Phú Quốc tháo gỡ bài toán tái định cư: Minh bạch giá đất, bảo đảm quyền lợi người dân
Việc phê duyệt phương án tạm tính giá đất và tạm thu tiền sử dụng đất tại 4 khu tái định cư được kỳ vọng tạo cơ sở để đẩy nhanh bố trí nền, đồng thời giảm áp lực tài chính cho người dân trong thời gian chờ xác định giá đất cụ thể.
UBND đặc khu Phú Quốc vừa phê duyệt phương án tạm tính giá đất và tạm thu tiền sử dụng đất đối với các tuyến đường trong 4 khu tái định cư gồm An Thới, Hàm Ninh, Cửa Cạn và Hồ Suối Lớn.
Đây là bước xử lý có ý nghĩa trực tiếp đối với tiến độ bố trí tái định cư, bởi giá đất và nghĩa vụ tài chính là những yếu tố gắn chặt với quá trình giao nền, ổn định chỗ ở cho người dân trong các dự án đang triển khai trên địa bàn.
Theo Quyết định, phương án được xây dựng trên cơ sở Luật Đất đai, các nghị định của Chính phủ về tiền sử dụng đất, bảng giá đất tỉnh An Giang áp dụng từ năm 2026 và hệ số điều chỉnh giá đất năm 2026. Phương án cũng được UBND đặc khu Phú Quốc họp thông qua ngày 19/8/2026.
Giá đất được phân theo vị trí, phản ánh lợi thế từng tuyến đường
Tại khu tái định cư An Thới, giá tạm tính đối với các nền tiếp giáp tuyến đường nội bộ còn lại là 12 triệu đồng/m². Các nền góc tiếp giáp với tuyến đường nội bộ được tính 14,4 triệu đồng/m², cao hơn 20%.
Ở khu tái định cư Hồ Suối Lớn, mức giá đối với các nền tiếp giáp tuyến đường còn lại là 11 triệu đồng/m²; những nền tiếp giáp tuyến đường chính đấu nối với đường ĐT.973 và các nền góc có mức 13,2 triệu đồng/m².
Tại Hàm Ninh, giá tạm tính thấp hơn, ở mức 4,5 triệu đồng/m² đối với các nền tiếp giáp tuyến đường nội bộ còn lại. Các nền tiếp giáp trục đường đi Cảng Bãi Vòng và nền góc tiếp giáp đường nội bộ có mức 5,4 triệu đồng/m².
Trong khi đó, khu tái định cư Cửa Cạn có giá tạm tính 10,5 triệu đồng/m² đối với các nền tiếp giáp các tuyến đường còn lại. Những nền nằm trên các tuyến D1, E6, các tuyến đấu nối với đường Dương Đông – Cửa Cạn – Gành Dầu và nền góc 2 mặt đường được tính 12,6 triệu đồng/m².
Điểm đáng chú ý là mức giá nêu trên mới là giá tạm tính, đã bao gồm hệ số điều chỉnh giá đất theo Quyết định số 69/2026/QĐ-UBND ngày 18/7/2026 của UBND tỉnh An Giang. Giá đất cụ thể sẽ được cơ quan có thẩm quyền xác định theo quy định trước khi xác lập đầy đủ nghĩa vụ tài chính của người dân.
Tạm thu 90%, phần chênh lệch sẽ được xử lý khi có giá đất cụ thể
Một nội dung có tác động trực tiếp đến người dân là phương án tạm thu tiền sử dụng đất bằng 90% giá trị nền tái định cư tạm tính.
Trường hợp số tiền bồi thường về đất theo phương án đã được phê duyệt thấp hơn số tiền sử dụng đất tạm thu, hộ dân thực hiện nộp toàn bộ số tiền bồi thường về đất theo phương án.
Cách làm này tạo ra một cơ chế tài chính chuyển tiếp, giúp quá trình bố trí nền tái định cư không nhất thiết phải chờ đến khi hoàn tất toàn bộ quy trình xác định giá đất cụ thể mới có thể thực hiện các bước tiếp theo.
Đáng chú ý, số tiền tạm thu không được sử dụng tùy tiện mà được yêu cầu quản lý riêng. Ban Bồi thường, hỗ trợ và tái định cư phải mở tài khoản tại ngân hàng thương mại do Nhà nước nắm giữ cổ phần chi phối để tiếp nhận và quản lý tiền tạm thu của từng hộ dân.
Sau khi giá đất cụ thể được xác định và cơ quan có thẩm quyền ban hành thông báo nghĩa vụ tài chính, số tiền đã tạm thu sẽ được khấu trừ vào nghĩa vụ phải thực hiện. Nếu còn thiếu, người dân nộp bổ sung; nếu nộp thừa, khoản chênh lệch được hoàn trả theo quy định. Toàn bộ tiền lãi phát sinh trong thời gian tạm quản lý cũng được tính cho hộ dân tương ứng.
Đây là điểm cần được thực hiện công khai, minh bạch, bởi tiền sử dụng đất tái định cư liên quan trực tiếp đến khả năng ổn định cuộc sống của người dân sau thu hồi đất. Việc quản lý riêng nguồn tiền, xác định rõ cơ chế khấu trừ, hoàn trả và hưởng lãi giúp hạn chế phát sinh băn khoăn trong quá trình thực hiện.
Tái định cư phải đi cùng yêu cầu ổn định đời sống và phát triển bền vững
Phú Quốc đang đứng trước yêu cầu rất lớn về phát triển hạ tầng, đô thị và du lịch. Trong quá trình mở rộng không gian phát triển, công tác giải phóng mặt bằng và tái định cư không chỉ là câu chuyện hoàn thành một dự án xây dựng, mà còn là bài toán bảo đảm sinh kế, môi trường sống và quyền lợi lâu dài của người dân.
Theo quyết định, 4 khu tái định cư có quy mô quy hoạch khác nhau: An Thới khoảng 2,61 triệu m², Hàm Ninh hơn 1,03 triệu m², Hồ Suối Lớn khoảng 301.538 m² và Cửa Cạn hơn 982.174 m².
Vì vậy, việc xác định giá đất theo vị trí, tuyến đường và lợi thế tiếp giáp hạ tầng là cần thiết để bảo đảm cơ sở tính toán nghĩa vụ tài chính. Tuy nhiên, cùng với yêu cầu đúng pháp luật, quá trình thực hiện cần đặt trọng tâm vào tính minh bạch, khả năng tiếp cận thông tin và sự ổn định của người dân tái định cư.
Quyết định cũng giao Ban Bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tổ chức bốc thăm nền và tạm thu tiền sử dụng đất đúng phương án được phê duyệt; đồng thời giao Phòng Nông nghiệp và Môi trường phối hợp các đơn vị liên quan tham mưu bổ sung giá đất tại các khu tái định cư vào bảng giá đất theo quy định.
Ở góc độ kinh tế - môi trường, một khu tái định cư hiệu quả không chỉ được đo bằng số nền được bố trí hay tốc độ hoàn thành hạ tầng. Giá trị lâu dài nằm ở khả năng hình thành không gian sống ổn định, hạ tầng đồng bộ, sử dụng đất hiệu quả và tạo điều kiện để người dân thích ứng với quá trình phát triển mới của Phú Quốc.
Việc UBND đặc khu Phú Quốc ban hành phương án tạm tính và tạm thu vì vậy cần được nhìn nhận như một bước tháo gỡ về thủ tục và tài chính. Quan trọng hơn, các bước tiếp theo phải bảo đảm giá đất cụ thể được xác định đúng quy định, nghĩa vụ tài chính được công khai, khoản tiền tạm thu được quản lý chặt chẽ và quyền lợi chính đáng của người dân được bảo đảm xuyên suốt quá trình tái định cư.
Quyết định này có hiệu lực kể từ ngày ký và thay thế Quyết định số 8598/QĐ-UBND ngày 5/6/2026 của Chủ tịch UBND đặc khu Phú Quốc.
Thanh Xuân
