Trà – Đồ uống phổ biến chỉ sau nước lọc

Theo dõi KT&TD trên

Trà là thức uống phổ biến thứ 2 trên thế giới, chỉ sau nước. Tất cả các loại trà trên thế giới đều được làm từ một loại cây, gọi là cây trà (Cemellia Senensis), mọc trên các cao nguyên vùng nhiệt đới. Mặc dù là loài thân gỗ, nhưng khi canh tác người ta thường trồng trà thành luống và liên tục đốn cắt để cây chỉ thấp ngang bụng, dễ thu hoạch búp và cho năng suất cao.

Theo thống kê, 84% người Anh thưởng thức một ly trà hàng ngày, nhiều người uống trung bình ba đến bốn cốc mỗi ngày. Ngành công nghiệp chế biến chè thế giới đạt doanh số 200 tỷ USD và dự kiến ​​sẽ tăng thêm 50% vào năm 2025.

Chưa ai xác định được chè được chế biến thành đồ uống từ bao giờ, theo nhiều dữ liệu tổng hợp thì nó được dùng từ rất lâu ở các châu Á, điển hình là Việt Nam, Trung Quốc. Ở Nhật Bản, 729 năm sau công nguyên mới thấy sử sách nói đến loại thức uống này.

Cũng không ai xác định được, vì sao khi chế biến từ nguyên liệu lá chè người ta lại gọi là "uống trà," "thưởng trà" chứ không dùng từ "uống chè".

Trà là một phần quan trọng của nhiều nền văn hóa, đến nỗi nó thậm chí còn có nguồn gốc thần thoại. Chẳng hạn, có một truyền thuyết kể lại rằng, Đức Phật thức dậy sau khi ngủ quên trong lúc thiền định; uất ức vì hành vi vô kỷ luật của mình nên đã cắt mí mắt và ném xuống đất. Những chiếc mí này sau đó phát triển thành cây chè để giúp những người thiền định trong tương lai tỉnh táo.

Trà thực sự quan trọng đối với rất nhiều người, song nó có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với người Anh và đế chế của họ, đến nỗi chi phối toàn bộ chính sách đối ngoại của vương quốc một thời tự hào là Mặt Trời “không bao giờ lặn” khỏi lãnh địa của họ. Trà cũng truyền cảm hứng cho một trong những câu chuyện đáng kinh ngạc nhất về hoạt động gián điệp thế kỷ 19.

Từ thế kỷ thứ 9, nhà Đường của Trung Quốc đã phổ biến trà trên toàn khu vực. Đến thế kỷ 16, các cường quốc châu Âu lần đầu tiên giao thương, sau đó là chiếm các quốc gia Đông Á khác nhau làm thuộc địa, những nơi mà cuộc sống của người dân thường ngày không thể thiếu trà. Trà đã có vị thế vững chắc khi người Bồ Đào Nha trở thành những người châu Âu đầu tiên lấy mẫu (năm 1557), tiếp theo là người Hà Lan là những người đầu tiên vận chuyển một lô hàng trà sang châu Âu.

Nước Anh mãi đến thế kỷ 17 mới đến với tiệc trà. Trên thực tế, trong nhật ký năm 1660, Samuel Pepys đề cập đến "một cốc trà (một loại đồ uống của Trung Quốc) mà tôi chưa bao giờ uống trước đây". Chỉ sau khi Hoàng hậu người Bồ Đào Nha của Vua Charles II phổ biến nó tại triều đình, trà mới trở thành một thức uống của xã hội thời thượng. Sau khi người Anh bắt đầu dùng, buôn bán trà trở thành một ngành kinh doanh khổng lồ.

Tuy nhiên, vì trà do Công ty Đông Ấn độc quyền và chính phủ đánh thuế 120%, một đội quân buôn lậu đã mở các kênh bí mật để đưa trà đến tay những người tiêu thụ nghèo hơn. Cuối cùng, vào năm 1784, Thủ tướng William Pitt đã khôn ngoan áp dụng phương pháp phổ biến trà. Để dẹp bỏ thị trường chợ đen, ông đã giảm thuế đối với loại lá nhiều công năng này xuống chỉ còn 12,5%. Kể từ đó, trà trở thành đồ uống dân dã - được bán trên thị trường như một loại nước tăng cường sinh lực và làm ngon miệng.

Với hơn 5.000 năm lịch sử, ngành chè đã có chỗ đứng vững chắc, mang trong mình những giá trị văn hóa lâu đời mà ít ngành nào có được. Ở Anh, nghi thức Trà chiều là một nghi thức bắt buộc trong cung đình và giới quý tộc,

Tại châu Á, người Nhật có "Trà đạo", người Trung Quốc thì có đến cả ngàn cách uống trà cũng như vô vàn chủng loại trà. Ở Việt Nam trà là thứ uống phổ biến từ tiếp khách quốc gia đến dân dã vỉa hè..

Với lịch sử lâu đời của mình, trà có rất nhiều loại khác nhau: trà xanh, trà đen, trà ô long hay các dòng trà Anh Quốc nổi tiếng luôn làm xiêu lòng những tín đồ yêu trà. Không chỉ để thưởng thức hằng ngày, trà còn là món quà tặng tuyệt vời, phù hợp với mọi hoàn cảnh. Vừa mang đậm giá trị truyền thống vừa tốt cho sức khỏe, trà chính là món quà tặng Tết, quà tặng doanh nghiệp tuyệt vời.

Ngày nay, trà có mặt trong mọi hoạt động của đời sống - xã hội người Việt. Chúng ta có thể thấy rằng, từ trong nhà ra tới ngoài phố. Hay các quán nước, quán cafe vỉa hè cho đến những nhà hàng sang trọng,... Hoặc đó là trong những dịp lễ tết, ma chay, cưới hỏi,.... Trà là thức uống không thể thiếu.

Văn hóa uống trà của người Việt ngày nay có sự đổi thay rất nhiều. Cách thưởng thức trà cũng rất đa dạng và không theo chuẩn mực nào. Từ người cao tuổi cho đến các bạn thanh niên đều có thể uống trà.

Tùy vào thời gian và sở thích riêng của từng người. Họ có thể lựa chọn một cách thưởng trà mà mình yêu thích. Đó có thể là những bát nước chè xanh dân dã. Hoặc là những ấm trà ướp hoa, hương sen, hương bưởi,..

Nghệ thuật uống trà được biết đến như là tạo giây phút nghỉ ngơi thoải mái trong lúc "đối ẩm" với bạn trà. Trà không chỉ là thức uống bình thường mà nó còn góp mặt trong những nghi thức quan trọng của người phương Đông.