Thủ tướng yêu cầu khơi thông tín dụng nhưng không buông lỏng quản lý vàng

Theo dõi KT&TD trên

...mặt khác tiếp tục quản lý chặt chẽ thị trường vàng, trong bối cảnh cơ quan thanh tra vừa chỉ ra hàng loạt tồn tại tại các doanh nghiệp kinh doanh vàng lớn.

Khơi thông tín dụng, đưa vốn đến đúng nơi cần

Sáng 13/8/2026, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã chủ trì cuộc làm việc với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) và hệ thống các tổ chức tín dụng (TCTD) nhằm đánh giá tình hình điều hành chính sách tiền tệ, hoạt động ngân hàng trong 7 tháng đầu năm 2026 và xác định các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm thời gian tới. Phát biểu kết luận, Thủ tướng nêu rõ hệ thống tiền tệ, ngân hàng và các tổ chức tín dụng là huyết mạch của nền kinh tế, giữ vai trò trọng yếu trong ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và thúc đẩy tăng trưởng nhanh, bền vững.

Về tín dụng, Thủ tướng yêu cầu NHNN điều hành tăng trưởng bám sát mục tiêu năm 2026 nhưng không coi đây là "trần cứng" trong mọi thời điểm; việc điều hành phải chủ động, linh hoạt theo diễn biến thực tế, bảo đảm vốn đến đúng lĩnh vực, đúng thời điểm, đúng đối tượng, đúng mục đích với chi phí hợp lý. Thủ tướng đề nghị tập trung tín dụng vào sản xuất, xuất khẩu, công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ, nông nghiệp, đổi mới sáng tạo, nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, hạ tầng thiết yếu cùng các dự án quan trọng, trọng điểm quốc gia và các động lực tăng trưởng khác của nền kinh tế.

NHNN được yêu cầu duy trì các mức lãi suất điều hành, tăng cường cung ứng thanh khoản cho thị trường để hỗ trợ TCTD tiếp cận nguồn vốn với chi phí thấp; đồng thời điều hành tỷ giá linh hoạt, phù hợp diễn biến thị trường, phối hợp đồng bộ với các công cụ chính sách tiền tệ. Về phía các TCTD, Thủ tướng yêu cầu tiếp tục tiết giảm chi phí, ổn định mặt bằng lãi suất, giảm thực chất lãi suất cho vay, qua đó chia sẻ trách nhiệm với người dân và doanh nghiệp.

Thủ tướng cũng chỉ đạo NHNN tập trung hoàn thiện đề án hiện đại hóa hệ thống ngân hàng, xử lý các TCTD yếu kém, tăng khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, hoàn thành ngay trong tháng 8/2026; đổi mới phương thức thanh tra, giám sát theo hướng từ sớm, từ xa, cảnh báo sớm và xử lý nghiêm sai phạm. Bên cạnh đó, NHNN phối hợp với các cơ quan của Quốc hội hoàn thiện, trình các dự án luật liên quan đến NHNN, phòng, chống rửa tiền và TCTD tại kỳ họp Quốc hội tháng 8/2026, bảo đảm không để khoảng trống pháp lý. Thủ tướng cũng lưu ý cần tiếp tục phát triển thị trường vốn, trái phiếu doanh nghiệp nhằm khơi thông nguồn lực trung và dài hạn, giảm sự phụ thuộc của nền kinh tế vào tín dụng ngân hàng.

"Tiếp tục quản lý chặt chẽ thị trường vàng"

Trong cùng phát biểu kết luận, Thủ tướng nêu yêu cầu ngắn gọn nhưng đáng chú ý: tiếp tục quản lý chặt chẽ thị trường vàng. Yêu cầu này được đưa ra chỉ 5 ngày sau khi Thanh tra Chính phủ công bố Thông báo kết luận thanh tra số 2777/TB-TTCP (ngày 8/8/2026, trên cơ sở Kết luận thanh tra số 243/KL-TTCP ngày 13/5/2026) về việc chấp hành chính sách, pháp luật trong hoạt động kinh doanh vàng.

Cuộc thanh tra được tiến hành tại 6 doanh nghiệp, trong đó có Công ty CP Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ). Kết luận thanh tra xác định, bên cạnh những kết quả đạt được trong quản lý thị trường vàng theo Nghị định 24/2012/NĐ-CP và Nghị định 232/2025/NĐ-CP, hoạt động kinh doanh của một số doanh nghiệp vẫn còn hạn chế, thiếu sót và vi phạm liên quan đến giấy phép kinh doanh vàng miếng, thương mại điện tử, phòng chống rửa tiền, kế toán và nghĩa vụ thuế.

Đáng chú ý, kết luận thanh tra cũng chỉ ra một số bất cập trong công tác quản lý nhà nước đối với thị trường vàng. Giai đoạn 2023-2025, NHNN chưa cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu cho doanh nghiệp sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ, được xác định là một trong những nguyên nhân khiến nguồn cung hạn chế, giá vàng trong nước biến động phức tạp và chênh lệch ở mức cao so với giá vàng thế giới trong một số giai đoạn. Kết luận cũng nêu thực tế trong khi NHNN hạn chế nhập khẩu vàng nguyên liệu chính ngạch, một số doanh nghiệp vẫn phải mua vào lượng lớn vàng nguyên liệu trôi nổi, không rõ nguồn gốc xuất xứ từ các cá nhân có thu nhập không tương xứng với khối lượng, giá trị giao dịch.

Từ những phát hiện này, Tổng Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo NHNN rà soát các quy định tại Nghị định 24 và Nghị định 232 để sớm tham mưu sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện khung pháp lý về kinh doanh vàng, đồng thời nghiên cứu đề xuất lập sàn giao dịch vàng. Theo số liệu của Bộ Tài chính và NHNN tính đến tháng 9/2025, cả nước có 14.612 doanh nghiệp đăng ký ngành nghề liên quan đến thị trường vàng, nhưng chỉ 38 đơn vị - gồm 22 tổ chức tín dụng và 16 doanh nghiệp - được NHNN cấp phép kinh doanh vàng miếng, cho thấy khoảng cách lớn giữa quy mô thị trường và phạm vi giám sát trực tiếp của cơ quan quản lý.

Diễn biến giá vàng vẫn cần theo dõi sát

Trên thị trường, chênh lệch giữa giá vàng trong nước và giá vàng thế giới quy đổi những tuần gần đây có xu hướng thu hẹp so với giai đoạn đầu năm. Sáng 12/8/2026, giá vàng miếng SJC giảm về quanh mốc 143 triệu đồng/lượng, cao hơn giá vàng thế giới quy đổi khoảng 4,6 triệu đồng/lượng - thấp hơn đáng kể so với mức chênh cao nhất từng ghi nhận hơn 28 triệu đồng/lượng vào tháng 3/2026. Dù vậy, giá vàng trong nước vẫn biến động mạnh theo diễn biến giá thế giới và cung - cầu trong nước, với chênh lệch giữa giá mua và giá bán tại một số thời điểm lên tới 3-4 triệu đồng/lượng.

Ở cấp địa phương, nhiều tỉnh, thành phố cũng đang siết lại công tác giám sát thị trường vàng và ngoại tệ. Tại Hà Nội, trọng tâm kiểm tra là hoạt động mua bán không đúng quy định, vi phạm về phòng chống rửa tiền, cùng các tổ chức tín dụng có doanh số bán ngoại tệ tiền mặt tăng đột biến hoặc có dấu hiệu bất thường; thành phố yêu cầu tổ chức kiểm tra chuyên đề với ít nhất hai doanh nghiệp hoặc cơ sở sản xuất, kinh doanh vàng bạc lớn, hoàn thành trước ngày 15/11/2026.

Tại cuộc họp, chỉ đạo của Thủ tướng phản ánh cách tiếp cận hai chiều đối với ngành ngân hàng trong giai đoạn hiện nay: nới lỏng điều kiện tiếp cận vốn và hạ chi phí vay để hỗ trợ tăng trưởng, nhưng đồng thời siết chặt kỷ luật quản lý ở những lĩnh vực nhạy cảm như thị trường vàng - nơi vừa được xác định còn nhiều khoảng trống về chính sách và giám sát. Việc hoàn thiện khung pháp lý về kinh doanh vàng, dự kiến gắn với sửa đổi Nghị định 24 và Nghị định 232, sẽ là một trong những nội dung được theo dõi sát trong thời gian tới, cùng với quá trình sửa đổi các luật liên quan đến NHNN và phòng, chống rửa tiền dự kiến trình Quốc hội trong kỳ họp tháng 8/2026.

Tiến Hoàng