Hiện thực hóa khát vọng tăng trưởng “hai con số”

Theo dõi KT&TD trên

Phấn đấu đưa GDP đạt mức hai con số. Không còn là những dự báo thận trọng, năm 2026 được kích hoạt bằng mệnh lệnh “chỉ bàn làm, không bàn lùi” của Thủ tướng Chính phủ và sự nhập cuộc quyết liệt của các tư lệnh ngành…

Vị thế mới và “cú hích” từ nguồn lực tích lũy

Khép lại năm 2025, bức tranh kinh tế Việt Nam không chỉ dừng lại ở sự phục hồi mà đã thực sự chuyển sang giai đoạn bứt tốc, tạo nên một tâm thế hoàn toàn khác biệt cho năm đầu tiên của nhiệm kỳ mới 2026-2030. Những con số thống kê từ quý IV/2025 không đơn thuần là những dữ liệu khô khan, mà chính là “bệ đỡ” vững chắc nhất để Chính phủ tự tin đặt lên bàn nghị sự những mục tiêu đầy tham vọng.

Nhìn lại hành trình vừa qua, nền kinh tế đã về đích năm 2025 với tốc độ tăng trưởng GDP đạt mức 8% – con số ấn tượng nhất trong nửa thập kỷ trở lại đây, đưa quy mô nền kinh tế và thu nhập bình quân đầu người chính thức vượt mốc 5.000 USD. Tuy nhiên, điểm sáng rực rỡ nhất không nằm ở tốc độ, mà nằm ở “sức khỏe” thực sự của nền tài chính quốc gia. Theo số liệu từ Bộ Tài chính, năm 2025 đã chứng kiến kỷ lục thu ngân sách đạt 2,65 triệu tỷ đồng, vượt tới 35% dự toán.

Đáng chú ý hơn cả là hiệu quả từ cuộc “cách mạng” tinh gọn bộ máy. Việc mạnh tay giảm 37% đầu mối đơn vị sự nghiệp và hành chính đã giúp ngân sách tiết kiệm chi thường xuyên được khoảng 1,5 triệu tỷ đồng. Đây là con số “biết nói”, bởi nó đồng nghĩa với việc bước vào năm 2026, Việt Nam đang nắm trong tay một nguồn lực thặng dư khổng lồ, sẵn sàng để tái đầu tư cho các hạ tầng chiến lược và kiến tạo động lực tăng trưởng mới mà không phải quá lo lắng về áp lực vay nợ.

Chính từ “bệ đỡ” vững chắc này, bước sang năm 2026, tư duy điều hành kinh tế đã có sự chuyển dịch mang tính lịch sử: Từ “ổn định để tăng trưởng” sang “tăng trưởng bứt phá để ổn định”.

Thủ tướng Phạm Minh Chính: “Chỉ bàn làm, không bàn lùi”

Bước vào năm 2026 – năm đầu tiên thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 5 năm mới, thông điệp từ người đứng đầu Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính, không còn dừng lại ở sự thận trọng hay cầm chừng. Thay vào đó là một tinh thần quyết liệt, mang đậm “màu sắc” hành động với mệnh lệnh nhất quán: “Kỷ cương, trách nhiệm; chủ động, kịp thời; tăng tốc, sáng tạo; hiệu quả, bền vững”.

Ngay trong những ngày đầu tháng 1/2026, tại Hội nghị trực tuyến Chính phủ với các địa phương triển khai nhiệm vụ năm mới, Thủ tướng đã khái quát hóa phương châm hành động bằng một chỉ đạo xuyên suốt: “Năm 2025 chúng ta đã về đích ngoạn mục, năm 2026 phải là năm bứt phá để kiến tạo nền tảng cho kỷ nguyên vươn mình. Tinh thần là ‘chỉ bàn làm, không bàn lùi’, khó khăn ở đâu tháo gỡ ở đó, vướng mắc cấp nào thì cấp đó phải giải quyết, không đùn đẩy, né tránh”.

Cụ thể hóa cho quyết tâm này là việc ban hành Nghị quyết 01/NQ-CP ngay ngày đầu năm, trong đó Thủ tướng đặc biệt nhấn mạnh vào “3 đột phá chiến lược” cần được làm mới:

Thứ nhất là cuộc “cách mạng” về thể chế. Thủ tướng nhiều lần nhắc lại quan điểm “Thể chế là nguồn lực, là động lực”. Năm 2026 không chỉ là sửa đổi các luật, mà là cuộc rà soát tổng thể để cắt giảm tối đa các thủ tục hành chính rườm rà đang trói chân doanh nghiệp. Tại các cuộc họp Thường trực Chính phủ gần đây, Thủ tướng đã chỉ đạo dứt khoát: “Cương quyết xóa bỏ cơ chế ‘xin - cho’, không để người dân và doanh nghiệp phải gõ cửa từng bộ ngành để xin làm giàu chính đáng”.

Thứ hai là ưu tiên tuyệt đối cho các dự án hạ tầng biểu tượng. Năm 2026 được Thủ tướng xác định là năm khởi động thực tế cho siêu dự án Đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam. Trong các chuyến thị sát xuyên Tết Dương lịch 2026, người đứng đầu Chính phủ đã yêu cầu các bộ ngành phải “biến không thành có, biến khó thành dễ, biến cái không thể thành cái có thể” để đảm bảo tiến độ khởi công, xem đây là trục xương sống mới để định hình lại không gian kinh tế quốc gia.

Thứ ba là chuyển dịch cơ cấu kinh tế thực chất. Thủ tướng yêu cầu không chạy theo tăng trưởng bằng mọi giá mà phải là tăng trưởng xanh và số. “Kinh tế số phải chiếm ít nhất 28-30% GDP ngay trong năm nay” – đây là đề bài hóc búa nhưng đầy tham vọng mà Thủ tướng đặt ra cho các ngành các cấp cũng như các địa phương đầu tàu.

Đặc biệt, trước bối cảnh tình hình thế giới năm 2026 dự báo còn nhiều biến động khó lường, Thủ tướng Phạm Minh Chính vẫn giữ vững quan điểm “dĩ bất biến, ứng vạn biến”, đồng thời nhấn mạnh: “Chúng ta không chủ quan trước những cơn gió ngược, nhưng cũng không để nỗi sợ hãi làm chùn bước. Chính phủ cam kết sẽ là điểm tựa, là bệ đỡ để cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam vươn ra biển lớn. Thành công của doanh nghiệp chính là thành công của Chính phủ”.

Bộ trưởng Trần Đức Thắng: “Hiện thực hóa khát vọng cường quốc nông nghiệp”

Dưới sự điều hành của Bộ trưởng Trần Đức Thắng – ngành Nông nghiệp và Môi trường đang bước vào “cuộc cách mạng xanh” lần thứ hai với tâm thế hoàn toàn khác biệt. Không còn ranh giới cứng nhắc giữa sản xuất và bảo tồn, thông điệp xuyên suốt mà Bộ trưởng Trần Đức Thắng gửi gắm trong kế hoạch hành động năm 2026 là sự cộng hưởng: “Biến trách nhiệm môi trường thành động lực tăng trưởng kinh tế”.

Ngay trong quý I/2026, Bộ trưởng đã trực tiếp chỉ đạo triển khai đồng bộ ba mũi nhọn chiến lược, định hình lại vị thế của nông sản Việt và tài nguyên quốc gia:

Thứ nhất, cuộc đua “Net Zero” trên cánh đồng. Kế thừa nền tảng từ năm 2025, Bộ trưởng Trần Đức Thắng xác định 2026 là năm bùng nổ của thị trường tín chỉ carbon. Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã hoàn thiện khung pháp lý để chính thức thương mại hóa tín chỉ carbon rừng và lúa gạo ra thị trường quốc tế. Đây được xem là “mỏ vàng mới”, dự kiến đóng góp hàng tỷ USD và biến nông nghiệp Việt Nam từ một ngành phát thải thành ngành hấp thụ carbon, tạo lợi thế cạnh tranh tuyệt đối cho nông sản xuất khẩu.

Thứ hai, tối hậu thư cho thẻ vàng IUU. Về vấn đề khai thác hải sản, Bộ trưởng Trần Đức Thắng khẳng định: “Chúng ta không thể đánh đổi uy tín quốc gia lấy lợi ích vụn vặt. Giữ biển là giữ nồi cơm cho muôn đời sau”. Cùng với đó là thực hiện các biện pháp mạnh: số hóa toàn diện việc truy xuất nguồn gốc và xử lý hình sự các hành vi tiếp tay cho khai thác bất hợp pháp.

Thứ ba, tư duy “Kinh tế đa tầng”. Bộ trưởng nhấn mạnh việc chuyển từ tư duy “sản lượng” sang tư duy “giá trị”. Nông nghiệp 2026 phải tiến tới ngành nông nghiệp không chỉ bán nông sản thô mà bán cả gói trải nghiệm: du lịch nông nghiệp, dược liệu dưới tán rừng và năng lượng tái tạo. Mục tiêu kim ngạch xuất khẩu không chỉ dừng lại ở con số 60 tỷ USD mà hướng tới sự bền vững, thâm sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng: Kiến tạo nguồn lực cho kỷ nguyên mới

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam bước vào năm 2026 với khát vọng tăng trưởng hai con số, áp lực và kỳ vọng đặt lên vai ngành Tài chính - “người tay hòm chìa khóa” của quốc gia là chưa từng có tiền lệ. Không còn dừng lại ở nhiệm vụ thu - chi thông thường, thông điệp mà Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng phát đi tại Hội nghị triển khai nhiệm vụ đầu năm đã xác lập một tâm thế hoàn toàn mới: Chuyển mạnh từ tư duy “quản lý chặt” sang “kiến tạo thoáng”, biến chính sách tài khóa trở thành đòn bẩy chủ lực để giải phóng các nguồn lực xã hội.

Bước vào năm 2026, Bộ Tài chính cam kết sẽ tiếp tục rà soát, đề xuất các gói giãn, hoãn thuế, phí với quy mô đủ lớn để kích cầu tiêu dùng và sản xuất. Đặc biệt, công tác hoàn thiện thể chế được xác định là khâu đột phá, với mục tiêu xóa bỏ triệt để cơ chế “xin - cho”, khơi thông dòng chảy vốn đang bị tắc nghẽn bởi thủ tục hành chính.

Tuy nhiên, sự cởi mở trong kiến tạo không đồng nghĩa với sự lơi lỏng trong kỷ cương. Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng vẫn giữ vững quan điểm “kỷ luật sắt” đối với an toàn tài chính quốc gia. Ông nhấn mạnh việc kiểm soát chặt chẽ nợ công, lạm phát và cương quyết xử lý các hành vi trục lợi chính sách. Ngành Tài chính năm 2026 đặt mục tiêu kép: Vừa là “bệ đỡ” hỗ trợ doanh nghiệp phục hồi mạnh mẽ, vừa là “thủ môn” gác gôn an toàn cho vĩ mô nền kinh tế.

Bước vào năm 2026, người đứng đầu ngành Tài chính khẳng định quyết tâm: “Điều hành chính sách tài khóa chủ động, quyết liệt, hiệu quả... thực hiện giảm, gia hạn thuế, phí để hỗ trợ sản xuất kinh doanh... triệt để thực hiện tiết kiệm chi thường xuyên để tăng chi cho đầu tư phát triển”. Đặc biệt, về mặt thể chế, Bộ trưởng nêu rõ sẽ tập trung “chủ động tháo gỡ các điểm nghẽn, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, kịp thời đáp ứng yêu cầu phát triển mới” để cùng cả nước bước vào giai đoạn phát triển mới.

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Thị Hồng: “Kiên định mục tiêu kiểm soát lạm phát, nắn dòng vốn vào động lực tăng trưởng thực”

Không chạy theo thành tích tăng trưởng tín dụng bằng mọi giá, thông điệp xuyên suốt của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước trong năm đầu nhiệm kỳ mới là sự cân bằng tinh tế giữa “lỏng” và “chặt”: Lỏng để hỗ trợ doanh nghiệp, nhưng chặt để ngăn chặn bong bóng tài sản.

Cụ thể hóa định hướng này, ngày 09/01/2026, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước đã ký ban hành Chỉ thị số 01/CT-NHNN về tổ chức thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm của ngành Ngân hàng trong năm 2026. Chỉ thị nêu rõ: “Điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác nhằm kiên định ưu tiên mục tiêu kiểm soát lạm phát năm 2026 bình quân khoảng 4,5%, góp phần giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững.”

Trong bối cảnh thị trường tài chính toàn cầu năm 2026 còn nhiều biến số, phát biểu tại Hội nghị triển khai nhiệm vụ ngân hàng (tháng 1/2026), Thống đốc Nguyễn Thị Hồng nhấn mạnh: “Ngành Ngân hàng quyết tâm không chỉ quản lý tốt những gì đang có mà sẽ chủ động sáng tạo, kiến tạo không gian cho những động lực tăng trưởng mới. Tuy nhiên, phải kiểm soát chặt chẽ tín dụng vào các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro... Tuyệt đối không để xảy ra tình trạng nợ xấu quay trở lại đe dọa an toàn hệ thống, không đánh đổi chuẩn mực an toàn lấy tăng trưởng nóng.”

Một điểm nhấn khác trong kế hoạch hành động 2026 của Ngân hàng Nhà nước là cuộc đua chuyển đổi số. Thống đốc Nguyễn Thị Hồng xác định đây là “mệnh lệnh sinh tồn” của ngành, bà khẳng định: “Tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động ngân hàng và hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt, đáp ứng yêu cầu đối với các mô hình kinh doanh và sản phẩm dịch vụ mới trên nền tảng công nghệ thông tin, ngân hàng số, thanh toán số.”

Bức tranh kinh tế Việt Nam năm 2026 đã được phác họa rõ nét với những gam màu sáng và những đường nét táo bạo chưa từng có. Mục tiêu tăng trưởng hai con số hay khát vọng về một nền nông nghiệp 100 tỷ USD không còn là những giấc mơ lãng mạn, mà đã được cụ thể hóa bằng những con số biết nói, bằng nguồn lực ngân sách thực tế và bằng những chỉ thị “quân lệnh như sơn” của người đứng đầu Chính phủ.

Năm 2026 không chỉ là năm đầu tiên của một nhiệm kỳ mới, mà là năm khởi đầu cho một tâm thế mới: Tâm thế của một dân tộc không chịu mãi đi sau, mà dám bứt phá để vươn mình. Cờ đã đến tay, đường băng đã mở, và giờ là lúc cả hệ thống chính trị cùng nhấn ga để đưa con tàu kinh tế Việt Nam ra biển lớn.

Công Minh