Đề xuất xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng với tổng mức đầu tư hơn 8,3 tỷ USD
Sơ bộ nhu cầu sử dụng đất cho tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng khoảng 2.632ha và tổng mức đầu tư khoảng 203.231 tỷ đồng (tương đương 8,369 tỷ USD).
Vừa qua, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về chủ trương đầu tư dự án tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng. Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải Trần Hồng Minh đã trình bày tờ trình về dự án này.
Theo đó, dự án này có điểm đầu tại vị trí kết nối ray qua biên giới giữa ga Lào Cai mới và ga Hà Khẩu Bắc (Trung Quốc); điểm cuối tại khu bến Lạch Huyện (thành phố Hải Phòng), đi qua địa phận 9 tỉnh, thành phố và có chiều dài tuyến chính khoảng 391km; 3 tuyến nhánh khoảng 28km. Địa điểm thực hiện dự án tại 9 tỉnh, thành phố: Lào Cai, Yên Bái, Phú Thọ, Vĩnh Phúc, Hà Nội, Bắc Ninh, Hưng Yên, Hải Dương, Hải Phòng.
Sơ bộ tổng mức đầu tư khoảng 203.231 tỷ đồng (tương đương khoảng 8,369 tỷ USD). Trước đây, theo tờ trình ngày 20/1, tổng mức đầu tư của dự án chỉ vào khoảng 194.929 tỷ đồng (tương đương khoảng 8,027tỷ USD).
Để đảm bảo linh hoạt trong sử dụng vốn, dự án dự kiến huy động từ ngân sách Nhà nước (trung ương, địa phương), nguồn vốn trong nước, vốn nước ngoài (vay Chính phủ Trung Quốc) và các nguồn hợp pháp khác. Dự án báo cáo nghiên cứu khả thi dự kiến lập từ năm 2025, phấn đấu hoàn thành cơ bản vào năm 2030.
Theo quy mô dự án, sẽ xây dựng mới tuyến đường sắt điện khí hóa, đường đơn, khổ 1.435mm, vận chuyển chung hành khách và hàng hóa. Đoạn tuyến chính tốc độ thiết kế 160km/giờ. Đoạn qua khu vực đầu mối Hà Nội tốc độ thiết kế 120km/giờ. Các đoạn tuyến nối, tuyến nhánh tốc độ thiết kế 80km/giờ.
Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh cho biết, về hướng tuyến, Ủy ban Kinh tế nhận thấy hướng tuyến của dự án cơ bản bám dọc theo tuyến đường bộ cao tốc Nội Bài - Lào Cai, Hà Nội - Hải Phòng. Do đó, để giảm diện tích đất thu hồi, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và hạn chế để đất xen kẹt giữa tuyến đường sắt và đường bộ cao tốc, Ủy ban Kinh tế đề nghị Chính phủ rà soát kỹ lưỡng, lựa chọn phương án hướng tuyến tối ưu. Đồng thời, cần đảm bảo kết nối hiệu quả với mạng lưới đường sắt quốc gia, đường sắt đô thị và các hệ thống giao thông khác, nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực đối với doanh nghiệp và người dân trong khu vực.
Về tiến độ thực hiện, Ủy ban Kinh tế đề nghị Chính phủ nghiên cứu kỹ lưỡng và có giải pháp khắc phục để bảo đảm không xảy ra tình trạng kéo dài hoặc đội vốn, như những gì đã xảy ra với nhiều dự án trước đây.
Phát biểu tại phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị Chính phủ tiếp thu các ý kiến của cơ quan thẩm tra về phương án thiết kế, quy mô, hình thức đầu tư…
Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, cần lựa chọn phương án hướng tuyến tối ưu, hạn chế tối đa việc đi qua khu dân cư và quỹ đất rừng. Đồng thời, việc bố trí các ga cần đảm bảo tính kết nối với hạ tầng khu vực và tiết kiệm chi phí đầu tư. Về tổng mức đầu tư, Chủ tịch Quốc hội đề nghị tính toán sát sao để khi triển khai báo cáo khả thi thì không xảy ra tình trạng đội vốn, đảm bảo cân đối vĩ mô và an toàn nợ công.
Về công nghệ, cần lưu ý sử dụng công nghệ hiện đại, đồng thời lồng ghép chuyển giao công nghệ sản xuất đầu máy, toa xe, phụ tùng thay thế cho hệ thống đường sắt quốc gia và đường sắt đô thị.
