Kinh tế tư nhân tiếp tục khẳng định vai trò trụ cột
Trong bức tranh tổng thể của nền kinh tế Việt Nam hiện đại, khu vực kinh tế tư nhân đã và đang khẳng định vị thế là một trong những trụ cột quan trọng nhất, đóng góp quyết định vào sự phát triển bền vững của đất nước.
Từ những ngày đầu được công nhận là một bộ phận hợp pháp, khu vực này đã trải qua hành trình dài với nhiều thăng trầm, nhưng luôn thể hiện sức sống mãnh liệt và khả năng thích ứng linh hoạt trước mọi biến động. Ngày nay, vai trò của kinh tế tư nhân không chỉ dừng lại ở việc cung ứng sản phẩm, dịch vụ mà còn là động lực chính thúc đẩy đổi mới sáng tạo, tạo việc làm và nâng tầm chất lượng cuộc sống cho hàng triệu người dân.

Đóng góp ngày càng lớn cho nền kinh tế
Những con số thống kê là minh chứng rõ ràng nhất cho sự phát triển vượt bậc của kinh tế tư nhân trong những năm gần đây. Hiện nay, khu vực này đang đóng góp hơn 45% tổng sản phẩm quốc nội (GDP), tạo ra khoảng 85% việc làm mới cho xã hội và chiếm tỷ trọng ngày càng cao trong tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của cả nước.
Sự tăng trưởng này không chỉ chuyển biến về lượng mà còn đột phá về chất. Ngày càng nhiều doanh nghiệp tư nhân tham gia sâu vào các ngành công nghệ cao, công nghiệp chế biến, chế tạo và hội nhập mạnh mẽ vào chuỗi giá trị toàn cầu. Từ những đơn vị nhỏ lẻ, thị trường Việt Nam đã xuất hiện các tập đoàn tư nhân đa ngành quy mô lớn, đủ tầm vóc cạnh tranh sòng phẳng trên sân chơi quốc tế, trở thành những “sếu đầu đàn” dẫn dắt các chuỗi cung ứng trong nước.
Sức mạnh cốt lõi của kinh tế tư nhân nằm ở tính linh hoạt và tinh thần đổi mới không ngừng. Khác với khu vực doanh nghiệp nhà nước vốn phải tuân thủ nhiều quy trình phê duyệt phức tạp, các doanh nghiệp tư nhân có khả năng phản ứng nhanh nhạy với tín hiệu thị trường. Họ sẵn sàng chấp nhận rủi ro để theo đuổi các mô hình kinh doanh mới, liên tục cải tiến quy trình để tối ưu hóa hiệu quả. Tinh thần doanh nhân năng động này đã tạo nên những bước ngoặt lớn trong các lĩnh vực từ công nghệ thông tin, thương mại điện tử đến dịch vụ tài chính và sản xuất công nghiệp nặng.
Khu vực tư nhân hiện là lực lượng tiên phong trong việc hiện thực hóa mục tiêu chuyển đổi số quốc gia. Nhờ lợi thế về tư duy quản trị hiện đại, các doanh nghiệp này đi đầu trong việc áp dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data) và tự động hóa vào sản xuất, từ đó nâng cao năng suất lao động vượt trội.
Hệ sinh thái khởi nghiệp (startup) Việt Nam, do khu vực tư nhân dẫn dắt, đã tạo ra nhiều giải pháp công nghệ mang tính đột phá, giải quyết các bài toán cấp thiết của xã hội từ y tế, giáo dục đến vận tải. Điều này không chỉ nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia mà còn tạo ra giá trị gia tăng cao cho nền kinh tế tri thức.
Bên cạnh đó, vai trò tạo việc làm của kinh tế tư nhân là không thể phủ nhận. Trong bối cảnh Việt Nam đang ở thời kỳ “dân số vàng”, việc tạo ra hàng triệu việc làm mỗi năm là áp lực lớn. Khu vực tư nhân đã gánh vác trách nhiệm này một cách xuất sắc, góp phần quan trọng vào việc giảm nghèo, cải thiện điều kiện sống và thúc đẩy sự hình thành tầng lớp trung lưu – động lực tiêu dùng chính của nền kinh tế.
Đóng góp vào ngân sách nhà nước từ khu vực này cũng tăng trưởng bền vững qua các năm. Thông qua việc thực hiện nghĩa vụ thuế và phí, kinh tế tư nhân tạo nguồn lực tài chính quan trọng để nhà nước tái đầu tư vào hạ tầng giao thông, giáo dục và an sinh xã hội, tạo nên một vòng tuần hoàn thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững.
Tuy nhiên, hành trình phát triển của kinh tế tư nhân vẫn còn đối mặt với không ít rào cản. Khó khăn lớn nhất hiện nay vẫn là khả năng tiếp cận nguồn vốn, đặc biệt là vốn dài hạn. Các doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) thường gặp trở ngại do thiếu tài sản thế chấp hoặc quy trình thẩm định tín dụng của các ngân hàng vẫn còn nặng tính truyền thống.
Bên cạnh đó, môi trường kinh doanh dù đã cải thiện nhưng vẫn tồn tại những thủ tục hành chính chồng chéo, gây tốn kém thời gian và chi phí không chính thức cho doanh nghiệp. Cạnh tranh không lành mạnh và sự thiếu minh bạch ở một số lĩnh vực cũng là rào cản đáng kể. Việc duy trì một “sân chơi bình đẳng” giữa các thành phần kinh tế, đặc biệt là quyền tiếp cận nguồn lực đất đai và cơ hội đầu tư, vẫn là mong mỏi lớn nhất của cộng đồng doanh nhân tư nhân.
Tầm nhìn và triển vọng
Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng thông qua các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới (CPTPP, EVFTA), kinh tế tư nhân Việt Nam đang đứng trước những cơ hội vươn ra biển lớn. Để tận dụng tốt cơ hội này, các doanh nghiệp cần chú trọng hơn nữa vào việc xây dựng thương hiệu, bảo hộ sở hữu trí tuệ và đặc biệt là tuân thủ các tiêu chuẩn phát triển bền vững (ESG).
Triển vọng phát triển của kinh tế tư nhân trong những năm tới là rất tích cực. Với cam kết mạnh mẽ từ Đảng và Nhà nước trong việc hoàn thiện thể chế, bảo vệ quyền sở hữu tài sản và quyền tự do kinh doanh, khu vực tư nhân hoàn toàn có thể vươn tới mục tiêu đóng góp 55 - 60% GDP vào năm 2030.
Sự lớn mạnh của kinh tế tư nhân không chỉ là sự tăng trưởng của các con số, mà còn là biểu tượng cho sức mạnh, ý chí và khát vọng tự cường của dân tộc Việt Nam trên con đường trở thành một quốc gia thịnh vượng và bền vững.
Việt Quý
