Xuất khẩu tôm có xu hướng giảm tại nhiều thị trường
Theo thống kê, hiện nay Việt Nam xuất khẩu (XK) tôm sang hơn 90 thị trường, nhưng trong 4 tháng đầu năm 2023, kim ngạch XK sang nhiều thị trường giảm sâu, dự báo khó phục hồi trong cuối quý 2.
Theo Hiệp hội Chế biến và khả năng Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), trong tháng 4/2023, XK tôm của Việt Nam tiếp tục xu hướng giảm của những tháng trước, đạt 287 triệu USD, giảm 35% so với cùng kỳ năm ngoái . Lũy kế 4 tháng đầu năm, kim xuất khẩu đạt 887 triệu USD, giảm 36% so với cùng kỳ năm ngoái.
4 tháng đầu năm nay, tôm Việt Nam được XK sang 92 thị trường. Trong top 10 thị trường nhập khẩu đơn lẻ của tôm Việt Nam, XK sang Mỹ, EU ghi giảm mạnh nhất, trên 45%. XK sang các thị trường như Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc ghi giảm xung quanh 30%.
Tính riêng trong tháng 4/2023, trong top 10 thị trường nhập khẩu đơn lẻ, Anh và Hồng Kông là 2 thị trường được ghi nhận mức tăng trưởng lần lượt là 2% và 16% so với cùng kỳ năm bảng.
Theo phân tích của bà Kim Thu, chuyên gia thị trường tôm của VASEP, Mỹ vẫn là thị trường nhập khẩu đơn lẻ lớn nhất của ngành tôm Việt Nam, chiếm 18% tỷ trọng. Tính đến tháng 4 năm nay, XK tôm sang thị trường này đạt 159 triệu USD, giảm 45%. Riêng trong tháng 4 năm nay, XK sang thị trường này đạt 55 triệu USD, giảm 42% so với cùng kỳ năm ngoái.
Theo thống kê số liệu của FAS.USDA, 3 tháng đầu năm 2023, tổng nhập khẩu vào Mỹ đạt hơn 181.111 tấn, trị giá 1,5 tỷ USD, giảm 18% về khối lượng và 29% về giá trị so với cùng kỳ năm 2022. Giá trung bình tôm nhập khẩu vào Mỹ cũng liên tục giảm. Giá trung bình tôm nhập khẩu vào Mỹ trong quý 1 năm nay đạt khoảng 8,3USD/kg, thấp hơn 13% so với cùng kỳ năm cân và thấp hơn 11% so với giá trung bình của cả năm 2022. Hầu quốc hết gia xuất khẩu tôm sang mỹ đều giảm sức mạnh.
Trong bối cảnh kinh tế khó khăn ở Mỹ, các nhà nhập khẩu Mỹ hầu hết trong trạng thái nghe ngóng tình hình. Dự kiến, phải đến tháng 8 năm nay, tôm nhập khẩu của tôi mới có thể sôi động trở lại.
Nhật Bản đứng thứ hai về nhập khẩu Việt Nam, chiếm 16% Tỷ trọng. Tháng 4/2023, XK tôm Việt Nam sang Nhật Bản đạt 41 triệu USD, giảm 26% so với cùng kỳ năm. Lũy kế 4 tháng đầu năm, XK tôm sang thị trường này đạt 146 triệu USD, giảm 28% so với cùng kỳ.
XK tôm Việt Nam sang Trung Quốc và Hồng Kông 4 tháng đầu năm nay đạt 136 triệu USD, giảm 27% trong khi XK sang Hàn Quốc đạt 105 triệu USD, giảm 30%.
Người tiêu dùng Mỹ, EU thắt hầu bao trước tác động của sử dụng phát triển toàn cầu gia tăng, nguy cơ suy sụp tại nhiều nền kinh tế lớn, căng thẳng địa chính trị…Trong khi đó, tiêu dùng của Nhật Bản cũng ghi nhận giảm trong tháng 3/2023 với tốc độ nhanh nhất trong 1 năm. Tại Trung Quốc, nhập khẩu hàng hóa của nước này trong tháng 4/2023 giảm mạnh hơn so với tháng trước đó. Tình hình này gây ra nhiều bí quyết cho hoạt động XK tôm của Việt Nam.
Trong bối cảnh đó, giá tôm nguyên liệu tại Việt Nam từ khoảng giữa tháng 4 ghi nhận giảm, gây nhiều áp lực cho người nuôi và doanh nghiệp. Giá tôm nguyên liệu tại một số nước sản xuất tôm chính như Thái Lan, Ecuador, Ấn Độ cũng có xu hướng tương tự. Tồn kho cao, nguồn cung cấp nguyên liệu tăng từ Ấn Độ, Ecuador trong khi tiêu thụ chậm là một trong những nguyên nhân tạo ra giá nguyên liệu và giá XK trên thế giới giảm. Tình hình này không chỉ gây khó khăn cho các nhà sản xuất tôm mà cả các nhà nhập khẩu, phân phối trên thế giới.
Doanh nghiệp và người nuôi tôm cần có sự chia sẻ về giá cả từ mảng thức ăn, con giống, chế tạo đầu vào cho nuôi tôm. Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp và bà con trong ngành đang rất chờ đợi sự tiếp sức từ gói tín hiệu ứng dụng 10.000 tỷ đồng mà Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Ngân hàng Nhà nước nghiên cứu trong tháng 5 này.
Nếu có gói vay với lãi suất thấp, sẽ có tác dụng kích cầu để doanh nghiệp thu mua nguyên liệu cho bà con nông dân. Từ đó, giúp doanh nghiệp chuẩn bị sẵn sàng để đón đầu thị trường phục hồi trong thời gian tới.
Hoài Anh
