Nhận cuộc gọi nháy máy, tuyệt đối không gọi lại tránh chiêu trò lừa đảo tinh vi
Đặc điểm chung của các cuộc gọi là chỉ đổ chuông một hoặc hai tiếng rồi đột ngột tắt máy. Theo các chuyên gia, đây không đơn thuần là sự phiền nhiễu mà là dấu hiệu của những "kịch bản" lừa đảo nhắm vào sự tò mò và cả sự lo lắng của người dùng.
Thời gian gần đây, nhiều người dân đã phản ánh liên tục nhận được các cuộc gọi nháy máy từ các đầu số lạ như 024xxx, 022xxx… gây phiền nhiễu.
Chị Thanh Mai (nhân viên văn phòng tại Cầu Giấy, Hà Nội) cho biết, trước đây, tôi nhận được cuộc gọi nhỡ từ một số di động thông thường. Tò mò gọi lại thì nghe toàn tiếng nhạc chờ rất lâu, mãi không có ai bắt máy. Sinh nghi nên tôi tắt đi. Kiểm tra lại cước điện thoại sau đó thì chưa thấy bị trừ bất thường, nhưng cũng từ đó về sau tôi không dám gọi lại bất kỳ số lạ nào nữa.
"Nhưng rất bực mình, khoảng 2 tuần gần đây, tôi nhận được nhiều cuộc gọi nháy máy từ số lạ, có ngày tới 4-5 cuộc. Đôi khi những cuộc gọi này làm gián đoạn công việc!", chị Thanh Mai bức xúc chia sẻ.
Còn với bạn Ngọc Anh (sinh viên tại Cầu Giấy, Hà Nội), sự phiền toái diễn ra vào những thời điểm oái oăm: "Có hôm giữa đêm khuya, gần 12 giờ, điện thoại lại réo lên từ một số lạ trong nước, cũng chỉ "nháy máy" rồi tắt. Mình đoán ngay là lừa đảo nên chặn số luôn, nhưng thực sự rất bực mình vì bị làm phiền".
Tình trạng như chị Mai hay Ngọc Anh đang gặp không phải là số ít. Một làn sóng các cuộc gọi chỉ đổ chuông một, hai tiếng rồi tắt từ các số điện thoại lạ (cả trong nước và quốc tế) đang dồn dập tấn công người dùng di động Việt Nam.
Không chỉ gây phiền nhiễu, những cuộc gọi "nháy máy" này còn khiến nhiều người rơi vào trạng thái hoang mang, lo lắng, thậm chí suýt trở thành nạn nhân. Anh Hoàng Minh (kinh doanh tự do, Hoàng Mai, Hà Nội) kể lại: "Tuần trước, tôi đang lái xe thì thấy cuộc gọi nhỡ từ đầu số +88xxx. Vì đang chờ thông tin đối tác nước ngoài nên tôi cũng hơi giật mình, định tấp vào lề gọi lại ngay. May sao vợ tôi ngồi cạnh cản lại, bảo kiểm tra kỹ đầu số lạ này trên mạng trước đã. Hóa ra đây là đầu số đã được cảnh báo có dấu hiệu lừa đảo".
Những câu chuyện trên cho thấy rõ cách kẻ lừa đảo khai thác tâm lý người dùng. Sự tò mò như trường hợp chị Thanh Mai, sự lo lắng bỏ lỡ việc quan trọng như anh Hoàng Minh, hay đơn giản là sự khó chịu vì bị làm phiền như bạn Ngọc Anh,... đều có thể dẫn đến hành động gọi lại.
Theo các chuyên gia công nghệ thông tin, hiện tượng "nháy máy" không mới, nhưng gần đây nó quay trở lại với tần suất dày đặc và phương thức tinh vi hơn. Kẻ lừa đảo thường sử dụng các hệ thống quay số tự động (auto-dialer) để thực hiện hàng loạt cuộc gọi đến danh sách số điện thoại đã có.
Mục tiêu chính của những cuộc gọi này là xác thực dữ liệu (data) mà các đối tượng lừa đảo thu thập được, từ đó phân loại người dùng và phục vụ các kịch bản lừa đảo sau này. Những kẻ xấu có thể sử dụng hai phương pháp phổ biến:
Xác minh số điện thoại đang hoạt động: Khi người dùng bắt máy và phản hồi, kẻ xấu có thể xác nhận số điện thoại còn sử dụng, từ đó bổ sung vào danh sách dữ liệu có giá trị để bán hoặc khai thác.
Sử dụng bot để thu thập thông tin: Một số hệ thống tự động có thể nhận diện giọng nói và từ khóa để phân loại dữ liệu theo giới tính, độ tuổi hoặc mức độ phản ứng của người nghe.
Với những cuộc gọi "nháy máy" này không thể trực tiếp đánh cắp thông tin cá nhân hay tài chính, nhưng chúng có thể mở đường cho những hình thức lừa đảo chiếm đoạt tài sản tinh vi hơn như:
Bán dữ liệu số điện thoại hoạt động cho các bên thứ ba, phục vụ quảng cáo hoặc các cuộc gọi làm phiền khác; hoặc dựng kịch bản lừa đảo phù hợp dựa trên nhóm đối tượng tiềm năng, đặc biệt là người cao tuổi, nội trợ hoặc những người đang tìm kiếm việc làm.
Ngoài ra, đây có thể là "cuộc gọi mồi", dụ người dùng gọi lại vào số tính phí cao, đặc biệt với những số quốc tế lạ. Nếu người dùng tiếp tục trả lời, kẻ gian có thể thu thập giọng nói để phục vụ mục đích giả danh trong các cuộc gọi lừa đảo khác.
Cơ quan Công an khuyến cáo, để phòng tránh tình trạng trên và phòng ngừa bị lừa đảo chiếm đoạt tài sản, người dân khi gặp phải cuộc gọi trên thì luôn cảnh giác, đặc biệt là những cuộc gọi có dấu '+' ở đầu số. Nếu nhận được cuộc gọi "nháy máy", hãy bỏ qua và không gọi lại.
Nếu số điện thoại lạ "nháy máy" làm phiền nhiều lần, hãy tiến hành thao tác chặn và thông báo với nhà mạng của bạn về thuê bao này (nhắn tin đến tổng đài 5656 theo cú pháp, hoặc báo cáo qua website https://thongbaorac.ais.gov.vn/).
Không cung cấp thông tin cá nhân qua điện thoại, kể cả khi đầu dây bên kia tự nhận là cơ quan chức năng như công an, viện kiểm sát, tòa án, thuế…; hay nhân viên ngân hàng, nhà mạng… Đồng thời, không truy cập vào những đường dẫn hoặc cài đặt ứng dụng do người quen qua mạng hướng dẫn.
