Giảm 2% thuế VAT đến hết 2026, mở rộng đối tượng áp dụng
Quốc hội thông qua chính sách giảm 2% thuế giá trị gia tăng đến cuối năm 2026, với phạm vi áp dụng được mở rộng, kỳ vọng tạo đà phục hồi cho nền kinh tế.
Chính sách giảm thuế VAT tiếp tục kéo dài đến 2026
Với 452/453 đại biểu tán thành, Quốc hội đã chính thức thông qua Nghị quyết về giảm 2% thuế suất thuế giá trị gia tăng (VAT), áp dụng từ ngày 1/7/2025 đến hết ngày 31/12/2026. Theo đó, các mặt hàng, dịch vụ hiện đang chịu mức thuế VAT 10% sẽ được giảm xuống 8%, trừ một số nhóm ngành đặc thù như viễn thông, tài chính – ngân hàng, bảo hiểm, bất động sản, sản phẩm kim loại, khoáng sản (trừ than) và hàng hóa – dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (ngoại trừ xăng).
So với các đợt giảm thuế trước đây, lần điều chỉnh này được đánh giá là có quy mô bao phủ rộng hơn. Các lĩnh vực kinh doanh vận tải, logistics, thương mại hàng hóa và dịch vụ công nghệ thông tin – vốn không nằm trong diện giảm trước đây – nay đã được bổ sung vào danh sách được hưởng ưu đãi thuế. Điều này phản ánh nỗ lực của Nhà nước trong việc hỗ trợ các nhóm ngành đang gặp khó khăn, đồng thời tạo lực đẩy cho nền kinh tế.
Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết, trong quá trình hoàn thiện dự thảo Nghị quyết, có nhiều ý kiến đề xuất nên mở rộng diện giảm thuế cho tất cả mặt hàng hoặc giảm mạnh hơn (4-5%) cho nhóm đối tượng thật sự cần hỗ trợ. Tuy nhiên, sau khi cân nhắc tổng thể tình hình ngân sách và mục tiêu kích thích kinh tế, Chính phủ quyết định duy trì mức giảm 2% trên diện rộng, đồng thời lược bỏ những nhóm ngành không cần thiết hỗ trợ do đã có sức tăng trưởng tốt.
Bên cạnh đó, các dịch vụ như giáo dục, y tế vẫn tiếp tục không thuộc diện áp dụng chính sách này do đã được xếp vào nhóm không chịu thuế VAT theo quy định của pháp luật hiện hành.
Tác động ngân sách và các giải pháp bù đắp hụt thu
Việc tiếp tục giảm thuế VAT được Chính phủ đánh giá là một công cụ hữu hiệu để hỗ trợ phục hồi kinh tế. Tuy nhiên, tác động lên ngân sách Nhà nước là điều không thể tránh khỏi. Theo ước tính, chính sách này sẽ làm giảm thu ngân sách khoảng 121.740 tỷ đồng trong 1,5 năm áp dụng – cụ thể là 39.540 tỷ đồng trong nửa cuối năm 2025 và 82.200 tỷ đồng cho cả năm 2026.
Mặc dù vậy, Chính phủ tin rằng các hiệu ứng tích cực từ việc kích cầu tiêu dùng và thúc đẩy sản xuất – kinh doanh sẽ góp phần bù đắp một phần thiếu hụt này. Hiệu ứng lan tỏa được kỳ vọng sẽ gia tăng thu từ các sắc thuế khác, qua đó tạo thêm nguồn lực tài chính cho ngân sách.
Để đảm bảo cân đối thu – chi, Chính phủ đã lên kế hoạch triển khai đồng loạt nhiều giải pháp. Trước hết, các bộ ngành và địa phương được yêu cầu tập trung thực hiện đầy đủ các chính sách tài khóa theo các nghị quyết hiện hành, nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và hộ kinh doanh. Mục tiêu tăng trưởng GDP năm 2025 được đặt ra ở mức tối thiểu 8% và có thể vượt ngưỡng hai con số nếu điều kiện thuận lợi.
Cùng với đó, công tác thu ngân sách sẽ được siết chặt hơn, thông qua các biện pháp như cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh số hóa trong quản lý thuế, mở rộng triển khai hóa đơn điện tử. Đặc biệt, việc tăng cường giám sát các lĩnh vực như thương mại điện tử, chuyển nhượng bất động sản, kinh doanh nền tảng số, xăng dầu, vàng, dịch vụ ăn uống, khách sạn theo chuỗi… sẽ là trọng điểm trong chiến lược thu ngân sách.
Ngoài ra, chi tiêu ngân sách sẽ được điều hành theo hướng tiết kiệm, có trọng tâm và linh hoạt trong xử lý tình huống phát sinh. Chính phủ khẳng định sẽ chủ động sử dụng các nguồn dự phòng, quỹ dự trữ cũng như các nguồn lực hợp pháp khác để ứng phó với thiên tai, dịch bệnh và những yêu cầu cấp bách.
Việc cân đối thu – chi được đặt trong bối cảnh bảo đảm an toàn tài chính quốc gia nhưng vẫn bảo lưu mục tiêu hỗ trợ tăng trưởng và ổn định kinh tế vĩ mô.
Việc kéo dài thời gian áp dụng chính sách giảm thuế VAT đến cuối năm 2026, đồng thời mở rộng thêm các ngành được hưởng ưu đãi, thể hiện rõ định hướng hỗ trợ sản xuất – kinh doanh của Quốc hội và Chính phủ. Dù phải đối mặt với áp lực hụt thu ngân sách, nhưng nếu được triển khai hiệu quả và đi kèm các giải pháp quản trị thu – chi đồng bộ, chính sách này hoàn toàn có thể tạo cú hích cần thiết cho nền kinh tế Việt Nam trong giai đoạn phục hồi và tăng trưởng mạnh mẽ hơn sau năm 2025.
BN
