HoREA kiến nghị giảm mạnh mức thu tiền chuyển đổi đất
HoREA đề xuất giảm mức thu tiền chuyển đổi đất từ 30%-50% xuống 20%-30%, nhằm giảm gánh nặng tài chính và ổn định thị trường bất động sản.
Hiệp hội Bất động sản TP. Hồ Chí Minh (HoREA) vừa có văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tư pháp và Bộ Tài chính góp ý đối với dự thảo Nghị quyết của Chính phủ về xử lý vướng mắc trong tính tiền sử dụng đất khi hộ gia đình, cá nhân chuyển mục đích từ đất nông nghiệp sang đất ở.
Theo HoREA, bản chất của Nghị quyết cần xác định rõ là “thí điểm” để giải quyết những vấn đề cấp bách từ thực tiễn, bởi hiện nay các quy định tại Luật Đất đai 2024 và Nghị định 103/2024/NĐ-CP đã có công thức tính tiền sử dụng đất. Tuy nhiên, do quy định hiện hành áp dụng 100% bảng giá đất cho cả phần diện tích trong hạn mức và vượt hạn mức, số tiền phải nộp quá cao, vượt khả năng tài chính của người dân, làm tăng giá nhà đất và chi phí bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất.
Dự thảo Nghị quyết của Bộ Tài chính đề xuất mức thu 30% tiền sử dụng đất cho phần diện tích trong hạn mức và 50% cho phần vượt hạn mức. HoREA cho rằng đây vẫn là tỷ lệ cao, chưa phù hợp với thực tế khi bảng giá đất mới đã tăng gấp nhiều lần so với giai đoạn trước. Hiệp hội kiến nghị Chính phủ “quy định cứng” mức thu thấp hơn, cụ thể chỉ 20% đối với phần diện tích trong hạn mức và 30% cho phần diện tích vượt hạn mức. Đồng thời, HoREA đề nghị giới hạn mức tối đa diện tích áp dụng là 2.000 m2 thay vì 500 m2 để phù hợp với điều kiện nhiều gia đình nhiều thế hệ, nhất là ở các tỉnh phía Nam.
HoREA minh họa bằng trường hợp ông Nguyễn Văn A tại Hóc Môn, TP. Hồ Chí Minh, nếu áp dụng cách tính hiện hành, số tiền sử dụng đất phải nộp lên tới hơn 35 tỷ đồng, tương đương giá trị mua một thửa đất tương tự. Với dự thảo Nghị quyết, con số này giảm xuống khoảng 12,7 tỷ đồng nhưng vẫn rất cao. Nếu theo đề xuất của HoREA, mức phải nộp chỉ còn gần 9,7 tỷ đồng, tức giảm 72,5% so với hiện hành. Trong trường hợp được miễn tiền sử dụng đất trong hạn mức, ông A chỉ phải nộp khoảng 7,9 tỷ đồng, tức giảm tới 77,5%.
Bên cạnh đó, HoREA cũng đề nghị sửa đổi cách tính để tránh bất hợp lý với các trường hợp hộ gia đình có nhiều thế hệ hoặc đồng thừa kế. Hiệp hội nhấn mạnh cần thay cụm từ “không thấp hơn” và “tối thiểu là” bằng “bằng” để quy định thống nhất, dễ áp dụng trên toàn quốc.
Ngoài ra, HoREA kiến nghị cho phép áp dụng hồi tố để người dân đã nộp tiền sử dụng đất theo Nghị định 103/2024/NĐ-CP được tính lại theo chính sách mới, tránh thiệt thòi và bảo đảm đúng tinh thần “việc gì có lợi cho dân thì hết sức làm”. Đồng thời, hiệp hội đề nghị bổ sung chính sách tính tiền sử dụng đất này vào dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung Luật Đất đai để bảo đảm tính ổn định lâu dài.
Với quan điểm “giảm mạnh mức thu” từ 20% đến 30%, thậm chí xem xét miễn đối với diện tích trong hạn mức, HoREA cho rằng đây là giải pháp hợp tình, hợp lý, vừa giúp người dân giảm gánh nặng tài chính, vừa góp phần ổn định thị trường bất động sản, đảm bảo công bằng xã hội và khuyến khích phát triển kinh tế bền vững.
Minh Đức
