Bùng nổ thương mại điện tử: Người Việt chi mạnh tay mua sắm online
Người Việt đang chi hơn 1 tỷ USD mỗi tháng cho mua sắm trực tuyến, minh chứng rõ nét cho sức nóng bùng nổ của thương mại điện tử. Khi hạ tầng số và thói quen tiêu dùng đã “chín muồi”, các ông lớn như Shopee, Lazada, TikTok Shop hay Tiki bước vào cuộc đua tăng tốc mới,
Nơi giá cả chỉ là khởi đầu, còn trải nghiệm, dịch vụ và niềm tin người dùng mới là chìa khóa chinh phục thị trường tỷ đô.
Tăng trưởng ổn định, sức mua duy trì mạnh
Theo Metric.vn, thị trường TMĐT Việt Nam trong quý III tiếp tục duy trì đà tăng trưởng hai chữ số, với tổng giá trị giao dịch (GMV) của bốn sàn lớn gồm Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki đạt 103.600 tỷ đồng, tăng 22,25% so với cùng kỳ năm 2024 và tăng gần 3% so với quý II. Tính chung 9 tháng đầu năm, GMV toàn thị trường đạt 305.900 tỷ đồng, tăng hơn 34% so với cùng kỳ. Gần 989 triệu sản phẩm đã được tiêu thụ, cho thấy quy mô tiêu dùng trực tuyến tại Việt Nam đang ngày càng mở rộng.
Trung bình mỗi tháng, GMV đạt gần 34.000 tỷ đồng, tương đương 1,3 tỷ USD. Cùng giai đoạn 2024, con số này xấp xỉ một tỷ USD mỗi tháng và bao gồm thống kê từ Sendo khi còn là sàn bán lẻ đa ngành.
Đà tăng trưởng này được thúc đẩy bởi chuỗi sự kiện mua sắm lớn như 8/8, 9/9, mùa tựu trường và Tết Trung thu, kết hợp chính sách freeship, voucher toàn sàn và ưu đãi chuyên ngành hàng (thời trang, làm đẹp, nhà cửa, đời sống). Ngoài ra, livestream bán hàng và video ngắn tiếp tục là hai công cụ kích cầu hiệu quả, tạo ra hàng chục triệu lượt tương tác mỗi tháng.
Cạnh tranh thị phần: Cuộc đua hai cực Shopee – TikTok Shop
Báo cáo của Metric cho thấy, cấu trúc thị phần TMĐT Việt Nam đang có sự dịch chuyển rõ rệt. Shopee vẫn giữ ngôi đầu với 56% thị phần, song mức tăng trưởng doanh số chỉ đạt 4%, phản ánh dấu hiệu bão hòa trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Nền tảng này tiếp tục mở rộng hệ sinh thái tiếp thị, hợp tác với YouTube Shopping và Meta (Facebook) để khai thác thương mại qua nội dung, giúp hơn 2,4 triệu sản phẩm được gắn vào video YouTube, lượng xem tăng gấp 5 lần so với trước.
Ngược lại, TikTok Shop trở thành tâm điểm tăng trưởng khi doanh số quý III tăng tới 69%, giúp thị phần mở rộng từ 30% lên 41%. Mô hình “mua sắm giải trí” (shoppertainment) tỏ ra đặc biệt phù hợp với người tiêu dùng trẻ, đồng thời tạo cơ hội cho người bán nhỏ lẻ tiếp cận khách hàng mới thông qua video và livestream. Chiến dịch tại Lai Châu, nơi TikTok Shop giúp tiêu thụ hơn 300 tấn khoai sâm là ví dụ điển hình cho khả năng gắn kết TMĐT với kinh tế địa phương.
Lazada duy trì ổn định ở mức 3% thị phần, nhưng nổi bật ở phân khúc khách hàng có khả năng chi tiêu cao. Giá trị đơn hàng trung bình trên Lazada đạt gần 200.000 đồng, tăng mạnh nhất thị trường. Với chiến lược tập trung vào hàng chính hãng và trải nghiệm khách hàng, sàn này đang xây dựng hình ảnh “TMĐT chất lượng” thay vì chạy theo số lượng. Gần đây, Lazada còn hợp tác với G-Market (Hàn Quốc), mở rộng thêm hơn 20 triệu sản phẩm chính hãng trên nền tảng.
Tiki, trong khi đó, tiếp tục gặp khó khi doanh số giảm tới 80%, thu hẹp thị phần đáng kể. Tình hình phản ánh thách thức lớn của sàn nội địa trong việc duy trì năng lực cạnh tranh trước các đối thủ có tiềm lực vốn và hệ sinh thái rộng hơn.
Hành vi tiêu dùng thay đổi – giá trị đơn hàng tăng
Theo Metric, giá trị trung bình mỗi đơn hàng trong quý III đạt 104.600 đồng, tăng 26% so với cùng kỳ năm ngoái. Xu hướng này cho thấy người tiêu dùng không chỉ mua nhiều hơn mà còn sẵn sàng chi tiêu cho các sản phẩm giá trị cao hơn, đặc biệt là nhóm hàng làm đẹp, thời trang và đồ gia dụng.
Lazada ghi nhận giá trị đơn hàng cao nhất, trong khi Shopee và TikTok Shop vẫn giữ ổn định quanh mức 100.000 – 110.000 đồng, duy trì vị thế ở phân khúc phổ thông.
Điểm đáng chú ý khác là số lượng gian hàng hoạt động tăng trở lại, đạt 482.200 shop có đơn hàng trong quý III, chấm dứt xu hướng thu hẹp suốt năm 2024. Điều này cho thấy môi trường kinh doanh trực tuyến đang phục hồi, các nhà bán hàng nhỏ dần quay lại sau giai đoạn suy giảm.
Metric dự báo doanh số TMĐT Việt Nam quý IV/2025 sẽ đạt khoảng 105.000 tỷ đồng, tăng 15% so với cùng kỳ, nhờ vào mùa cao điểm mua sắm cuối năm với các chiến dịch siêu sale 11/11, 12/12, lễ Giáng sinh và Tết Dương lịch.Các ngành hàng thời trang, làm đẹp, đồ gia dụng và thực phẩm tiêu dùng nhanh được dự báo tiếp tục dẫn đầu doanh số. Đồng thời, livestream bán hàng sẽ được các sàn đầu tư mạnh hơn, cùng với ưu đãi vận chuyển và nâng cấp logistics để đảm bảo trải nghiệm khách hàng trong giai đoạn cao điểm.
Sau gần một thập kỷ phát triển bùng nổ, TMĐT Việt Nam đang bước vào giai đoạn tái định hình, nơi cạnh tranh không còn chỉ là “ai nhiều đơn hơn” mà là ai hiểu khách hàng và giữ chân họ tốt hơn. Việc người Việt chi hơn một tỷ USD mỗi tháng cho mua sắm trực tuyến không chỉ phản ánh sức mua mạnh mẽ mà còn cho thấy TMĐT đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống kinh tế – xã hội hiện đại.
