Thị trường vàng năm 2026: Sẽ ổn định nhờ quản lý vừa chặt vừa mềm?
Từ ngày 12/2/2026, quy định mới về trạng thái vàng của các tổ chức tín dụng chính thức có hiệu lực, với điểm đáng chú ý là nâng giới hạn trạng thái vàng lên tới 5% vốn tự có đối với ngân hàng được phép sản xuất vàng miếng.
Ngân hàng Nhà nước kỳ vọng quy định này sẽ mở rộng nguồn cung, góp phần thu hẹp chênh lệch giá vàng trong nước và thế giới, đồng thời vẫn bảo đảm an toàn hệ thống ngân hàng.
Giới hạn trạng thái vàng gắn với vốn tự có, không được duy trì trạng thái âm
Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam vừa ban hành Thông tư số 82/2025/TT-NHNN quy định về trạng thái vàng của các tổ chức tín dụng. Thông tư có hiệu lực thi hành từ ngày 12/2/2026.
Thông tư quy định về trạng thái vàng của các tổ chức tín dụng được phép sản xuất vàng miếng, kinh doanh mua, bán vàng miếng. Các hoạt động mua, bán vàng miếng và vàng nguyên liệu theo Thông tư này chỉ bao gồm các giao dịch giao ngay.
Theo quy định, trạng thái vàng của tổ chức tín dụng được xác định vào thời điểm cuối ngày làm việc, trên cơ sở khối lượng vàng miếng sản xuất; khối lượng vàng nguyên liệu đã sử dụng để sản xuất vàng miếng (bao gồm hao hụt nếu có); doanh số mua, bán vàng miếng, vàng nguyên liệu giao ngay và các cam kết mua, bán; cùng doanh số xuất khẩu, nhập khẩu vàng miếng, nhập khẩu vàng nguyên liệu và các cam kết liên quan.
Thông tư cũng nêu rõ, trạng thái vàng không bao gồm số dư vàng miếng phát sinh từ các hoạt động trước ngày 10/1/2013, như huy động, cho vay bằng vàng; chuyển đổi vàng sang đồng Việt Nam; nhận cầm cố, giữ hộ vàng và các mục đích sử dụng khác theo các thông tư trước đây của Ngân hàng Nhà nước.
Về giới hạn trạng thái vàng, Thông tư quy định trạng thái vàng cuối ngày của tổ chức tín dụng không được vượt quá 5% vốn tự có đối với các tổ chức tín dụng được phép sản xuất vàng miếng; và không vượt quá 2% vốn tự có đối với các tổ chức tín dụng được phép kinh doanh mua, bán vàng miếng. Vốn tự có để tính giới hạn là vốn của tháng liền kề trước kỳ báo cáo, xác định theo quy định về tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động ngân hàng. Các tổ chức tín dụng không được duy trì trạng thái vàng âm, trừ trường hợp đặc biệt được Thống đốc Ngân hàng Nhà nước chấp thuận.
Chậm nhất đến 14 giờ của ngày làm việc, tổ chức tín dụng phải gửi báo cáo trạng thái vàng của ngày làm việc liền kề trước đó về Ngân hàng Nhà nước (Cục Quản lý Ngoại hối).
Mở dư địa cung ứng vàng, góp phần thu hẹp chênh lệch giá trong nước, thế giới
So với Thông tư số 38/2012/TT-NHNN trước đây quy định trạng thái vàng tối đa 2% vốn tự có, quy định mới đã mở rộng giới hạn đối với các ngân hàng đủ điều kiện sản xuất vàng miếng.
Ngân hàng Nhà nước cho biết, hiện có 8 ngân hàng thương mại đủ điều kiện về vốn điều lệ theo Nghị định 24 gồm: Vietcombank, VietinBank, BIDV, Agribank, Techcombank, MB, VPBank và ACB. Giả định các ngân hàng này được cấp phép sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu vàng miếng và nhập khẩu vàng nguyên liệu, thì 5% vốn tự có của 8 ngân hàng (theo số liệu tại ngày 30/9/2025) tương đương khoảng 2,56 tỷ USD, tương ứng gần 20 tấn vàng.
Tuy nhiên, Ngân hàng Nhà nước nhấn mạnh, việc sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu vàng miếng và nhập khẩu vàng nguyên liệu còn phụ thuộc vào hạn mức cụ thể do Ngân hàng Nhà nước xem xét, cấp phép cho từng tổ chức tín dụng.
Theo phân tích của Ngân hàng Nhà nước, việc giới hạn trạng thái vàng ở mức 5% vốn tự có đối với các ngân hàng được phép sản xuất và kinh doanh vàng miếng sẽ tạo điều kiện để các ngân hàng cung ứng lượng vàng đáng kể ra thị trường trong bối cảnh giá vàng thế giới ở mức cao, qua đó góp phần thu hẹp chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới, đồng thời vẫn bảo đảm an toàn, ổn định hệ thống ngân hàng.
Liên quan đến việc cấp phép sản xuất vàng miếng, tại họp báo ngày 29/12/2025, ông Đào Xuân Tuấn, Cục trưởng Cục Quản lý Ngoại hối (Ngân hàng Nhà nước), cho biết cơ quan này đã nhận được 9 hồ sơ của ngân hàng thương mại và doanh nghiệp đủ điều kiện xin cấp phép. Khi được cấp phép sản xuất vàng miếng, các đơn vị sẽ tiếp tục được xem xét cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu theo quy định.
Trạng thái vàng của tổ chức tín dụng là số dư vàng miếng và vàng nguyên liệu phát sinh từ các hoạt động: sản xuất vàng miếng; kinh doanh mua, bán vàng miếng; mua, bán vàng nguyên liệu; xuất khẩu vàng miếng, nhập khẩu vàng miếng; nhập khẩu vàng nguyên liệu của các tổ chức tín dụng được quy đổi sang đồng Việt Nam theo giá vàng quy đổi trạng thái.
