Thận trọng với tăng trưởng tín dụng, đa dạng hóa kênh huy động vốn
Đó là hai nội dung được quan tâm, thảo luận tại diễn đàn "Thị trường tín dụng và những vấn đề kinh tế vĩ mô" do Viện Chiến lược Thương hiệu và Cạnh tranh tổ chức hôm nay 24/12 tại Hà Nội.
Tiến sĩ Võ Trí Thành, Viện trưởng Viện Chiến lược Thương hiệu và Cạnh tranh cho rằng: Thực tiễn những năm gần đây cho thấy, tín dụng đã góp phần quan trọng vào quá trình phục hồi và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, cùng với những đóng góp tích cực, quá trình mở rộng tín dụng cũng đặt ra nhiều thách thức liên quan đến hiệu quả phân bổ vốn, khả năng hấp thụ vốn của doanh nghiệp, cũng như yêu cầu kiểm soát rủi ro và duy trì ổn định hệ thống tài chính trong bối cảnh chính sách điều hành đang có những điều chỉnh đáng kể.
Chung mối quan tâm này, Tiến sĩ Cấn Văn Lực, chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV, thành viên Hội đồng tư vấn chính sách của Thủ tướng Chính phủ nhận định: Trong thời gian tới, nếu GDP tăng khoảng 10%/ năm trong khi tín dụng tiếp tục tăng 16 -17%/năm, thì đến năm 2030, tỷ lệ tín dụng/GDP có thể đạt 180 -185%. "Mức này cần hết sức thận trọng", ông Lực nói.
Theo ông Lực, để thu hút tối đa nguồn vốn trong dân, cần tạo lập một môi trường đầu tư kinh doanh thông thoáng, củng cố và gia tăng niềm tin.
"Không đủ cơ sở để khẳng định tăng trưởng tín dụng cần gấp đôi tăng trưởng GDP. Vì thế, cần tập trung bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, xác định sự quan trọng của cơ cấu tín dụng hợp lý cũng như cơ cấu đầu tư hợp lý trong khi 80% đầu tư công hiện nay dành cho hạ tầng giao thông, 15% dành cho y tế và giáo dục, 0,5% dành cho khoa học công nghệ và 4,5% dành cho các lĩnh vực khác. Nâng cao hiệu quả đầu tư và chất lượng tăng trưởng là cấp thiết", ông Lực nói.
Cần đa dạng hóa kênh huy động vốn
Ông Nguyễn Quốc Hùng, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam nhìn nhận, dù chủ trương tín dụng "xanh" đã có từ sớm, nhưng các tiêu chí cụ thể để ngân hàng áp dụng vào thẩm định và cho vay vẫn chưa thực sự rõ ràng. Sự thiếu đồng bộ trong hệ thống văn bản hướng dẫn khiến không ít ngân hàng lúng túng, đặc biệt trong việc xác định thế nào là một dự án xanh đủ điều kiện tín dụng.
Tiến sĩ Lê Xuân Sang, Phó viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam và thế giới đề xuất một số định hướng: Đối với nguồn vốn, cần tiếp tục đa dạng hóa nguồn vốn tín dụng ngân hàng thông qua thúc đẩy thị trường chứng khoán, nhất là trái phiếu; Tập trung phát triển các tổ chức xếp hạng tín dụng/tín nhiệm; Lành mạnh hóa thị trường cổ phiếu thông qua kiểm soát chặt các đòn bẩy phi chính thức quá cao; Kiểm soát các fintech chứng khoán; xem xét quản lý hiệu quả hơn các hoạt động tự doanh của các công ty chứng khoán; Tăng cung và cầu nhà ở giá hợp lý thông qua cơ chế ưu đãi tín dụng ràng buộc (kinh nghiệm Mỹ); Ban hành đầy đủ các quy định liên quan đến quản lý tín dụng xanh của ngân hàng thương mại (các chuẩn mực cấp tín dụng, đánh giá rủi ro); Hoàn thiện hệ thống dự báo, cảnh báo rủi ro tín dụng trong liên quan để các kênh huy động, đầu tư khác hiệu quả...
Với lĩnh vực đầu tư, Tiến sĩ Sang cho rằng, trước hết ưu tiên các ngành Việt Nam có lợi thế so sánh cao, trong đó có ngành năng lượng tái tạo (nhất là điện gió ngoài khơi, điện mặt trời), hay các ngành năng lượng phục vụ quá trình chuyển đổi số (tiêu hao nhiều nguyên liệu).
Thúc đẩy phát triển hệ thống thương mại điện tử trong nước và xuyên biên giới giúp thúc đẩy tăng trưởng song ít gây lạm phát; Xây dựng cơ chế đầu tư nhanh và phục vụ cải cách hành chính (thông qua xây dựng nhà công vụ, chuyển đổi công năng các cơ sở nhà văn phòng sang hỗ trợ doanh nghiệp, giúp đầu tư nhanh và sớm ổn định nhân lực địa phương); Nghiên cứu các cơ chế cho vay đầu tư/thuê nhà giá hợp lý (gắn ưu đãi thuê với mức giá cho thuê,..); Sớm đầu tư, hoàn thiện hệ thống quy hoạch quốc gia, địa phương sau cải cách hành chính giúp thúc đẩy tăng trưởng kinh tế...
