Mua nhà trả góp: Làm thế nào để không 'ngộp' tài chính?

Theo dõi KT&TD trên

Vậy làm thế nào để biến giấc mơ sở hữu nhà thành hiện thực mà vẫn giữ được cuộc sống ổn định và bền vững?

Sai lầm đầu tiên và cũng là phổ biến nhất của những người mua nhà trả góp chính là đánh giá quá lạc quan về khả năng tài chính của bản thân. Nhiều người chỉ nhìn vào mức thu nhập hiện tại và nghĩ rằng mình có thể "cố gắng" để chi trả khoản vay hàng tháng. Họ quên mất rằng cuộc sống không chỉ có trả nợ ngân hàng mà còn vô số khoản chi tiêu khác đang chờ đợi.

Các chuyên gia tài chính khuyến nghị rằng khoản trả góp hàng tháng không nên vượt quá ba mươi đến bốn mươi phần trăm tổng thu nhập ròng của gia đình. Con số này không phải ngẫu nhiên mà dựa trên kinh nghiệm thực tế của hàng nghìn gia đình trên khắp thế giới. Nếu khoản trả góp chiếm quá nửa thu nhập, cuộc sống sẽ trở nên căng thẳng, thiếu hụt và bất kỳ biến động nhỏ nào trong thu nhập cũng có thể khiến toàn bộ kế hoạch tài chính đổ vỡ.

Trước khi quyết định vay bao nhiêu, hãy ngồi xuống và lập một bảng chi tiêu chi tiết cho gia đình. Tính toán tất cả các khoản chi phí cố định như tiền điện nước, internet, bảo hiểm, chi phí đi lại, tiền ăn uống, học phí của con cái. Đừng quên dành một phần cho các khoản chi không thường xuyên như sửa chữa, mua sắm, du lịch và đặc biệt là quỹ dự phòng cho những tình huống khẩn cấp. Sau khi trừ hết các khoản này, số tiền còn lại mới thực sự là khả năng trả góp an toàn của bạn.

Lựa chọn gói vay phù hợp

Thị trường hiện nay có rất nhiều gói vay mua nhà từ các ngân hàng khác nhau với lãi suất, thời gian và điều kiện vô cùng đa dạng. Việc lựa chọn gói vay phù hợp không chỉ giúp tiết kiệm hàng trăm triệu đồng trong suốt thời gian vay mà còn quyết định liệu bạn có thể hoàn thành nghĩa vụ trả nợ hay không.

Lãi suất là yếu tố quan trọng nhất cần xem xét. Nhiều ngân hàng hiện nay áp dụng lãi suất ưu đãi trong giai đoạn đầu để thu hút khách hàng, nhưng sau đó lãi suất sẽ tăng lên đáng kể. Hãy tính toán kỹ lưỡng khoản trả góp sau khi hết thời gian ưu đãi và đảm bảo bạn vẫn có khả năng chi trả. Đừng để cái bẫy lãi suất thấp ban đầu khiến bạn vay quá nhiều so với khả năng thực tế.

Thời gian vay cũng là một yếu tố cần cân nhắc kỹ lưỡng. Vay trong thời gian dài sẽ giúp giảm áp lực trả góp hàng tháng nhưng tổng số tiền lãi phải trả sẽ cao hơn rất nhiều. Ngược lại, vay trong thời gian ngắn sẽ tiết kiệm được lãi suất nhưng khoản trả góp hàng tháng sẽ nặng nề hơn. Bạn cần tìm được điểm cân bằng phù hợp với khả năng tài chính và kế hoạch dài hạn của gia đình mình.

Một điều quan trọng nữa là nên tìm hiểu về các khoản phí đi kèm như phí thẩm định, phí giải ngân, phí bảo hiểm và đặc biệt là chính sách trả nợ trước hạn. Một số ngân hàng tính phí phạt cao nếu bạn muốn trả nợ sớm, trong khi một số khác lại cho phép bạn linh hoạt điều chỉnh khoản vay mà không mất thêm chi phí.

Chuẩn bị khoản tiền trả trước hợp lý

Khoản tiền trả trước khi mua nhà trả góp thường chiếm từ hai mươi đến ba mươi phần trăm giá trị căn nhà. Nhiều người nghĩ rằng chỉ cần có đủ số tiền này là có thể mua nhà, nhưng thực tế họ đã quên mất những chi phí phát sinh khác như phí sang tên, phí công chứng, thuế, tiền môi giới, và đặc biệt là chi phí sửa chữa, trang trí nếu cần thiết.

Việc dồn hết tiền tiết kiệm vào khoản trả trước là một quyết định vô cùng rủi ro. Sau khi mua nhà, bạn cần có một khoản dự phòng đủ lớn để đối phó với những tình huống bất ngờ. Mất việc làm, ốm đau, tai nạn, hoặc những khoản chi phí đột xuất khác có thể xảy ra bất cứ lúc nào. Nếu không có tiền dự phòng, bạn sẽ rơi vào tình thế phải vay nợ lãi suất cao hoặc thậm chí mất khả năng trả góp cho ngân hàng.

Các chuyên gia tài chính khuyên rằng ngoài khoản trả trước, bạn nên duy trì một quỹ khẩn cấp tương đương ít nhất sáu tháng chi tiêu sinh hoạt của gia đình. Điều này có nghĩa là nếu mỗi tháng gia đình bạn chi khoảng hai mươi triệu đồng, bạn nên có sẵn ít nhất một trăm hai mươi triệu đồng dự phòng trước khi cam kết với khoản vay mua nhà.

Xây dựng kế hoạch tài chính dài hạn

Mua nhà trả góp không phải là quyết định ngắn hạn mà là cam kết kéo dài từ mười lăm đến hai mươi năm. Trong khoảng thời gian này, cuộc sống của bạn sẽ có rất nhiều thay đổi. Con cái lớn lên đòi hỏi chi phí giáo dục tăng cao, bố mẹ già yếu cần được chăm sóc, bản thân có thể phải đối mặt với thay đổi công việc hoặc sức khỏe. Nếu không có kế hoạch tài chính dài hạn, những thay đổi này có thể khiến bạn không thể duy trì khoản trả góp.

Hãy dự tính trước những thay đổi lớn trong cuộc sống và tính toán xem chúng ảnh hưởng như thế nào đến khả năng tài chính của gia đình. Nếu trong vài năm tới bạn dự kiến sinh thêm con, vợ sẽ nghỉ việc hoặc giảm thu nhập, thì khoản trả góp cần được tính toán dựa trên mức thu nhập giảm đó chứ không phải thu nhập hiện tại. Nếu con sắp vào đại học, chi phí học phí sẽ tăng đáng kể và bạn cần đảm bảo vẫn đủ khả năng chi trả cả hai khoản.

Bên cạnh đó, đừng quên lập kế hoạch tăng thu nhập. Có thể bạn cần phát triển kỹ năng để thăng tiến trong công việc, tìm kiếm thêm nguồn thu nhập phụ, hoặc đầu tư vào các kênh sinh lời khác để đảm bảo tài chính gia đình ngày càng vững vàng. Thu nhập tăng lên không chỉ giúp bạn dễ dàng trả góp hơn mà còn tạo điều kiện để bạn có thể trả nợ trước hạn, giảm gánh nặng lãi suất.

Biết cách quản lý ngân sách hàng tháng

Sau khi đã có khoản vay và bắt đầu trả góp, công việc quan trọng nhất là quản lý ngân sách hàng tháng một cách khoa học và kỷ luật. Nhiều gia đình ban đầu quyết tâm tiết kiệm nhưng dần dần lại nới lỏng chi tiêu, dẫn đến tình trạng thiếu hụt khi đến hạn trả nợ.

Hãy thiết lập một hệ thống quản lý tài chính rõ ràng. Ngay khi nhận được lương, hãy tách ra một khoản cho trả góp ngân hàng, một khoản cho quỹ tiết kiệm, và phần còn lại mới dùng cho chi tiêu hàng tháng. Nguyên tắc "trả cho mình trước" này giúp đảm bảo bạn luôn ưu tiên những khoản quan trọng nhất trước khi tiêu vào những thứ không cần thiết.

Cắt giảm những chi tiêu xa xỉ và không cần thiết là điều tất yếu khi bạn đang gánh khoản nợ dài hạn. Điều này không có nghĩa là bạn phải sống khổ cực, mà là học cách phân biệt giữa nhu cầu và mong muốn. Một bữa ăn ngoài hàng tuần thay vì hàng ngày, một chuyến du lịch trong nước thay vì ra nước ngoài, một chiếc điện thoại dùng được thay vì luôn theo đuổi phiên bản mới nhất, tất cả những lựa chọn nhỏ này cộng lại sẽ tạo ra sự khác biệt lớn trong khả năng tài chính của bạn.

Hoàng Nguyễn