Khi kinh doanh đồ uống bước vào mùa cao điểm

Theo dõi KT&TD trên

Không có yếu tố nào thúc đẩy doanh số đồ uống hiệu quả hơn thời tiết. Từ tháng 5 đến tháng 8 hằng năm, nhu cầu tiêu thụ đồ uống giải khát, nước ép, cà phê đá, trà sữa và các loại thức uống làm lạnh tăng vọt trên toàn quốc. Khí hậu nhiệt đới của Việt Nam với miền Nam nóng quanh năm và mùa hè kéo dài ngày càng gay gắt hơn ở miền Bắc và miền Trung đang trở thành "đòn bẩy" tự nhiên giúp phân khúc đồ uống không cồn tăng trưởng bền vững, bù đắp cho sự chững lại của nhóm đồ uống có cồn trong bối cảnh các quy định kiểm soát ngày càng siết chặt.

Ngay lúc này, hàng chục nghìn quán cà phê, tiệm trà sữa và điểm bán nước giải khát trên khắp cả nước đang ở trạng thái chuẩn bị hoặc đã bắt đầu "tăng nhiệt" thực sự. Nhân viên tăng ca, nguyên liệu nhập thêm, menu hè được đẩy lên vị trí đầu bảng tất cả đang sẵn sàng phục vụ làn sóng khách hàng thường niên.

Đồ uống tiếp tục là mảng chiếm ưu thế trên các nền tảng giao hàng: theo khảo sát của Q&Me công bố tháng 3/2026, có tới 77% đơn hàng trên ứng dụng chỉ bao gồm đồ uống một tỷ lệ áp đảo cho thấy thói quen order đồ uống online đã ăn sâu vào đời sống đô thị. Nhóm chi tiêu từ 35.000 đồng trở lên hiện chiếm 57,58% thị phần đồ uống, trong khi phân khúc bình dân dưới mốc này đang bị thu hẹp dần bởi áp lực chi phí của người bán.

Mùa hè năm nay còn diễn ra trong một bối cảnh kinh tế vĩ mô tương đối thuận lợi. Chỉ số niềm tin kinh doanh (BCI) quý I/2026 do EuroCham công bố cho thấy sức hút dài hạn của Việt Nam với nhà đầu tư vẫn được bảo toàn, trong khi tăng trưởng GDP cả năm được dự báo đạt 6,5%.

Bước vào cao điểm, làn sóng ra mắt sản phẩm mới mùa hè đang nổ ra khắp nơi. Các thương hiệu lớn đều ý thức rõ: sản phẩm theo mùa không chỉ tăng doanh thu mà còn tạo buzz truyền thông miễn phí.

Highlands Coffee - chuỗi cà phê có quy mô gần 1.000 điểm bán trên cả nước đã nhanh chóng tung ra Bộ sưu tập Trà nhiệt đới với thành phần từ thiên nhiên, hương vị thanh mát đặc trưng mùa hè, đồng giá 55.000–59.000 đồng một ly. Starbucks Việt Nam, với 150 cửa hàng hiện hữu, tiếp tục duy trì chiến lược "đồ uống theo sự kiện": Pink Cannon Ball Drink sự kết hợp của sữa dừa béo ngậy với Xoài Thanh Long và Dâu Tây Açaí, phủ trên là dâu tây và thanh long sấy giòn đã thu hút lượng lớn người dùng mạng xã hội check-in và chia sẻ ngay từ những ngày đầu ra mắt hồi tháng 4. The Coffee House cũng không đứng ngoài cuộc khi ra mắt dòng Hi-Tea Healthy với Trà Hibiscus 100% tự nhiên kết hợp topping trái cây.

Katinat, thương hiệu đang mở rộng mạnh nhất trong nhóm nội địa với 125 cửa hàng, đã điều chỉnh giờ hoạt động đến nửa đêm tại các điểm chiến lược nhằm khai thác trọn thời gian khách ngồi ngoài trời buổi tối thói quen phổ biến của người dân đô thị trong mùa nóng. Các chuỗi nổi lên như Phê La, La Boong, Đảo Matcha hay Matcha Vibe cũng đang trong giai đoạn "nóng máy" nhờ làn sóng trà đặc sản và matcha đang được giới trẻ ưa chuộng.

Trong mùa cao điểm năm nay, ba xu hướng sản phẩm đang dẫn dắt thị trường:

Tự nhiên và lành mạnh: Người tiêu dùng, đặc biệt nhóm Gen Z và Millennials ngày càng ưu tiên đồ uống từ nguyên liệu tự nhiên, ít đường, ít chất bảo quản. Trà trái cây, nước ép cold-pressed, đồ uống lên men như kombucha đang chiếm lĩnh phần lớn các menu mùa hè mới. Theo VnEconomy, xu hướng ưu tiên chất xơ có lợi cho đường ruột trong đồ uống được dự báo bùng nổ trong năm 2026, khi nhận thức của người tiêu dùng về sức khỏe đường ruột đã chuyển từ phân khúc chuyên biệt sang xu hướng chính thống. Đặc biệt, với quy định thuế tiêu thụ đặc biệt dự kiến áp dụng từ năm 2027 cho các đồ uống có trên 5 gram đường/100ml, nhiều nhà sản xuất đang chủ động điều chỉnh công thức ngay từ bây giờ.

Trái cây nhiệt đới lợi thế "sân nhà": Dưa hấu, thanh long, vải, xoài, chanh leo, dứa những loại quả nhiệt đới phổ biến của Việt Nam đang được biến tấu thành thức uống mùa hè đặc sắc. Theo báo cáo Biểu đồ Hương vị Toàn cầu 2026 của Kerry Group, các hương vị trái cây nhiệt đới đang tăng trưởng mạnh tại khu vực Đông Nam Á, với dưa hấu tiếp tục dẫn đầu làn sóng đổi mới đồ uống. Đây là lợi thế "sân nhà" rõ ràng của các thương hiệu Việt so với chuỗi ngoại.

"Uống bằng mắt" - hiệu ứng thị giác trên mạng xã hội: Giới trẻ quyết định mua hàng bằng mắt trước khi uống. Những ly nước có màu sắc phân tầng rõ ràng, lớp topping nổi bắt mắt, hiệu ứng chuyển màu sáng tạo tất cả đang được các thương hiệu đầu tư mạnh nhằm kích thích người dùng chụp ảnh và chia sẻ lên mạng xã hội, tạo ra hiệu ứng viral marketing không tốn chi phí quảng cáo.

Dù nhu cầu tăng cao, mùa hè không phải là "mùa vàng" cho tất cả. Chuyên gia ngành F&B chỉ ra rằng áp lực chi phí - mặt bằng, nhân sự, nguyên liệu vẫn bào mòn biên lợi nhuận của nhiều cơ sở. Giá thuê mặt bằng bán lẻ tại trung tâm TP.HCM hiện ở mức 120–150 USD/m²/tháng, buộc nhiều thương hiệu phải chọn giải pháp cửa hàng nhỏ gọn 40–120m² trên các trục giao thông chính thay vì những vị trí flagship đắt tiền.

Bên cạnh đó, cuộc chiến giành khách hàng ngày càng gay gắt: doanh thu từ ứng dụng giao hàng hiện chiếm 20–30% tổng doanh thu của nhiều chuỗi cà phê, nhưng chiết khấu cao cho nền tảng giao hàng đang ăn mòn lợi nhuận thực sự. Thị trường cũng đang sàng lọc mạnh những mô hình "ăn theo trend" không có sản phẩm khác biệt và nền tảng vận hành yếu đang dần bị loại khỏi cuộc chơi, nhường chỗ cho các chuỗi có chiến lược rõ ràng.

Đáng lưu ý, trong bối cảnh cạnh tranh đa kênh, mô hình cà phê đa công năng - nơi khách hàng vừa làm việc, vừa kết nối cộng đồng đang nổi lên như xu hướng dẫn đầu ngành đồ uống trong năm 2026, theo nhận định của các chuyên gia iPOS.vn.

Từ tháng 5 đến tháng 8 là "vụ mùa" quan trọng nhất của ngành đồ uống. Những thương hiệu chuẩn bị tốt sản phẩm hấp dẫn, vận hành trơn tru, chiến lược truyền thông đúng lúc và kiểm soát chi phí chặt chẽ sẽ khai thác được tối đa doanh thu trong giai đoạn này, đồng thời xây dựng được lượng khách trung thành cho cả năm.

Thị trường đồ uống Việt Nam năm 2026 không còn là cuộc chơi của những ai mở nhiều nhất hay rẻ nhất. Đây là cuộc chơi của những ai hiểu khách hàng sâu nhất, thích nghi nhanh nhất và tạo ra trải nghiệm đáng nhớ nhất dù chỉ qua một ly nước trong ngày hè oi bức.

Hoàng Nguyễn