xe, thấp hơn tới 6 triệu đồng so với mức áp dụng trước đó - một thay đổi được đánh giá là góp phần giảm đáng kể tổng chi phí sở hữu xe của người dân tại hai đô thị lớn. Trong khi đó, tại các tỉnh, thành phố còn lại, lệ phí cấp biển số chỉ khoảng 140.000 đồng một xe, thấp hơn nhiều so với khu vực đô thị lớn. Ngoài biển số phổ thông do cơ quan công an cấp ngẫu nhiên, người mua có nhu cầu sở hữu "biển số đẹp" có thể tham gia đấu giá biển số theo quy định hiện hành, với mức giá trúng đấu giá trên thực tế có thể dao động từ vài chục triệu đến hàng trăm triệu đồng tùy mức độ cạnh tranh.

Bảo hiểm trách nhiệm dân sự bắt buộc

Theo quy định pháp luật, bảo hiểm trách nhiệm dân sự (TNDS) của chủ xe cơ giới là loại bảo hiểm bắt buộc duy nhất mà mọi chủ xe ô tô phải tham gia trước khi đưa xe vào lưu thông. Theo Nghị định 67/2023/NĐ-CP, mức phí bảo hiểm bắt buộc TNDS trong năm 2026 dao động từ 437.000 đồng đến hơn 4,8 triệu đồng mỗi năm (chưa gồm thuế VAT), tùy thuộc vào loại xe và mục đích sử dụng (xe không kinh doanh vận tải hay xe kinh doanh vận tải). Mức phí này được Nhà nước ấn định thống nhất, áp dụng chung cho toàn bộ doanh nghiệp bảo hiểm trên thị trường, nhằm bảo đảm quyền lợi bồi thường cho bên thứ ba khi xảy ra tai nạn giao thông, với mức trách nhiệm bảo hiểm tối đa lên tới 100 triệu đồng cho mỗi vụ tai nạn về tài sản.

Bên cạnh bảo hiểm bắt buộc, nhiều chủ xe còn lựa chọn mua thêm các gói bảo hiểm tự nguyện như bảo hiểm vật chất xe, bảo hiểm tai nạn cho người ngồi trên xe, với mức phí phổ biến dao động từ 0,1% đến 3,5% giá trị thực tế của xe mỗi năm tùy loại hình và mức trách nhiệm bồi thường được lựa chọn. Đây là khoản không bắt buộc theo luật nhưng được nhiều người mua cân nhắc để tăng thêm sự an tâm khi sử dụng xe.

Phí sử dụng đường bộ

Khác với các khoản phí, lệ phí nộp một lần khi đăng ký xe, phí sử dụng đường bộ (còn gọi là phí bảo trì đường bộ) là khoản chi phí định kỳ mà chủ xe phải đóng trong suốt thời gian sử dụng phương tiện, được quy định tại Nghị định 364/2025/NĐ-CP, áp dụng từ 1/1/2026. Với ô tô chở người dưới 8 chỗ - dòng xe phổ biến nhất trong nhóm khách hàng cá nhân, mức thu phổ biến khoảng 130.000 đồng một tháng, tương đương hơn 1,5 triệu đồng mỗi năm. Khoản phí này thường được thu theo chu kỳ đăng kiểm, với mức thu của tháng trong năm thứ hai (từ tháng 13 đến tháng 24 tính từ lần đăng kiểm và nộp phí gần nhất) bằng 92% mức phí của một tháng theo biểu quy định.

Cộng tất cả các khoản trên, tổng chi phí để một chiếc ô tô mới có thể lăn bánh hợp pháp trên đường thường vượt đáng kể so với giá niêm yết ban đầu, đặc biệt với các dòng xe có giá trị cao - do lệ phí trước bạ và phí bảo hiểm tính theo phần trăm giá trị xe. Với xe mua tại các đô thị lớn như Hà Nội, TP.HCM, tổng các khoản phí, lệ phí có thể lên tới hàng chục triệu đồng, chủ yếu do lệ phí trước bạ 10% cộng thêm chi phí biển số 14 triệu đồng. Đối với xe đã qua sử dụng (đăng ký từ lần thứ hai trở đi), tổng chi phí đăng ký thường thấp hơn nhiều, dao động khoảng 10-20 triệu đồng tùy loại xe và tình trạng sử dụng, do lệ phí trước bạ chỉ còn 2% và không phải chịu lệ phí biển số ở mức cao như xe đăng ký lần đầu.

Giới chuyên môn trong ngành ô tô khuyến nghị, người mua xe nên chủ động tính toán đầy đủ các khoản phí, lệ phí nêu trên trước khi quyết định xuống tiền, thay vì chỉ căn cứ vào giá niêm yết của hãng. Việc nắm rõ cơ cấu chi phí không chỉ giúp người mua chuẩn bị tài chính đầy đủ mà còn tránh bị động, bất ngờ khi làm thủ tục đăng ký xe tại các trung tâm đăng kiểm hay cơ quan công an.

Hoàng Nguyễn