Phía sau đà tháo chạy của vàng: Kịch bản nào cho thị trường giai đoạn tới?

Theo dõi KT&TD trên

Đà lao dốc không phanh

Mở cửa thị trường sáng nay 20/3, Tập đoàn Phú Quý niêm yết giá vàng nhẫn ở mức 171,3 triệu đồng/lượng (mua vào) – 174,3 triệu đồng/lượng (bán ra), giảm 1,2 triệu đồng/lượng so với cuối ngày hôm trước.

Công ty TNHH MTV Vàng bạc đá quý Sài Gòn giảm từ 172,2 triệu đồng/lượng (mua vào) -175,2 triệu đồng/lượng (bán ra) xuống 171 triệu đồng/lượng (mua vào) -174 triệu đồng/lượng (bán ra), tức giảm 1,2 triệu đồng/lượng.

Đối với Vàng nhẫn SJC 99,99% (loại 1 chỉ, 2 chỉ, 5 chỉ), giá mua vào ghi nhận ở mức 172,2 triệu đồng/lượng và bán ra là 175,2 triệu đồng/lượng. Mức giá này cao hơn một chút so với vàng miếng nhưng vẫn nằm trong xu hướng giảm sâu.

Nếu so với đỉnh lịch sử 191,3 triệu đồng/lượng thiết lập ngày 29/1, giá vàng miếng SJC hiện thấp hơn 17 triệu đồng/lượng.

Đà giảm kể trên cộng với chênh lệch giá mua - bán các doanh nghiệp đưa ra đang khiến người lỡ đu đỉnh vàng miếng hồi đầu năm chịu khoản lỗ lên tới gần hai chục triệu đồng/lượng.

Giá vàng trong nước giảm sâu chủ yếu xuất phát từ thị trường quốc tế. Giá vàng thế giới đi xuống trong bối cảnh giá dầu tăng mạnh do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, làm gia tăng nhu cầu thanh khoản, đặc biệt đối với đồng USD. Trong ngắn hạn, dòng tiền có xu hướng chuyển dịch sang USD – tài sản có tính thanh khoản cao – khiến vai trò trú ẩn của vàng suy giảm.

Bên cạnh đó, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) quyết định giữ nguyên lãi suất trong biên độ 3,5%–3,75% và phát tín hiệu thận trọng trong việc cắt giảm lãi suất trong thời gian tới do lạm phát vẫn ở mức cao. Khi lãi suất duy trì ở mức cao hoặc giảm chậm, sức hấp dẫn của USD tăng lên, qua đó tạo áp lực lên giá vàng.

Đối với giá vàng thế giới, cập nhật từ TradingView cho thấy, chỉ số XAU/USD đã rơi xuống mức 4.655,36 USD/ounce. Đây là hệ quả trực tiếp từ các báo cáo kinh tế Mỹ và những phát biểu cứng rắn của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) về việc duy trì lãi suất ở mức cao.

Việc giá vàng thế giới mất mốc 4.700 USD/ounce đã tạo ra một hiệu ứng domino, khiến các tài sản trú ẩn an toàn bị bán tống bán tháo. Đồng USD mạnh lên cùng với lợi suất trái phiếu chính phủ tăng vọt đã khiến vàng – vốn là tài sản không sinh lãi – trở nên kém hấp dẫn. Sức ép từ thị trường quốc tế đã ngay lập tức "dội gáo nước lạnh" vào giá vàng trong nước, khiến các nhà vàng phải liên tục cập nhật bảng giá để theo kịp đà giảm.

Thị trường sẽ diễn biến ra sao?

Đà lao dốc này là hệ quả tất yếu của một chu kỳ tăng nóng dựa trên sự kỳ vọng quá mức. Thị trường vàng trong nước thời gian qua đã vận hành dựa trên tâm lý đám đông nhiều hơn là các nền tảng kinh tế cơ bản. Khi giá thế giới đảo chiều, những người mua vàng ở vùng đỉnh 191 triệu đồng bị rơi vào cái bẫy thanh khoản, dẫn đến hành vi bán tháo để cắt lỗ, từ đó càng làm trầm trọng thêm đà giảm của giá nội địa. Sự thanh lọc này cũng có thể xem là cần thiết để đưa thị trường trở lại mặt đất sau những ngày tháng bay bổng theo những tin đồn và sự đầu cơ.

Ông Nguyễn Quang Huy - CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng ĐH Nguyễn Trãi phân tích: Trước khi điều chỉnh, giá vàng đã trải qua một giai đoạn tăng rất mạnh và đạt vùng giá cao trong lịch sử. Khi thị trường lên tới những vùng giá cao như vậy, việc xuất hiện các phiên bán ra để chốt lời là điều thường thấy. Đây là cơ chế tự điều chỉnh của thị trường nhằm hấp thụ lượng cung mới và xác lập lại trạng thái cân bằng.

Một yếu tố không thể tách rời trong bức tranh kinh tế hiện tại chính là sự cộng hưởng từ đà tăng của giá năng lượng. Việc giá xăng dầu đồng loạt tăng mạnh từ 23h đêm 19/3 với mức tăng hơn 5.000 đồng/lít xăng và gần 9.000 đồng/lít dầu đã tạo ra áp lực kép lên tâm lý nhà đầu tư. Một mặt, giá xăng tăng đe dọa đẩy lạm phát lên cao, làm xói mòn sức mua của người dân. Mặt khác, khi giá vàng lao dốc cùng lúc, niềm tin vào các kênh trú ẩn tài sản bị lung lay dữ dội.

Phía sau đà tháo chạy này, kịch bản nào cho thị trường vàng trong giai đoạn tới là câu hỏi được quan tâm nhất lúc này. Nhiều nhận định từ các định chế tài chính quốc tế như Fitch Ratings hay Goldman Sachs cho thấy vàng có thể sẽ bước vào một giai đoạn đi ngang (sideway) hoặc tiếp tục điều chỉnh sâu hơn nếu các dữ liệu kinh tế Mỹ tiếp tục khả quan. Trong kịch bản lạc quan nhất, vàng chỉ có thể hồi phục nếu căng thẳng địa chính trị thế giới có thêm những diễn biến cực đoan mới. Tuy nhiên, tại thị trường Việt Nam, tương lai giá vàng còn phụ thuộc lớn vào các biện pháp can thiệp của Ngân hàng Nhà nước. Nếu các nghị định về quản lý thị trường vàng được thực thi quyết liệt hơn nhằm thu hẹp khoảng cách với giá thế giới, giá vàng miếng SJC có thể sẽ còn những đợt điều chỉnh sâu nữa để về sát giá trị thực.

Về trung hạn, kịch bản thị trường sẽ phân hóa rõ rệt. Dòng tiền đầu cơ ngắn hạn sẽ rút khỏi vàng để tìm kiếm cơ hội ở các kênh có tính thanh khoản và sinh lời rõ ràng hơn như tiền gửi tiết kiệm (khi lãi suất có xu hướng tăng theo Fed) hoặc thị trường chứng khoán vốn đang ở vùng định giá hấp dẫn. Vàng sẽ trả lại vai trò vốn có là một công cụ bảo toàn vốn dài hạn thay vì là một mặt hàng đầu cơ "đánh nhanh thắng nhanh".

Trong giai đoạn tới, thị trường vàng Việt Nam sẽ phải đối mặt với một quá trình tái cấu trúc niềm tin đầy gian truân. Nhà đầu tư cần chuẩn bị tâm thế cho một kịch bản mà ở đó, sự ổn định của giá trị tài sản sẽ quan trọng hơn những con số tăng trưởng ảo ảnh trên bảng điện tử. Lối thoát cho những người đang nắm giữ vàng lúc này không nằm ở việc hy vọng vào một đợt tăng giá thần kỳ, mà nằm ở khả năng quản trị rủi ro và đa dạng hóa danh mục đầu tư để thích nghi với một nền kinh tế đầy biến số của năm 2026.

Minh Thành