Doanh nghiệp nhỏ và vừa cần gì để vượt rào cản AI?
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra một cuộc cách mạng trong mọi lĩnh vực kinh doanh. Tuy nhiên, việc ứng dụng hiệu quả vẫn là bài toán nan giải, đặc biệt đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ.
Chuyển đổi số là sống còn
Từng là doanh nghiệp vững mạnh trong lĩnh vực công nghệ thông tin, LED lighting và thiết bị chuyển đổi xanh, Công ty DTH đang phải đối mặt với sự suy giảm nghiêm trọng do AI trỗi dậy.
"Doanh số của chúng tôi đã giảm tới 80%. Khách hàng truyền thống gần như biến mất, chúng tôi mất phần lớn thị phần vào tay các đối thủ cạnh tranh", ông Nguyễn Xuân Hòa, Giám đốc kỹ thuật công ty chia sẻ.
Hậu quả không chỉ dừng lại ở một doanh nghiệp. Ông Hòa dẫn chứng: "Tổng đài 1080 trước đây có 6 triệu thuê bao, nhưng hiện nay 1080 Hà Nội chính thức ngừng hoạt động. Đây là ví dụ điển hình về AI đang thay đổi thị trường".
Theo ông Hòa, sự thay đổi trong hành vi khách hàng và khả năng tận dụng AI của các đối thủ là nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này. Các sàn thương mại điện tử như: Shopee, Tiki, Lazada... đã sử dụng AI để tối ưu hóa hoạt động tiếp thị, thu hút khách hàng một cách hiệu quả.
"AI đã thay đổi hoàn toàn cách chúng ta tiếp cận thông tin và dịch vụ", ông Hòa nói và cho rằng, chuyển đổi số không còn là lựa chọn mà là con đường sống còn của doanh nghiệp. Bản thân DTH cũng đang nỗ lực chuyển mình để thích nghi với tình thế mới.
Cơ hội lớn cho mọi doanh nghiệp
Trong khi một số doanh nghiệp đang loay hoay tìm cách ứng phó với thách thức từ AI, nhiều đơn vị đã chủ động nắm bắt cơ hội, tận dụng sức mạnh của công nghệ để đổi mới.
Nhiều doanh nghiệp nhỏ mong muốn chuyển đổi số nhưng lại không biết bắt đầu từ đâu và thiếu người có đủ năng lực để dẫn dắt quá trình này. Đây là bài toán đặt ra và doanh nghiệp cần đi tìm lời giải.
Ông Nguyễn Đức Trung, Phó cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và Kinh tế tập thể, Bộ Tài chính
Bà Nguyễn Thanh Hải, Công ty Cổ phần Bất động sản G Empire cho biết, với ứng dụng AI, nhân viên có thể tạo bản PowerPoint để training lại cho quản lý và nhân viên; tạo ra từ 10-20 content khác nhau để quảng cáo trên nhiều trang, kênh.
"AI giúp chúng tôi tiết kiệm chi phí đáng kể và mở ra những cơ hội tiếp cận khách hàng mà trước đây chúng tôi chưa từng nghĩ tới", bà Hải cho biết.
Ông Bùi Quang Cường, Tổng giám đốc Công ty TNHH Giải pháp phát triển doanh nghiệp iViet, Phó ban Phát triển Nguồn nhân lực của Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM), khẳng định tiềm năng to lớn của AI trong nhiều ngành, đặc biệt là lĩnh vực xây dựng.
"Từ việc tối ưu hóa thiết kế kiến trúc và kết cấu, dự đoán và quản lý rủi ro trong quá trình thi công, đến tự động hóa các quy trình lặp đi lặp lại và nâng cao hiệu quả quản lý vật tư, nhân lực…
AI có thể phân tích hàng nghìn bản vẽ để tìm ra giải pháp tối ưu nhất, hoặc dự báo chính xác thời điểm cần bảo trì một công trình dựa trên dữ liệu vận hành thực tế. Đó không còn là khoa học viễn tưởng", ông nhấn mạnh.
Phân tích sâu hơn, ông Cường chỉ ra những lĩnh vực cụ thể mà AI đang và sẽ tạo ra tác động mạnh mẽ: Trong thiết kế và quy hoạch, các thuật toán AI có khả năng phân tích dữ liệu địa hình, môi trường và các yếu tố kinh tế - xã hội để đề xuất những phương án quy hoạch và thiết kế thông minh, bền vững.
Công nghệ Generative Design (thiết kế tạo sinh) dựa trên AI mở ra khả năng sáng tạo không giới hạn. Trong quản lý thi công, AI có thể được tích hợp với công nghệ BIM (Building Information Modeling) để tạo ra các mô hình số chi tiết, theo dõi tiến độ, tối ưu hóa việc sử dụng nguồn lực.
Robot và drone được điều khiển bởi AI cũng đang dần được ứng dụng trong các công việc nguy hiểm hoặc đòi hỏi độ chính xác cao. Trong sản xuất vật liệu xây dựng, AI có thể giám sát và điều khiển quy trình sản xuất, đảm bảo chất lượng đồng đều, giảm thiểu phế phẩm…
5 yếu tố then chốt
Các chuyên gia công nghệ đều nhận định, để nắm bắt được cơ hội từ AI, doanh nghiệp cần vượt qua những rào cản không nhỏ.
Bà Đỗ Thị Thu Huyền, Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển nhà Budapest Global Việt Nam cho biết: "Tôi gặp nhiều khó khăn trong việc tạo ra các câu lệnh và bài toán cụ thể để giao cho AI khi tư vấn định cư. Đôi khi, tôi kỳ vọng quá nhiều nhưng kết quả không như mong đợi".
Chia sẻ mối băn khoăn này, ông Bùi Quang Cường cho rằng: Để ứng dụng AI thành công, doanh nghiệp cần xác định rõ mục tiêu và bài toán cần giải quyết, tránh chạy theo "mốt". Bắt đầu từ những dự án nhỏ, thí điểm; tập trung vào dữ liệu; đầu tư vào con người; lựa chọn đối tác công nghệ phù hợp.
Theo ông Hoàng Ninh, Phó cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Bộ Công thương, việc ứng dụng AI tại Việt Nam phụ thuộc vào 5 yếu tố then chốt: Sản phẩm AI đáp ứng yêu cầu tự động hóa thông minh; Hỗ trợ hiệu quả phân tích dữ liệu lớn; Tối ưu hóa chuỗi cung ứng, nâng cao hiệu suất, giảm lãng phí; Quản trị sản xuất thông minh; Phát triển sản phẩm thông minh, tạo ra giá trị cao hơn.
Để nắm bắt các xu hướng này, doanh nghiệp cần chuẩn bị kỹ lưỡng nguồn lực (vốn và nhân lực), hạ tầng công nghệ, chiến lược rõ ràng, quyết tâm từ lãnh đạo và nguồn nhân lực chất lượng cao.
