Tết Bính Ngọ 2026: Thị trường đồ uống “Xanh” và “Nhẹ” lên ngôi

Theo dõi KT&TD trên

Hành vi mua sắm đã thay đổi căn bản từ việc ưu tiên số lượng, hình thức hào nhoáng sang sự chọn lọc kỹ lưỡng, đề cao tính chừng mực và đặt sức khỏe lên hàng đầu. Một kỷ nguyên mới của ngành đồ uống đang mở ra, nơi những sản phẩm "nhẹ" độ cồn và "xanh" về nguyên liệu đang xoay chuyển hoàn toàn cục diện thị trường.

Thách thức và sự thích ứng linh hoạt của những "gã khổng lồ" ngành bia

Trong bức tranh tổng thể của ngành đồ uống Việt Nam, bia từ lâu đã được ví như "xương sống" khi đóng góp tới ba phần tư trong tổng số hơn 60.000 tỷ đồng tiền thuế nộp ngân sách toàn ngành. Thế nhưng, vị thế độc tôn này đang phải đối mặt với những cơn sóng ngược dữ dội trong giai đoạn 2024–2025. Nhu cầu tiêu thụ chững lại đáng kể dưới tác động kép của việc siết chặt quy định về nồng độ cồn và lộ trình tăng thuế tiêu thụ đặc biệt đang cận kề. Những con số thống kê không biết nói dối khi sản lượng sản xuất bia và nước giải khát năm qua đã giảm hơn 9%, đi kèm với đó là tình trạng tồn kho tăng liên tục – một hiện tượng hiếm gặp đối với một thị trường vốn được coi là "thiên đường tiêu thụ bia" như Việt Nam.

Trước bối cảnh đầy thách thức đó, các "ông lớn" trong ngành như Sabeco và Habeco đã không chọn cách ngồi yên chờ thời. Thay vì chạy đua mở rộng sản lượng như những năm trước, họ đã nhanh chóng chuyển hướng chiến lược sang tối ưu hóa chi phí vận hành và tập trung giữ vững biên lợi nhuận. Kết quả kinh doanh 9 tháng đầu năm 2025 là minh chứng rõ nét nhất cho sự thích nghi tài tình này. Mặc dù Sabeco ghi nhận sự sụt giảm về doanh thu khoảng 17%, nhưng nhờ quản trị tài chính hiệu quả, lợi nhuận sau thuế của doanh nghiệp vẫn đứng vững ở mức 3.000 đến 3.400 tỷ đồng. Trong khi đó, Habeco lại tạo nên bất ngờ với sự bứt phá ngoạn mục khi lợi nhuận sau thuế tăng hơn 40%, vượt xa kế hoạch năm nhờ vào việc kiểm soát chặt chẽ chi phí bán hàng. Điều này cho thấy, trong khó khăn, bản lĩnh của những doanh nghiệp đầu ngành càng được tôi luyện, chuyển từ thế tấn công sang thế phòng thủ vững chắc và hiệu quả.

Văn hóa uống mới: Từ "say" sang "thưởng thức"

Điểm nhấn khác biệt nhất của thị trường đồ uống mùa Tết 2026 chính là sự thay đổi trong cấu trúc sản phẩm, phản ánh sự dịch chuyển trong văn hóa uống của người Việt. Khái niệm "uống để vui", "uống để kết nối" đang dần thay thế cho tư duy "uống để say" hay "không say không về" đã lỗi thời. Người tiêu dùng hiện đại, đặc biệt là giới trẻ và nhóm khách hàng nữ, không còn mặn mà với các dòng bia "nặng đô" có nồng độ cồn cao. Thay vào đó, họ dành sự ưu ái cho các loại bia nhẹ, êm dịu, dễ uống, phù hợp với không gian sum họp gia đình ấm cúng và văn minh.

Nắm bắt nhanh nhạy tâm lý này, các nhà sản xuất đã tung ra hàng loạt dòng sản phẩm mới đánh trúng thị hiếu. Điển hình như sự xuất hiện của dòng bia 333 Pilsner của Sabeco, nhắm thẳng vào phân khúc khách hàng trẻ tuổi và phụ nữ với hương vị êm mượt và nồng độ cồn vừa phải. Không chỉ dừng lại ở chất lượng nước bia, cuộc cách mạng còn lan sang cả bao bì sản phẩm. Những thiết kế rực rỡ, phô trương của các năm trước đã nhường chỗ cho phong cách tinh tế, đậm chất văn hóa và mang chiều sâu ý nghĩa. Các chiến dịch tôn vinh bản sắc địa phương, như bộ sưu tập "63 là 1" in hình danh thắng của 63 tỉnh thành trên vỏ lon, đã chạm đến niềm tự hào dân tộc của người tiêu dùng và nhanh chóng trở thành lựa chọn ưu tiên trong các giỏ quà biếu sang trọng.

Làn sóng đồ uống "xanh" và cuộc đua vì sức khỏe

Không nằm ngoài xu thế chuyển dịch, thị trường nước giải khát cũng đang chứng kiến cuộc đua khốc liệt giữa các tên tuổi lớn nhằm chiếm lĩnh thị phần đồ uống tốt cho sức khỏe. Khi người tiêu dùng ngày càng khắt khe với lượng đường và calo nạp vào cơ thể, các doanh nghiệp buộc phải tung ra các sản phẩm không cồn, trà thảo mộc, nước trái cây tự nhiên hoặc đồ uống ít đường. Chị Đào Mai Hương, nhân viên tại một siêu thị lớn ở Hà Nội chia sẻ rằng các sản phẩm bia nồng độ cồn thấp, nước giải khát zero-alcohol và các dòng đồ uống bổ dưỡng đang trỗi dậy mạnh mẽ, cạnh tranh trực tiếp vị trí trung tâm trong các giỏ quà Tết 2026.

Sự thay đổi này đã tạo ra một sân chơi cạnh tranh sòng phẳng giữa các thương hiệu nội địa lâu đời như Tân Hiệp Phát với các dòng trà thanh nhiệt và các tập đoàn đa quốc gia như Suntory PepsiCo, Coca-Cola. Động lực thúc đẩy cuộc đua này không chỉ đến từ nhu cầu thị trường mà còn từ áp lực chính sách, khi lộ trình áp thuế tiêu thụ đặc biệt đối với đồ uống có đường dự kiến áp dụng từ năm 2027 đang buộc các hãng phải "thanh lọc" danh mục sản phẩm của mình ngay từ bây giờ. Xu hướng "xanh" hóa không còn là một lựa chọn mà đã trở thành con đường sống còn để các doanh nghiệp đón đầu thị hiếu và phát triển bền vững.

Định hình lại văn hóa quà tặng ngày Tết

Sự thay đổi trong tư duy tiêu dùng cũng tác động mạnh mẽ đến văn hóa biếu tặng dịp Tết. Khảo sát tại các hệ thống bán lẻ cho thấy, thay vì những giỏ quà cồng kềnh, nặng nề với bia rượu và bánh kẹo ngọt như trước đây, người tiêu dùng Tết 2026 đang có xu hướng lựa chọn các combo tinh gọn và thiết thực hơn. Những giỏ quà kết hợp khéo léo giữa trà, nước yến, sữa hạt hoặc thực phẩm chức năng đang ngày càng được ưa chuộng. Điều này đã biến "miếng bánh" thị trường Tết thành một sân chơi đa cực, nơi bia và nước ngọt phải cạnh tranh trực diện với các sản phẩm bổ trợ sức khỏe để giành chỗ đứng trên kệ hàng và trong tâm trí người mua.

Đối với phân khúc đồ uống nhập ngoại, người tiêu dùng giờ đây cũng trở nên thông thái hơn rất nhiều. Họ không chỉ mua hàng vì nhãn mác "ngoại" hay bao bì hào nhoáng, mà quan tâm sâu sắc đến xuất xứ, câu chuyện thương hiệu và sự minh bạch về nguồn gốc sản phẩm. Các giỏ quà Tết nhập khẩu năm 2026 được thiết kế theo phong cách tối giản nhưng sang trọng, tập trung vào chất lượng của một vài sản phẩm chủ đạo thay vì dàn trải số lượng. Bên cạnh đó, sự quyết liệt của các cơ quan quản lý trong việc kiểm soát, trấn áp rượu giả, rượu lậu dịp cận Tết cũng góp phần làm trong sạch thị trường, tạo lợi thế cạnh tranh lành mạnh cho những đơn vị nhập khẩu chính ngạch và uy tín, giúp người tiêu dùng an tâm hơn khi lựa chọn quà biếu.

Nhìn lại toàn cảnh, Tết Bính Ngọ 2026 có thể sẽ không phải là mùa của những kỷ lục doanh số hay sản lượng bùng nổ, mà là mùa của sự "tự sàng lọc" và tái định vị giá trị. Người Việt vẫn giữ gìn nét văn hóa chúc tụng nhau bên chén rượu, ly bia đầu xuân, nhưng cách thưởng thức đã trở nên văn minh và trách nhiệm hơn bao giờ hết. Lợi thế cạnh tranh trên thị trường hiện nay không còn nằm ở quy mô sản xuất hay ngân sách quảng cáo ồn ào, mà thuộc về những thương hiệu biết kể câu chuyện Tết gần gũi, biết "trẻ hóa" và "xanh hóa" sản phẩm để chạm đến trái tim người tiêu dùng. Cuộc chuyển dịch từ mục tiêu sản lượng sang tạo dựng giá trị bền vững chính là chìa khóa vàng để các doanh nghiệp đồ uống vượt qua "phép thử" khắc nghiệt của năm 2026 và mở ra một chu kỳ phát triển mới đầy hứa hẹn.

Bảo An