Thanh Hóa: Khởi tố vụ án mạo danh “lương y” bán thuốc đông y gia truyền chứa chất cấm

Qua công tác nắm tình hình trên không gian mạng và nguồn tin của quần chúng nhân dân cung cấp về sản phẩm được quảng cáo là “thuốc gia truyền chuyên trị bệnh viêm khớp, viêm mũi của lương y Nguyễn Văn Sáu, Đỗ Thái Nam”. Sản phẩm được quảng cáo, bán trên Facebook dưới dạng thuốc đông y chữa bệnh. Sau khi sử dụng, người mua không thấy khỏi bệnh mà còn có biểu hiện đau hơn.

Từ thông tin này, Phòng Cảnh sát kinh tế tập trung xác minh các Fanpage, tài khoản Facebook, xác định khoảng năm 2020, vợ chồng Huỳnh Văn Mẩn (sinh năm 1986) và Nguyễn Thị Bích Phương (sinh năm 1986), cùng trú tại xã Tân Long, tỉnh Đồng Tháp, nhận thấy nhiều người có nhu cầu mua các sản phẩm được quảng cáo chữa viêm khớp, viêm xoang mang tên “Lương y Nguyễn Văn Sáu” và “Lương y Đỗ Thái Nam” nên nảy sinh ý định sản xuất để bán kiếm lời.

Mặc dù Mẩn và Phương không được đào tạo chuyên môn về y, dược, không được cấp phép sản xuất thuốc nhưng vẫn mua nguyên liệu, đặt làm tem, nhãn rồi tự tổ chức sản xuất thuốc dạng viên và dạng bột.

Đáng chú ý là các đối tượng không chỉ làm giả sản phẩm mà còn dựng cả “thương hiệu lương y” để tạo niềm tin. Qua xác minh, không có lương y nào tên Nguyễn Văn Sáu, Đỗ Thái Nam có địa chỉ như thông tin được in trên tem, nhãn sản phẩm. Những cái tên này được các đối tượng sử dụng để tạo vỏ bọc cho nguồn gốc thuốc và đánh vào tâm lý của người bệnh.

Để sản phẩm có tác dụng giảm đau, chống viêm, Huỳnh Văn Mẩn mua hỗn hợp thuốc tân dược của Nguyễn Thị Kim Thoa (sinh năm 1977), trú tại xã Chợ Mới, tỉnh An Giang, sau đó phối trộn với thuốc đông y theo tỷ lệ tự tính toán. Hỗn hợp gồm paracetamol, dexamethasone, chlorpheniramine và các vitamin B1, B6, B12. Sau khi pha trộn, các đối tượng chế biến thành thuốc dạng viên hoặc dạng bột, đóng gói, dán tem, nhãn mang tên “Lương y Nguyễn Văn Sáu”, “Đông y Đỗ Thái Nam”, rồi đưa lên mạng xã hội quảng cáo dưới danh nghĩa thuốc đông y gia truyền chữa viêm khớp, viêm xoang.

Từ khâu sản xuất đến tiêu thụ, các đối tượng sử dụng không gian mạng làm phương tiện chính. Các Fanpage Facebook được lập để đăng tải hình ảnh, nội dung quảng cáo, chạy quảng cáo, tiếp cận người có nhu cầu chữa bệnh tại nhiều địa phương. Khi có khách hàng, các đối tượng tư vấn, chốt đơn và gửi thuốc qua dịch vụ chuyển phát. Bên cạnh bán trực tiếp cho người sử dụng, các đối tượng còn bán sỉ cho các đầu mối tại nhiều địa phương để tiếp tục quảng cáo, bán lại, trong đó có một số đối tượng tại Thanh Hóa.

Quá trình điều tra, Cơ quan Cảnh sát điều tra thu giữ trên 1 tấn nguyên liệu dùng để sản xuất thuốc, 50kg bột thuốc tân dược đã được xay sẵn để trộn với nguyên liệu đông y, hơn 100.000 sản phẩm thuốc đông y đã hoàn thiện, cùng 4 máy trộn, 2 máy sấy và 1 máy đóng gói.

Kết luận giám định của Viện Khoa học hình sự Bộ Công an xác định, toàn bộ các mẫu sản phẩm ghi là thuốc đông y đều chứa acetaminophen (paracetamol), dexamethasone và chlorpheniramine. Trong đó, dexamethasone và chlorpheniramine thuộc danh mục chất cấm sử dụng trong sản xuất, kinh doanh thực phẩm bảo vệ sức khỏe theo Thông tư số 10/2021/TT-BYT ngày 30/6/2021 của Bộ Y tế.

Kết quả điều tra xác định, các sản phẩm được quảng cáo là thuốc đông y gia truyền thực chất được tạo ra bằng cách nghiền thuốc tân dược thành bột, trộn lẫn với nguyên liệu đông y rồi chế biến thành dạng viên hoặc dạng bột; các hoạt chất hóa dược được đưa vào sản phẩm không được thể hiện trên tem, nhãn. Mặc dù nhận thức rõ việc sử dụng thuốc tân dược để pha trộn vào nguyên liệu đông y là vi phạm pháp luật, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe người sử dụng nhưng các đối tượng vẫn cố tình thực hiện vì mục đích thu lợi.

Căn cứ kết luận giám định và các tài liệu, chứng cứ thu thập được trong quá trình điều tra, ngày 28/8/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa đã khởi tố vụ án, khởi tố Huỳnh Văn Mẩn, Nguyễn Thị Bích Phương và Nguyễn Thị Kim Thoa về tội “Sản xuất, buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh” quy định tại Điều 194 Bộ luật Hình sự.

Cơ quan điều tra đã áp dụng biện pháp ngăn chặn tạm giam đối với Huỳnh Văn Mẩn và Nguyễn Thị Kim Thoa; riêng Nguyễn Thị Bích Phương do đang nuôi con nhỏ nên áp dụng biện pháp cấm đi khỏi nơi cư trú.

Hiện, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa đang tiếp tục điều tra, mở rộng vụ án, làm rõ toàn bộ đường dây, phương thức, thủ đoạn sử dụng mạng xã hội để quảng cáo, mua bán, tiêu thụ thuốc giả và xử lý nghiêm các đối tượng liên quan theo quy định của pháp luật./.