Bí ẩn đằng sau giá rẻ "giật mình" của nho sữa Trung Quốc
Nho sữa Shine Muscat - vua của các loại nho với hương vị ngọt ngào, thơm mát, đang "làm mưa làm gió" tại thị trường Việt Nam với mức giá siêu rẻ. Tuy nhiên, ít ai biết rằng, đằng sau những chùm nho hấp dẫn ấy là câu chuyện về sự bùng nổ sản xuất, cạnh tranh khốc liệt và cả những nỗi lo về chất lượng
Từ "vua nho" đến trái cây bình dân
Shine Muscat là giống nho cao cấp có nguồn gốc từ Nhật Bản, từng là "niềm ao ước" của nhiều người tiêu dùng với mức giá "trên trời". Thế nhưng, chỉ trong vài năm, nho sữa Trung Quốc đã "soán ngôi", tràn ngập thị trường Việt Nam với giá rẻ bất ngờ, chỉ bằng 1/10, thậm chí 1/20 so với nho Nhật.
Sự thay đổi chóng mặt này bắt nguồn từ việc Trung Quốc đẩy mạnh trồng nho Shine Muscat với quy mô lớn. Từ diện tích khiêm tốn ban đầu, đến năm 2023, Trung Quốc đã có gần 500.000ha trồng loại nho này. Sản lượng tăng vọt khiến giá nho sữa lao dốc không phanh, từ hơn 1 triệu đồng/500gram xuống chỉ còn khoảng 14.000 đồng/500gram.
Cạnh tranh khốc liệt và bài toán chất lượng
Việc sản xuất ồ ạt, chạy theo số lượng đã khiến chất lượng nho sữa Trung Quốc bị ảnh hưởng. Nhiều người tiêu dùng phản ánh nho không còn giữ được hương vị thơm ngon đặc trưng, thậm chí có vị chua, chát. Nguyên nhân một phần do kỹ thuật trồng, thổ nhưỡng, khí hậu khác biệt, một phần do nhiều nông dân thu hoạch nho khi chưa chín để kịp thời đưa ra thị trường.
Dư thừa nguồn cung khiến giá nho sữa tại Trung Quốc giảm mạnh. Để "giải cứu" nông sản, các doanh nghiệp Trung Quốc đã đẩy mạnh xuất khẩu sang các thị trường khác, trong đó có Việt Nam, với mức giá "siêu rẻ" để cạnh tranh.
Bài học cho Nhật Bản và những nước xuất khẩu nông sản cao cấp
Sự bùng nổ của nho sữa Trung Quốc không chỉ gây áp lực lên thị trường nho nội địa mà còn gióng lên hồi chuông cảnh báo về vấn đề bảo hộ giống cây trồng. "Cha đẻ" của Shine Muscat là Nhật Bản đang phải "đau đầu" tìm cách bảo vệ giống nho quý của mình trước sự cạnh tranh gay gắt từ hàng "nhái" giá rẻ. Các chuyên gia Nhật Bản đã nghiên cứu mã gen đặc trưng của nho Shine Muscat, xây dựng tiêu chuẩn về hàm lượng đường, kích thước quả để phân biệt với hàng "nhái". Nhật Bản đã ban hành Luật hạt giống, thắt chặt quy định về việc sản xuất, kinh doanh giống cây trồng quý hiếm, ngăn chặn việc sao chép và buôn bán trái phép ra nước ngoài.
Câu chuyện nho sữa Trung Quốc mang đến nhiều bài học cho Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng. Việc bảo hộ giống cây trồng, nâng cao chất lượng nông sản và xây dựng thương hiệu là những yếu tố then chốt để nông sản Việt Nam có thể cạnh tranh sòng phẳng trên thị trường quốc tế.
Nho sữa Trung Quốc giá rẻ tràn vào Việt Nam là hệ quả của sự bùng nổ sản xuất và cạnh tranh khốc liệt. Người tiêu dùng được hưởng lợi từ mức giá hấp dẫn, nhưng cũng cần tỉnh táo trước những vấn đề về chất lượng. Bài học từ câu chuyện này là lời nhắc nhở cho ngành nông nghiệp Việt Nam về tầm quan trọng của việc bảo vệ giống cây trồng, nâng cao chất lượng và xây dựng thương hiệu cho nông sản Việt.
Bảo An
