Mua, bán ngoại tệ “chui” từ 1.000 USD trở lên có thể bị tịch thu tiền, phạt tới 100 triệu đồng
Từ ngày 9/2/2026, cá nhân thực hiện hành vi mua, bán ngoại tệ không đúng quy định của pháp luật sẽ đối mặt với chế tài xử phạt nghiêm khắc hơn, bao gồm phạt tiền ở mức cao và tịch thu tang vật vi phạm, chỉ cần giá trị giao dịch từ 1.000 USD trở lên.
Quy định này được nêu tại Nghị định số 340/2025/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng vừa được Chính phủ ban hành.
Theo Nghị định 340/2025/NĐ-CP, cá nhân mua, bán ngoại tệ với nhau hoặc mua, bán ngoại tệ tại tổ chức không được phép thu đổi ngoại tệ sẽ bị xử phạt tùy theo giá trị giao dịch.
Cụ thể, trường hợp giao dịch có giá trị dưới 1.000 USD (hoặc ngoại tệ khác có giá trị tương đương), hoặc thanh toán hàng hóa, dịch vụ bằng ngoại tệ dưới mức này không đúng quy định, người vi phạm sẽ bị phạt cảnh cáo.
Đối với giao dịch từ 1.000 USD đến dưới 10.000 USD, mức phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 20 triệu đồng. Mức phạt này cũng áp dụng trong trường hợp tái phạm hoặc vi phạm nhiều lần, kể cả khi giá trị từng giao dịch dưới 1.000 USD.

Trường hợp mua, bán ngoại tệ trái quy định với giá trị từ 10.000 USD đến dưới 100.000 USD, cá nhân vi phạm có thể bị phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 30 triệu đồng. Hành vi thanh toán hàng hóa, dịch vụ bằng ngoại tệ trong cùng ngưỡng giá trị cũng bị xử phạt ở mức này.
Với các giao dịch có giá trị từ 100.000 USD trở lên, mức phạt tăng mạnh, từ 80 triệu đồng đến 100 triệu đồng. Chế tài tương tự cũng áp dụng đối với hành vi thanh toán hàng hóa, dịch vụ bằng ngoại tệ không đúng quy định ở mức giá trị này.
Đáng chú ý, ngoài hình thức phạt tiền, Nghị định còn quy định hình thức xử phạt bổ sung là tịch thu tang vật vi phạm.
Theo đó, ngoại tệ hoặc đồng Việt Nam liên quan đến hành vi vi phạm sẽ bị tịch thu trong các trường hợp: cá nhân mua, bán ngoại tệ giữa các cá nhân với nhau hoặc tại tổ chức không được phép thu đổi ngoại tệ với giá trị từ 1.000 USD trở lên; thanh toán tiền hàng hóa, dịch vụ bằng ngoại tệ không đúng quy định với giá trị từ 10.000 USD trở lên…
Bên cạnh các quy định về ngoại hối, Nghị định 340/2025/NĐ-CP cũng tăng mạnh mức xử phạt đối với các hành vi vi phạm trong hoạt động góp vốn, mua cổ phần của tổ chức tín dụng.
Cụ thể, phạt tiền từ 100 triệu đồng đến 150 triệu đồng đối với hành vi sử dụng nguồn vốn khác ngoài vốn điều lệ và quỹ dự trữ để góp vốn, mua cổ phần không đúng quy định của Luật Các tổ chức tín dụng.
Mức phạt từ 200 triệu đồng đến 250 triệu đồng được áp dụng đối với các hành vi mua, nắm giữ cổ phiếu của tổ chức tín dụng khác không đúng điều kiện, vượt giới hạn theo quy định của Ngân hàng Nhà nước; hoặc góp vốn, mua, nhận chuyển nhượng cổ phần của tổ chức tín dụng không đúng quy định pháp luật.
Đối với các vi phạm nghiêm trọng hơn, như vi phạm giới hạn góp vốn, mua cổ phần của tổ chức tín dụng và công ty con của tổ chức tín dụng, hoặc vi phạm quy định chuyển tiếp theo Luật Các tổ chức tín dụng, mức phạt có thể lên tới 250 triệu đồng đến 300 triệu đồng.
Việc ban hành Nghị định 340/2025/NĐ-CP được đánh giá là bước đi mạnh mẽ nhằm siết chặt kỷ cương pháp luật trong lĩnh vực tiền tệ - ngân hàng, hạn chế tình trạng mua bán ngoại tệ tự phát, giao dịch “chui”, đồng thời bảo đảm an toàn hệ thống tài chính, tiền tệ quốc gia. Trong bối cảnh thị trường ngoại hối còn tiềm ẩn nhiều rủi ro, đặc biệt là các hoạt động trao đổi ngoại tệ ngoài hệ thống ngân hàng, quy định mới không chỉ mang tính răn đe mà còn góp phần đưa các giao dịch ngoại tệ vào khuôn khổ minh bạch, đúng pháp luật.
Việc nâng mức xử phạt, kèm theo chế tài tịch thu tang vật vi phạm, thể hiện rõ thông điệp quản lý xuyên suốt của Nhà nước: mọi hoạt động liên quan đến ngoại hối phải được thực hiện qua các tổ chức được cấp phép, dưới sự kiểm soát của Ngân hàng Nhà nước. Qua đó, góp phần ổn định thị trường tiền tệ, hạn chế đầu cơ, thao túng tỷ giá và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân khi tham gia các giao dịch tài chính.
Nghị định cũng đặt ra yêu cầu đối với mỗi cá nhân, tổ chức trong việc nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, chủ động tìm hiểu và tuân thủ các quy định về quản lý ngoại hối, tránh những rủi ro pháp lý không đáng có. Đây được xem là nền tảng quan trọng để xây dựng một thị trường tài chính an toàn, lành mạnh và bền vững trong giai đoạn tới.
