Chạm xuân Hà Nội: Hành trình qua những miền văn hóa linh thiêng

Theo dõi KT&TD trên

Năm Bính Ngọ 2026 mở ra giữa nhịp chuyển động gấp gáp của Thủ đô, nơi sắc xuân chưa kịp phai đã nhường chỗ cho guồng quay công việc rộn ràng trở lại. Sau những ngày Tết đoàn viên, khi phố xá bừng sáng ánh đèn, khi từng dòng người bắt đầu trở về với lịch làm việc quen thuộc, nhiều gia đình Hà Nội vẫn giữ một thông lệ không thể thiếu, đó là du xuân đầu năm.

Đó không đơn thuần là một chuyến lễ chùa hay dạo chơi thưởng ngoạn, mà là một nghi thức văn hóa mang tính khởi đầu. Ở đó, người ta gửi gắm ước vọng cho hành trình mới, tự tái tạo năng lượng sau những ngày sum họp, và quan trọng hơn, thắt chặt sợi dây gắn kết giữa các thế hệ trong gia đình.

Ngay trong địa phận Hà Nội, không cần rời xa thành phố, đã có thể tìm thấy những không gian hội tụ đầy đủ yếu tố tâm linh, lịch sử và thiên nhiên. Mỗi điểm đến là một lát cắt của chiều sâu văn hóa Thăng Long nghìn năm, đồng thời phản chiếu nhu cầu rất đương đại, tìm kiếm sự cân bằng và an yên giữa một đô thị đang tăng tốc không ngừng.

Chùa Hương - Hành trình của đức tin, sự bền bỉ và giao hòa với thiên nhiên

Nằm ở xã Hương Sơn (huyện Mỹ Đức cũ), Chùa Hương từ lâu đã trở thành biểu tượng của mùa xuân miền Bắc. Nhưng điều khiến nơi đây đặc biệt không chỉ nằm ở danh xưng “Nam thiên đệ nhất động”, mà ở chính hành trình nhiều tầng lớp cảm xúc mà du khách phải trải qua để chạm tới không gian linh thiêng ấy.

Khởi đầu là suối Yến, dòng nước hiền hòa như một dải lụa mềm vắt ngang thung lũng. Ngồi trên con thuyền nhỏ, người ta buộc phải chậm lại. Không có âm thanh ồn ã của phố thị, chỉ có tiếng mái chèo khua nước và tiếng trò chuyện khẽ khàng. Hai bên là núi đá vôi dựng đứng, phủ màu xanh non đầu năm. Khoảnh khắc ấy, du xuân không còn là “đi lễ cho xong”, mà trở thành trải nghiệm thưởng ngoạn và tĩnh tâm.

Khi đặt chân tới chùa Thiên Trù, rồi tiếp tục leo bộ hoặc đi cáp treo lên động Hương Tích, hành trình chuyển sang một sắc thái khác là thử thách. Những bậc đá nối dài giữa núi rừng đòi hỏi sự kiên nhẫn, đặc biệt với gia đình có người cao tuổi và trẻ nhỏ. Thế nhưng chính việc cùng nhau vượt qua quãng đường ấy lại tạo nên cảm giác đồng hành rõ rệt. Mỗi bước chân là một lần chia sẻ, nhường nhịn và động viên.

Trong không gian động đá sâu thẳm, nén hương đầu năm không chỉ gửi gắm lời cầu bình an, mà còn là sự tự vấn, mình đã sống ra sao, sẽ bước tiếp thế nào. Du xuân ở Chùa Hương vì thế là hành trình nội tâm, nơi thiên nhiên, tâm linh và con người giao hòa trong một nhịp điệu chậm rãi.

Văn Miếu - Quốc Tử Giám - Khai bút đầu năm bằng truyền thống hiếu học

Giữa lòng Hà Nội nhộn nhịp, Văn Miếu - Quốc Tử Giám giữ cho mình vẻ trầm mặc đặc trưng. Mỗi dịp đầu xuân, nơi đây đón hàng nghìn lượt khách đến xin chữ, cầu may mắn trong học hành, thi cử. Nhưng sâu xa hơn, chuyến du xuân tại đây mang tính biểu tượng của sự khởi đầu bằng tri thức.

Bước qua cổng Văn Miếu, du khách như bước vào một không gian tách biệt khỏi sự ồn ã bên ngoài. Hồ Văn phẳng lặng, những hàng cây cổ thụ tỏa bóng, sân gạch đỏ nhuốm màu thời gian, tất cả tạo nên bầu không khí trang nghiêm nhưng gần gũi. Trẻ nhỏ được nghe kể về những vị tiến sĩ khắc tên trên bia đá, về tinh thần hiếu học đã làm nên truyền thống văn hiến của dân tộc.

Đối với nhiều gia đình, việc đưa con đến đây đầu năm giống như một cách “đặt nền móng tinh thần” cho cả chặng đường phía trước. Trong bối cảnh xã hội cạnh tranh và nhiều áp lực, việc nhắc lại giá trị của sự học, của bền bỉ và kỷ luật mang ý nghĩa đặc biệt. Du xuân tại Văn Miếu vì thế không chỉ là cầu may, mà còn là lời cam kết âm thầm về trách nhiệm nuôi dưỡng tri thức.

Chùa Trấn Quốc - Khoảng lặng giữa sóng nước Hồ Tây

Tọa lạc trên bán đảo nhỏ ven Hồ Tây, Chùa Trấn Quốc là một trong những ngôi chùa cổ kính nhất Hà Nội. Vào những ngày đầu năm, khi ánh nắng xuân còn dịu nhẹ, nơi đây mang đến cảm giác thanh tịnh hiếm có giữa thành phố đông đúc.

Không gian chùa không quá rộng, nhưng đủ để mỗi người tìm thấy một góc lặng. Tháp bảo, mái ngói cong và những tán cây cổ thụ soi bóng xuống mặt hồ tạo nên khung cảnh hài hòa giữa kiến trúc và thiên nhiên. Tiếng chuông ngân vang trong sương sớm như lời nhắc con người trở về với nhịp thở chậm rãi.

Nhiều gia đình chọn đến Chùa Trấn Quốc để cầu sức khỏe, đặc biệt cho người cao tuổi. Sau nghi thức dâng hương, họ thường dạo quanh Hồ Tây, trò chuyện về dự định năm mới. Chính sự kết hợp giữa tâm linh và không gian mở ấy khiến chuyến du xuân trở nên nhẹ nhàng, không áp lực, phù hợp với mọi thế hệ.

Phủ Tây Hồ - Niềm tin về sự hanh thông và khát vọng làm ăn

Khác với sự tĩnh lặng của chùa chiền, Phủ Tây Hồ mang nhịp điệu sôi động hơn trong những ngày đầu năm. Người dân tìm đến đây với mong muốn cầu tài lộc, công danh và sự thuận lợi trong công việc.

Không gian phủ nằm sát mặt nước Hồ Tây, tạo nên sự giao hòa giữa tín ngưỡng dân gian và cảnh quan tự nhiên. Những mâm lễ được chuẩn bị chu đáo, dòng người ra vào tấp nập, tiếng khấn nguyện hòa lẫn trong khói hương, tất cả tạo nên bầu không khí đặc trưng của những ngày khai xuân.

Với các gia đình làm kinh doanh, chuyến đi Phủ Tây Hồ mang ý nghĩa như một nghi thức khởi động tinh thần. Niềm tin vào sự phù trợ tâm linh không chỉ là yếu tố tín ngưỡng, mà còn là cách củng cố ý chí và sự tự tin. Du xuân tại đây vì thế phản ánh khát vọng về một năm làm ăn hanh thông, gia đình ấm no.

Hoàng thành Thăng Long - Đối thoại với lịch sử nghìn năm

Hoàng thành Thăng Long mang đến một lựa chọn du xuân mang tính chiêm nghiệm nhiều hơn lễ hội. Không gian di sản rộng lớn, thoáng đãng cho phép các gia đình thong thả tham quan, tránh cảnh chen lấn thường thấy ở những điểm tâm linh.

Đi qua cổng Đoan Môn, dừng chân trước nền điện Kính Thiên, du khách không chỉ ngắm nhìn kiến trúc, mà còn cảm nhận dòng chảy lịch sử. Những lớp trầm tích khảo cổ được trưng bày gợi mở câu chuyện về các triều đại Lý, Trần, Lê - những giai đoạn vàng son của dân tộc.

Du xuân tại Hoàng thành là dịp để thế hệ trẻ hiểu hơn về cội nguồn, còn người lớn thêm tự hào về bề dày văn hóa Thăng Long. Trong bối cảnh Hà Nội phát triển nhanh chóng, việc dành thời gian nhìn lại quá khứ giúp mỗi người định hình rõ hơn giá trị của hiện tại và trách nhiệm với tương lai.

Làng cổ Đường Lâm - Giữ nhịp sống chậm giữa đô thị hiện đại

Rời trung tâm thành phố, Làng cổ Đường Lâm (Sơn Tây) mở ra không gian đậm chất làng quê Bắc Bộ. Những bức tường đá ong, cổng làng, giếng nước, sân đình… tạo nên khung cảnh như bước ra từ ký ức.

Du xuân tại Đường Lâm không ồn ào, không lễ hội lớn, mà là hành trình đi bộ qua những con ngõ nhỏ, ghé thăm đình Mông Phụ hay nhà cổ hàng trăm năm tuổi. Các thế hệ trong gia đình có dịp trò chuyện về nếp sống xưa, về phong tục truyền thống.

Giữa tốc độ đô thị hóa nhanh chóng, những không gian như Đường Lâm trở thành “vùng đệm” văn hóa, giúp con người giữ lại nhịp sống chậm. Chuyến du xuân ở đây vì thế mang ý nghĩa bảo tồn ký ức và nuôi dưỡng sự gắn kết gia đình.

Du xuân đầu năm Bính Ngọ 2026, suy cho cùng, không nằm ở khoảng cách địa lý hay quy mô lễ hội. Điều cốt lõi là giá trị tinh thần mà mỗi chuyến đi mang lại: sự bình an, niềm tin và sợi dây gắn kết gia đình. Giữa một Hà Nội không ngừng chuyển động, những điểm đến ấy chính là nơi người dân tìm về để bắt đầu năm mới với tâm thế an nhiên và vững vàng.

Xuân Thanh