Các đề án tạo ra cuộc “cách mạng” trong lĩnh vực bất động sản

Theo dõi KT&TD trên

Quỹ nhà ở Quốc gia: Tiếp nguồn hy vọng cho người thu nhập thấp

Hiện nay, đang Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp Bộ Tài chính sớm hoàn thiện khung pháp lý, thủ tục để thành lập Quỹ nhà ở quốc gia.

Sự ra đời của hàng loạt đề án đang tạo ra cuộc "cách mạng" trong lĩnh vực bất động sản, đặc biệt tại phân khúc nhà ở cho người thu nhập thấp. (Ảnh: Trí Đức).

Tại cuộc họp nghe báo cáo về dự thảo Nghị định về thành lập và tổ chức hoạt động của Quỹ Nhà ở quốc gia và biện pháp thi hành Nghị quyết số 201/2025/QH15 của Quốc hội thí điểm về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển nhà ở xã hội, diễn ra vào sáng 25/9 vừa qua tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà cho biết Quỹ Nhà ở quốc gia không chỉ là tạo lập nhà ở, từ việc mua nhà ở xã hội, nhà ở thương mại, mà còn gắn với đầu tư xây dựng nhà ở xã hội, hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội.

Đặc biệt, Phó Thủ tướng nhấn mạnh: "Việc thành lập và tổ chức hoạt động của Quỹ Nhà ở quốc gia là nhiệm vụ cấp thiết, áp lực lớn, nhưng phải thực hiện trong vài năm tới, bảo đảm thực sự khả thi, gắn với nhu cầu thực tế, có cơ chế quản lý linh hoạt và tránh lãng phí".

Theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh, dự thảo Nghị định nhằm thúc đẩy sự phát triển nhà ở xã hội, giúp người dân có thu nhập thấp có cơ hội tiếp cận với nhà ở phù hợp, gắn với việc hoàn thành mục tiêu thực hiện Đề án "Đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội cho đối tượng thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp giai đoạn 2021-2030".

Quỹ Nhà ở quốc gia sẽ góp phần cân đối cung-cầu, điều chỉnh cơ cấu hàng hóa bất động sản, từ đó tác động hạ giá thành phân khúc nhà ở thương mại, giúp thị trường bất động sản phát triển ổn định, lành mạnh hơn; tạo nguồn lực dài hạn, bền vững cho phát triển nhà ở.

Nguồn vốn hoạt động của Quỹ Nhà ở Trung ương được hình thành từ vốn ngân sách nhà nước, tiếp nhận nguồn hỗ trợ tự nguyện, nguồn đóng góp của tổ chức, cá nhân trong nước và ngoài nước và các nguồn huy động hợp pháp khác.

Bà Tống Thị Hạnh, Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng) cho biết: "Mục tiêu trọng tâm của Quỹ là đầu tư vào các dự án nhà ở xã hội độc lập và dự án có hạ tầng đồng bộ, chủ yếu để cho thuê. Việc định hướng quỹ đầu tư vào nhà ở xã hội cho thuê thay vì bán đứt giúp duy trì quỹ nhà lâu dài và ổn định hơn, từ đó hỗ trợ người thu nhập thấp tiếp cận nơi ở phù hợp".

Trung tâm giao dịch nhà đất do nhà nước quản lý: Nâng cao tính minh bạch

Song song với việc tạo lập Quỹ nhà ở Quốc gia, một đề án đang được kỳ vọng tạo ra cuộc "cách mạng" trong lĩnh vực bất động sản chính là Trung tâm giao dịch bất động sản và quyền sử dụng đất do Nhà nước quản lý.

Mục tiêu chính là tạo lập một kênh giao dịch chính thống, minh bạch, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp; chuẩn hóa quy trình giao dịch, cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình, tạo thuận lợi tối đa cho tổ chức, cá nhân khi tham gia thị trường.

Việc gắn kết chặt chẽ với quá trình chuyển đổi số giúp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, giảm thiểu tình trạng đầu cơ, thổi giá và các rủi ro phát sinh trong giao dịch bất động sản.

Khi được vận hành, tất cả giao dịch mua bán, chuyển nhượng nhà ở và đất đai sẽ thực hiện qua trung tâm. Điều này giúp kiểm chứng tính pháp lý, giảm thiểu rủi ro tranh chấp, đồng thời ngăn chặn các hiện tượng thổi giá, giao dịch "ngầm" hay tình trạng đầu cơ làm méo mó thị trường. Về lâu dài, hệ thống này sẽ cung cấp dữ liệu chuẩn xác cho công tác hoạch định chính sách và quản lý.

Theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh, việc xây dựng Đề án thí điểm mô hình "Trung tâm giao dịch bất động sản và quyền sử dụng đất do Nhà nước quản lý" sẽ là cuộc cách mạng trong lĩnh vực bất động sản và là sản phẩm trong chương trình phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số của Bộ Xây dựng.

Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh cho biết, đây cũng là cơ sở để phát triển, ứng dụng và quản lý hoạt động giao dịch bất động sản phù hợp với thực tiễn, giảm thủ tục hành chính, giảm thời gian thực hiện và chi phí cho người dân, doanh nghiệp. Cùng với đó, đẩy mạnh phát triển hệ thống công nghiệp số, đáp ứng yêu cầu bổ sung, hoàn thiện quy định nhằm đảm bảo công khai, minh bạch thị trường.

Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội: Đưa người dân đến gần hơn với giấc mơ an cư

Bên cạnh những cuộc "cách mạng" mới trong lĩnh vực bất động sản như Quỹ nhà ở Quốc gia và Trung tâm giao dịch nhà đất do nhà nước quản lý, Đề án "Đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội cho đối tượng thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp giai đoạn 2021 - 2030" đã và đang đạt được những kết quả nhất định.

Đây là đề án với quy mô lớn, thể hiện nỗ lực và hành động của cơ quan quản lý Nhà nước trong việc bảo đảm chốn an cư cho công nhân, người lao động và người thu nhập thấp.

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà thị sát dự án nhà ở xã hội tại Vĩnh Long. (Ảnh: Lê An).

Từ khi Đề án "Đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội cho đối tượng thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp giai đoạn 2021 - 2030" được Thủ tướng Chính phủ ban hành vào ngày 03/04/2023, các bộ, ngành và địa phương đã tích cực vào cuộc với mục tiêu cụ thể.

Đề án đặt mục tiêu phát triển nhà ở xã hội, nhà ở công nhân có giá phù hợp với khả năng chi trả của hộ gia đình có thu nhập trung bình, thu nhập thấp khu vực đô thị và của công nhân, người lao động trong khu công nghiệp, khu chế xuất.

Sau một thời gian triển khai, thị trường đã ghi nhận nhiều tín hiệu khởi sắc. Theo báo cáo Kết quả thực hiện chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội 9 tháng đầu năm 2025 và kế hoạch triển khai 3 tháng cuối năm 2025 vừa được Bộ Xây dựng công bố, cả nước hiện có 692 dự án nhà ở xã hội đang được triển khai với quy mô 633.559 căn.

Trong đó 165 dự án hoàn thành, quy mô 110.436 căn; 147 dự án đã khởi công xây dựng, đang triển khai với quy mô 135.033 căn và 380 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư, quy mô 388.090 căn.

"Như vậy, số lượng dự án đã hoàn thành, khởi công, chấp thuận chủ trương đầu tư đến năm 2025 đạt 59,6% so với chỉ tiêu đã đặt ra tại Đề án là đầu tư xây dựng khoảng 1.062.200 căn", báo cáo của Bộ Xây dựng cho biết.

Trong 9 tháng đầu năm 2025, các địa phương đã hoàn thành trên 50% chỉ tiêu được giao, gồm: Bắc Ninh, Quảng Ninh, Nghệ An, Lào Cai. Trong thời gian tới, Bộ Xây dựng tiếp tục tập trung chỉ đạo, đôn đốc chủ đầu tư triển khai đầu tư xây dựng các dự án nhà ở xã hội, phấn đấu hoàn thành chỉ tiêu được giao tại Quyết định điều chỉnh giao chỉ tiêu hoàn thành nhà ở xã hội trong năm 2025 và các năm tiếp theo đến năm 2030.

Bộ Xây dựng cũng yêu cầu chủ đầu tư tập trung nguồn lực, thi công các dự án đã được triển khai với tinh thần "3 ca, 4 kíp", "vượt nắng, thắng mưa", hoàn thành tối thiểu 17.000 căn hộ ngay trong năm 2025 và tạo cơ sở cho việc hoàn thành chỉ tiêu các năm tiếp theo.

Sự ra đời của hàng loạt dự án nhà ở xã hội đã hiện thực hóa giấc mơ an cư cho nhiều hộ gia đình, người lao động có thu nhập thấp.

Viện Nghiên cứu đánh giá thị trường bất động sản Việt Nam (VARS IRE) đánh giá, tốc độ triển khai nhanh hơn nhiều so với trước nhờ chính sách hỗ trợ mạnh mẽ và sự quyết tâm của Chính phủ, các địa phương cùng doanh nghiệp.

Đáng chú ý, trong 250 dự án khởi công dịp Quốc khánh 19/8, có 22 dự án nhà ở xã hội. Đây là nền tảng để hoàn thành mục tiêu 100.000 căn trong năm 2025 và tiến tới mốc 1 triệu căn vào năm 2030.

Ông Nguyễn Tấn Tâm, đại diện Ban quản trị Cộng đồng Review Bất động sản, Chi hội trưởng Hội Kinh tế môi trường Việt Nam nhận định, Quỹ nhà ở Quốc gia; Trung tâm giao dịch nhà đất do nhà nước quản lý; Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội đang tạo ra cuộc "cách mạng thể chế" ở ba khâu trọng yếu: vốn (Quỹ), giao dịch (Trung tâm), sản phẩm (Nhà ở xã hội). Đây là tam giác tác động toàn diện từ cung - cầu - minh bạch.

Theo ông Tâm, đối với tác động đến thị trường, 3 đề án trên sẽ góp phần tăng nguồn cung thực, giảm tình trạng "lệch pha", chỉ nhiều hàng cao cấp. Bên cạnh đó, tạo mặt bằng giá nhà ổn định hơn, giảm biến động sốc. Từ đó, doanh nghiệp buộc phải thay đổi chiến lược sản phẩm, không thể chỉ chạy theo lợi nhuận cao ngắn hạn.

Đối với tác động xã hội, ông Tâm nhận định, người dân thu nhập thấp và trung bình được tiếp cận nhà ở, bên cạnh đó giảm áp lực đô thị hóa thiếu kiểm soát và gia tăng niềm tin vào thị trường khi có Nhà nước đồng hành.

Nếu được triển khai đồng bộ, ba đề án này không chỉ là giải pháp trước mắt mà còn là nền móng cho thị trường bất động sản bền vững. Theo ông Tâm, tác động lớn nhất chính là chuyển dịch từ thị trường tự phát, lợi nhuận ngắn hạn sang thị trường thể chế hóa, phát triển cân bằng giữa lợi ích kinh tế và trách nhiệm xã hội.