Giải pháp khắc phục khó khăn trong xuất khẩu ngành may mặc
Ngành may mặc Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức như tình trạng nợ xấu, tăng trưởng chậm và cạnh tranh từ các nước có nền sản xuất dệt may xuất khẩu là nguồn thu chính của nền kinh tế.
Đặc biệt là vấn đề thuế quan của Chính phủ Mỹ với các đối tác trong thời gian vừa qua đã tác động tiêu cực lớn đến ngành dệt may.
Ngành may mặc Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức như tình trạng nợ xấu, tăng trưởng chậm và cạnh tranh từ các nước có nền sản xuất dệt may xuất khẩu là nguồn thu chính của nền kinh tế. Đặc biệt là vấn đề thuế quan của Chính phủ Mỹ với các đối tác trong thời gian vừa qua đã tác động tiêu cực lớn đến ngành dệt may.
Kim ngạch xuất khẩu của ngành dệt may Việt Nam năm 2024 đạt 44 tỷ USD, tăng 11% so với năm 2023. Kim ngạch xuất khẩu dệt may Việt Nam trong quý 1 và 2/2025 đạt kết quả tích cực, với nhiều dấu hiệu tăng trưởng so với cùng kỳ năm trước. Cụ thể, quý 1/2025, ngành dệt may Việt Nam đã đạt trên 8,6 tỷ USD, tăng 11% so với cùng kỳ năm 2024.
Ước tính, tổng kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may 6 tháng đầu năm 2025 có thể đạt trên 22 tỷ USD. Tuy nhiên, do vấn đề thuế quan và do đặc thù mùa vụ của ngành dệt may thì từ giữa quý 3 đến nay, số lượng đơn hàng đã bắt đầu có dấu hiệu sụt giảm mạnh. Đặc biệt đơn hàng quý 4 đang rất khan hiếm.
Để tăng cường sức cạnh tranh, các doanh nghiệp đang nỗ lực để cải thiện chất lượng sản phẩm, tìm cách tăng năng suất và cải thiện quy trình sản xuất, đầu tư vào hiện đại hóa máy móc thiết bị, đầu tư vào chuyển đổi số, để nâng cao năng lực cạnh tranh. Ngoài ra, ngành may mặc Việt Nam cũng đang chuyển sang sản xuất các sản phẩm cao cấp và mang tính sáng tạo để tăng giá trị gia tăng cho sản phẩm.
Tại Diễn đàn kinh doanh 2025, ông Phí Ngọc Trịnh, Tổng Giám đốc Tập đoàn Hồ Gươm nhận định: Trong khi cơ hội xuất khẩu của ngành may mặc tại Việt Nam trong đầu năm 2025 rất tiềm năng, dự kiến tăng trưởng 10% so với năm 2024 ướt đạt 47 - 48 tỷ USD đóng góp lớn vào nền kinh tế của đất nước.
Tuy nhiên, sau chương trình nghị sự về thuế quan của Chính phủ Mỹ và các thách thức như áp lực cạnh tranh, yêu cầu về tiêu chuẩn xanh, tình hình chiến sự trên thế giới, và biến động kinh tế toàn cầu thì ngành dệt may cũng đối diện với một số khó khăn trong xuất khẩu như cạnh tranh về giá, tăng giá nguyên liệu, sự thay đổi về chính sách thương mại của các nước nhập khẩu, hạn chế về công nghệ và sản phẩm, thay đổi nhu cầu thị trường,...
"Để đối mặt với các thách thức trên, các doanh nghiệp trong ngành may mặc cần phải tích cực tìm kiếm và đầu tư vào các giải pháp thích hợp để nâng cao năng lực cạnh tranh và đáp ứng yêu cầu của thị trường", ông Trịnh nói.
Theo đó, Tổng Giám đốc Tập đoàn Hồ Gươm đưa ra 5 giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành dệt may. Thứ nhất, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu. Ngành may mặc Việt Nam đang quá phụ thuộc vào các thị trường chính như Mỹ và Liên minh châu Âu (EU).
Để giảm thiểu tác động của bất kỳ suy thoái kinh tế tiềm năng hoặc thay đổi chính sách thương mại, thuế quan ngành công nghiệp dệt may nên khám phá các thị trường mới và tăng mức độ hiện diện của mình trong các nền kinh tế mới như Nga, Braxin, Hàn Quốc, Trung Quốc, Thổ nhĩ kỳ.
Thứ hai, khuyến khích phát triển sản phẩm và đổi mới. Để cạnh tranh với các nước khác trên thị trường may mặc, Việt Nam cần tập trung vào việc phát triển sản phẩm mới và cải tiến sản phẩm hiện có. Điều này có thể đạt được thông qua nghiên cứu và phát triển, đầu tư vào công nghệ và hợp tác chiều sâu để bắt kịp và dự đoán được xu hướng của ngành thời trang quốc tế.
Thứ ba, nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành. Để vượt qua các thách thức của ngành may mặc, Việt Nam cần cải thiện năng lực cạnh tranh của ngành bằng cách tăng năng suất, giảm chi phí sản xuất và cải thiện chất lượng. Điều này có thể đạt được thông qua đầu tư vào công nghệ, cải thiện kỹ năng lao động và triển khai các hệ thống quản lý hiện đại sử dụng các phần mềm quản lý điều hành sản xuất, sử dụng các robot thay cho con người ở các công đoạn đơn giản lặp đi lặp lại.
Thứ tư, tinh giản thủ tục hành chính nhằm tạo điều kiện cho các doanh nghiệp dệt may, bao gồm việc đơn giản hóa thủ tục cấp phép, giảm giấy tờ và tăng tính hiệu quả của hải quan. Thứ năm, tăng cường hỗ trợ cho doanh nghiệp vừa và nhỏ.
Theo ông Trịnh, doanh nghiệp vừa và nhỏ là một phần quan trọng của ngành may mặc Việt Nam, nhưng thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận tín dụng và công nghệ. Cần hỗ trợ cho doanh nghiệp vừa và nhỏ thông qua các chính sách khuyến khích như miễn thuế, cho vay với lãi suất thấp, giãn đóng bảo hiểm xã hội,...
Bảo Thoa
