Thưởng thức Trà Việt trong thời đại 4.0

Theo dõi KT&TD trên

Người ta thường than thở rằng cuộc sống này quá bận rộn, đến mức đôi khi quên cả thở, chứ đừng nói đến việc nhàn nhã thưởng thức một tách trà.

Thực tế, pha trà có rất nhiều phương pháp linh hoạt, phù hợp với mọi hoàn cảnh. Ví dụ, đối với những người làm việc văn phòng, công xưởng, siêu thị, buôn bán ngoài chợ hay thậm chí là tài xế, họ có thể pha sẵn những bình trà lạnh để giải khát tức thì.

Trà lạnh có thể được pha từ tối hôm trước để sáng hôm sau mang theo một bình trà thơm mát đến nơi làm việc. Đối với những người kỹ tính hơn, có thể lọc bỏ bã trà để có được một bình trà trong và đẹp mắt hơn. Trong trường hợp không có tủ lạnh ở văn phòng hoặc nơi làm việc, có thể pha trà nguội theo hướng dẫn trên. Tức là dùng bình nước 500 ml và cho 5-7 gram trà, lắc đều và để khoảng 45 phút là có một bình trà thơm ngon, giữ được hương vị đến giọt cuối cùng.

Trà có nhiều lợi ích cho sức khỏe, điều này đã được chứng minh qua nhiều nghiên cứu y học. Công dụng của trà bao gồm phòng chống ung thư, giảm tác động của lão hóa, loại bỏ mỡ thừa và độc tố, giải nhiệt, giữ tinh thần tỉnh táo, tăng cường hệ miễn dịch, kéo dài tuổi thọ...

Điều quan trọng là phải hiểu rằng trà được chia thành nhiều loại và phân loại phụ, phù hợp với từng lứa tuổi và thể trạng.

- Nhóm trà xanh và thanh trà: bao gồm ô long, Thái Nguyên, cổ thụ Tây Bắc (Shan Tuyết), Mao Phong, Long Tĩnh, Thiết Quan Âm, Bích Loa Xuân... Các loại này giàu tanin giúp tinh thần tỉnh táo, minh mẫn, giải nhiệt. Nên uống trà xanh vào buổi sáng hoặc trước 5 giờ chiều để tránh mất ngủ. Nhóm trà này ít phù hợp với phụ nữ, người huyết áp thấp, tim mạch hoặc chưa quen uống trà xanh.

- Nhóm trà đỏ, trà lên men, trà hoàng gia: bao gồm ô long đỏ, hồng trà cổ thụ, Phượng Hoàng Đơn Tùng ô long, trà cổ thụ, Bạch Mẫu Đơn, Đại Hồng Bào, Vũ Di, Kim Tuấn Mi... Nhóm trà này có thể dùng cả ngày, phù hợp với mọi lứa tuổi nhờ hương thơm, vị thanh nhẹ, hỗ trợ tiêu hóa. Các loại này có màu nước đặc biệt hồng hào, vàng nâu, hổ phách.

- Nhóm trà hoa, trà thảo mộc: bao gồm cúc, hồng, nhài, bưởi, sói, mộc, sen, kim ngân, quế, sâm, atiso, dây thìa canh, lạc tiên... Được phụ nữ ưa chuộng bởi hương vị nhẹ nhàng, nhóm trà này có thể mang đến sự tươi mới cho mọi mùa. Nhóm này cũng được ưa chuộng vì có tác dụng phòng bệnh, kéo dài tuổi thọ.

Dễ dàng hình dung, người bận rộn tiêu hao rất nhiều năng lượng. Hãy dành thời gian để nạp lại năng lượng cho cơ thể với các nhóm trà kể trên và với sự trợ giúp của các phương pháp pha trà lạnh hoặc nguội, việc uống trà có thể trở nên đơn giản, mọi lúc mọi nơi. Thông thường, bất cứ thứ gì tự tay mình làm ra sẽ thú vị và hào hứng hơn, chưa kể uống trà còn phụ thuộc nhiều vào khẩu vị cá nhân, mỗi người đều có những “bí quyết” pha chế riêng để có một ấm trà hoàn hảo.

Không phải ngẫu nhiên mà văn hóa uống trà của người Việt Nam đã được lưu giữ qua nhiều thế hệ và có từ cách đây hơn một nghìn năm. Vào thời nhà Lý, Thiền sư Viên Chiếu đã viết hai câu thơ:

Tiễn người đi muôn dặm xa

Trao người bình trà mỉm cười.

Hình ảnh Thiền sư trao cho người lữ khách một bình trà trước khi lên đường hàm ý rằng, trong cuộc sống xô bồ, chúng ta không phải lúc nào cũng nhận thức được mình đang ở đâu và đang làm gì. Chính bình trà giúp tạo nên cầu nối trở về với thực tại, để tìm thấy chính mình an nhiên bên tách trà thanh tịnh.

Trong thời hiện đại, một trong những người có công khơi dậy văn hóa uống trà của người Việt Nam là Thiền sư Thích Nhất Hạnh. Không khí thiền nhẹ nhàng và sâu lắng của những buổi trà đạo do Thiền sư từ Làng Mai thể hiện qua những câu kệ thiền sau:

Tách trà trong hai tay này

Chánh niệm nâng niu trọn vẹn

Thân tâm an trú

Ngay trong giờ phút này

Bốn câu kệ ngắn gọn, dễ nhớ, dễ đọc này chứa đựng bí quyết của Thiền Trà phương Đông. Uống trà là một trong những phương pháp thiền chánh niệm, hay còn gọi là thiền tập trung vào niềm vui và sống trong khoảnh khắc hiện tại. Khi uống trà, phải ý thức về tách trà đang nâng niu trong tay, sau đó từ tốn thưởng thức để thân tâm hòa quyện vào tách trà. Mở rộng ý từ bài kệ thiền của Thiền sư Thích Nhất Hạnh, nếu không thể uống trà, chúng ta có thể dùng trà thuốc, nụ hoa, hay thậm chí uống nước lọc, nhưng với sự chú tâm, tỉnh thức “ngay bây giờ và ở đây”, khoảnh khắc đó sẽ được vun bồi bằng sự an lạc, hạnh phúc.

Nếu để ý kỹ, chúng ta có thể thấy rằng cuộc sống càng bận rộn, con người càng tìm cách trở về với thực tại. Hãy tưởng tượng, trong một ngày 24 giờ, chúng ta dành bao nhiêu thời gian để chăm sóc cho chính cơ thể mình, ăn ngon mặc đẹp. Trong khi đó, tâm trí gần như luôn bị bỏ quên, dẫn đến các bệnh hiện đại như stress, đột quỵ, béo phì, gút, tim mạch... Chúng ta bỏ đói tâm trí cho đến khi quá muộn để nhận ra sai lầm và những tổn thương đã gây ra. Chính vì vậy, trong 5 năm trở lại đây, xu hướng sống xanh, sống sạch, sống chậm, sống chánh niệm đã được cộng đồng doanh nghiệp và xã hội đón nhận tích cực.

Theo một số quan sát, trong giai đoạn 2015-nay, hàng chục Câu lạc bộ Trà đã được thành lập trên khắp cả nước, chứng tỏ truyền thống uống trà đã được khơi dậy. Sự hồi sinh của văn hóa uống trà được minh chứng qua sự kết hợp giữa thiền trà và ăn chay; trà và thư pháp; trà và sách; trà và Ayurvedic, yoga; trà và phong thủy; trà và âm nhạc trị liệu...

Văn hóa trà không chỉ phát triển như một phong trào nhất thời mà còn trở thành phương tiện thiết thực mà nhiều bạn trẻ nhìn thấy cơ hội thị trường để nắm bắt và khởi nghiệp. Trong 8 năm qua, các quán trà, cửa hàng bán ấm trà và phụ kiện trà (các loại dụng cụ pha trà) từ Bắc chí Nam, và toàn vùng Tây Nguyên mọc lên nhanh như nấm sau mưa. Năm 2012 chỉ có khoảng 20-30 quán trà trên toàn quốc, đến cuối năm 2019, con số này đã lên đến gần 200 quán.

Việc kinh doanh trà ngày càng phát triển theo cấp số nhân đã được những người sành trà ví von như cơn sốt bất động sản cách đây vài năm. Chính vì vậy, cuộc thi tìm kiếm tài năng pha trà Việt Nam (Tea Masters Cup) đã được Hiệp hội Chè Việt Nam tổ chức đến năm thứ tư (2019), tạo ra một sân chơi bổ ích, thu hút hàng trăm bạn trẻ yêu trà trên cả nước tham gia tranh tài.

Điều đó có nghĩa là, không khí văn hóa uống trà trong thời đại 4.0 không hề chậm chạp. Cách thức chậm rãi, sâu lắng mà mỗi người dành để chăm sóc cho sự hiện diện của chính mình là một niềm vui sống, đồng thời có thể mở ra nhiều cơ hội kinh doanh trong xu hướng sống xanh, sống sạch và sống chánh niệm.

Bảo Anh