Cảnh giác thủ đoạn lừa đảo và quy trình xử lý an toàn khi chuyển nhầm tiền qua tài khoản

Nhận diện các thủ đoạn lừa đảo tinh vi

Hiện nay, tội phạm mạng thường xuyên dàn dựng các kịch bản đánh vào tâm lý lo lắng hoặc sự thiếu hiểu biết của người dân để chiếm đoạt tài sản qua hai thủ đoạn chính:

Thứ nhất là thủ đoạn "Chuyển tiền mồi". Các đối tượng chủ động chuyển một khoản tiền nhỏ vào tài khoản của nạn nhân, sau đó giả danh là người chuyển nhầm hoặc nhân viên công ty thu hồi nợ để liên tục thúc ép, đe dọa yêu cầu nạn nhân phải chuyển trả vào một tài khoản khác do chúng chỉ định.

Thứ hai là thủ đoạn "Hỗ trợ lấy lại tiền". Lợi dụng việc người dân đăng tải thông tin cầu cứu trên mạng xã hội sau khi thực hiện giao dịch nhầm lẫn, các đối tượng sẽ giả danh cán bộ ngân hàng để tiếp cận. Chúng cam kết hỗ trợ lấy lại tiền nhanh chóng, từ đó yêu cầu nạn nhân sử dụng ứng dụng ngân hàng quét mã QR với lý do xác minh thông tin, truy cập đường link lạ hoặc cung cấp mã OTP. Sau khi nạn nhân quét mã QR sẽ thực hiện lệnh chuyển toàn bộ số dư hiện có. Điển hình là vụ án Lê Thanh Vũ bị Công an tỉnh Hà Tĩnh khởi tố cuối năm 2024 về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản qua mạng.

Vai trò nòng cốt của lực lượng Công an cơ sở

Trong bối cảnh tội phạm công nghệ cao diễn biến phức tạp, lực lượng Công an cơ sở tại Phú Thọ đã khẳng định vai trò nòng cốt, là điểm tựa tin cậy của nhân dân khi xảy ra các sự cố chuyển nhầm tiền. Hiệu quả này xuất phát từ việc thực hiện quyết liệt chủ trương đưa Công an chính quy về xã, giúp lực lượng chức năng bám sát địa bàn, nắm chắc di biến động dân cư và kịp thời tiếp nhận, xử lý tin báo ngay từ cấp cơ sở.

Lý do giúp Công an xã phát huy vai trò nằm ở sự gắn bó mật thiết với địa bàn. Khi có yêu cầu của người dân, Công an cơ sở có thể nhanh chóng xác định danh tính, địa chỉ thực tế của các chủ tài khoản liên quan. Nhờ sự am hiểu tình hình nhân hộ khẩu, cán bộ Công an xã trực tiếp vận động, giải thích các quy định pháp luật để người nhận tiền nhầm tự nguyện hoàn trả tài sản.

Trong đợt cao điểm bảo đảm an ninh trật tự dịp Tết Nguyên đán 2026, Công an các đơn vị đã hỗ trợ trao trả số tài sản lớn cho công dân. Điển hình như: Công an Chí Đám hỗ trợ tra soát thành công vụ việc chuyển nhầm hơn 2,2 tỷ đồng, Công an Thổ Tang hỗ trợ người dân nhận lại 01 tỷ đồng; Công an Mường Động phối hợp trao trả 600 triệu đồng; Công an Văn Miếu giúp công dân tỉnh bạn nhận lại 300 triệu đồng,…

Hướng dẫn quy trình xử lý an toàn và đúng pháp luật

Để đảm bảo quyền lợi và thực hiện đúng quy định pháp luật, người dân cần tuân thủ các bước sau:

Đối với người chuyển nhầm tiền: Lưu trữ bằng chứng giao dịch (ảnh màn hình, mã tra soát) và thông báo ngay cho ngân hàng để yêu cầu lệnh tra soát. Tuyệt đối không tự ý liên hệ đe dọa người nhận hoặc thực hiện theo yêu cầu chuyển phí của người lạ trên mạng. Nếu người nhận không hợp tác, hãy trình báo cơ quan Công an gần nhất để được hỗ trợ.

Đối với người nhận được tiền chuyển nhầm: Tuyệt đối không rút tiền hoặc chuyển sang tài khoản khác để sử dụng. Hành vi cố tình chiếm giữ có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về "Tội chiếm giữ trái phép tài sản" (Điều 176 Bộ luật Hình sự) với hình phạt cao nhất lên đến 5 năm tù. Người dân cần thông báo cho ngân hàng và chỉ thực hiện hoàn trả thông qua hệ thống chính thống hoặc có sự chứng kiến của cơ quan nhà nước như lực lượng Công an.

Khuyến cáo từ cơ quan chức năng

Qua các vụ việc nêu trên, cơ quan chức năng khuyến cáo người dân khi thực hiện các giao dịch chuyển tiền, đặc biệt là giao dịch có giá trị lớn, cần kiểm tra kỹ thông tin số tài khoản, tên người thụ hưởng và nội dung giao dịch trước khi xác nhận.

Công an tỉnh Phú Thọ đề nghị người dân nâng cao tinh thần cảnh giác, thực hiện nghiêm nguyên tắc "3 Không": Không cung cấp mã OTP; không quét mã QR hoặc bấm link lạ; không làm việc qua điện thoại với người tự xưng là cán bộ ngân hàng hay Công an mà không có giấy mời chính thức. Khi gặp sự cố, hãy kịp thời phối hợp với cơ quan Công an gần nhất để được bảo vệ quyền lợi hợp pháp theo quy định.

Mạnh Hùng - Lương Băng - Quang Khải